(HPĐT)- Trong 5 tháng năm 2023, các ngân hàng thương mại điều chỉnh lãi suất cho vay theo hướng giảm. Tuy nhiên, nhiều khách hàng cá nhân, doanh nghiệp trên địa bàn thành phố vẫn phải vay vốn với mức lãi suất đến hơn 10%, thậm chí còn cao hơn từ 1 - 2% sau thời gian 2 năm hoặc khi nguồn vốn vay ưu đãi hết thời hạn.

Doanh nghiệp của anh Phạm Hoàng Long (ở phường Nam Sơn, quận Kiến An) được tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi từ ngân hàng để phục hồi sản xuất.
Lãi suất cao là rào cản lớn
Ngày 17-5, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) công bố báo cáo về điều hành chính sách tiền tệ và lãi suất. Theo đó, lãi suất cho vay phát sinh mới của các ngân hàng thương mại trung bình đang ở mức khoảng 9,3%/năm, giảm 0,65%/năm so với cuối năm 2022. Tuy nhiên, theo đánh giá của các chuyên gia tài chính, mức này còn khá cao. 97% số doanh nghiệp của Việt Nam là nhỏ và vừa, trong bối cảnh lợi nhuận của nhiều doanh nghiệp sụt giảm, mặt bằng lãi suất từ 9 - 10%, thậm chí có nơi áp dụng mức lãi suất 11 - 12%/năm là quá cao, là rào cản lớn. Thực tế, sau ảnh hưởng dịch bệnh COVID-19, để phục hồi, ổn định hoạt động sản xuất-kinh doanh và đời sống, cộng đồng doanh nghiệp cần tiếp cận nguồn vốn lãi suất ở mức dưới 8%.
Anh Phạm Hoàng Long, chủ doanh nghiệp tư vấn, thiết kế, thi công nội thất ở đường Trần Nhân Tông, phường Nam Sơn (quận Kiến An) cho biết: “Trong tháng 5-2023, do thiếu vốn mở rộng xưởng sản xuất và nhập nguyên vật liệu để thi công công trình, tôi vay thêm nguồn vốn từ Agribank Chi nhánh huyện An Lão với số tiền hơn 1 tỷ đồng, lãi suất ban đầu là 10,5%/năm. Tuy nhiên, từ ngày 15-5-2023 đến hết ngày 30-9- 2023, Agribank điều chỉnh giảm 0,5%/năm lãi suất cho vay đối với dư nợ trung dài hạn hiện hữu của khách hàng. Theo đó, tôi được vay nguồn vốn ưu đãi từ ngân hàng là 10%/năm”. Tương tự, chị Nguyễn Thanh Nga, ở phố Đà Nẵng, phường Máy Tơ (quận Ngô Quyền) vay theo gói tiêu dùng tại Ngân hàng BIDV Chi nhánh Hải Phòng, với số tiền 700 triệu đồng. Chị được vay vốn ưu đãi từ ngân hàng trong 2 năm đầu, với lãi suất 10%/năm; sau 2 năm phải trả lãi suất gói vay là 12,5%/năm.
Mặt bằng lãi suất cao ảnh hưởng đến tăng trưởng tín dụng. Giám đốc NHNN Chi nhánh Hải Phòng Nguyễn Thị Dung thông tin, trong 5 tháng, hoạt động tín dụng của Hải Phòng so với nhiều tỉnh, thành phố khác vẫn trên đà tăng trưởng, tuy nhiên ở mức không cao. Nguyên nhân, nhiều doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh cầm chừng, giá cả nguyên liệu đầu vào tăng, trong khi sản phẩm đầu ra tiêu thụ chậm, nên khách hàng chưa dám vay vốn mở rộng sản xuất, kinh doanh; nguồn vốn vay ưu đãi còn khiêm tốn, vì vậy việc “hấp thụ” vốn của khách hàng còn chậm. Tổng dư nợ trên địa bàn ước đến ngày 30-4-2023 đạt 184.937 tỷ đồng, bằng 112,6% so với cùng kỳ năm 2022. Trong đó, cho vay ngắn hạn ước đạt 97.154 tỷ đồng, chiếm tỷ trọng 52,53%; cho vay trung, dài hạn đạt 87.783 tỷ đồng, chiếm tỷ trọng 47,47%; cho vay ngắn hạn - trung, dài hạn lần lượt bằng 109,8% - 115,25% so với cùng kỳ năm 2022.
Khơi thông dòng tín dụng
Thông tin từ NHNN, tính đến cuối tháng 4-2023, tín dụng mới tăng trưởng khoảng 3,05%, chưa bằng một nửa so với mức tăng 7,2% cùng kỳ năm 2022. Có nhiều nguyên nhân khiến dòng vốn vẫn bị ách tắc. Tuy nhiên, các ngân hàng cho rằng do ảnh hưởng của suy thoái kinh tế thế giới, đơn hàng giảm sút, làm giảm nhu cầu vay vốn của khách hàng, nhất là doanh nghiệp. Trong khi đó, bản thân ngân hàng cũng phải chịu sức ép về bảo toàn vốn, tránh nợ xấu nên phải cẩn trọng trong việc cho vay.
Từ đầu năm đến nay, Chính phủ, NHNN triển khai một số chính sách để hỗ trợ doanh nghiệp cũng như phục hồi phát triển nền kinh tế, như gói 40.000 tỷ đồng hỗ trợ lãi suất 2% từ ngân sách; hay gói tín dụng 120.000 tỷ đồng cho vay nhà ở xã hội, nhưng tốc độ giải ngân còn khiêm tốn. Chủ tịch Hội Nữ doanh nhân Hải Phòng Nguyễn Thị Minh Hà cho rằng: “Với các gói tín dụng ưu đãi của Nhà nước, cần có các điều kiện thông thoáng hơn, hoặc có những giải pháp hỗ trợ vốn khác cho khách hàng cá nhân, doanh nghiệp, hợp tác xã. Để gỡ nút thắt về tín dụng, bên cạnh lãi suất, nhiều khách hàng mong muốn các điều kiện cho vay linh hoạt hơn, đặc biệt là yêu cầu về tài sản thế chấp. Thay vì bất động sản, ngân hàng có thể chấp nhận thế chấp bằng nguyên, vật liệu hoặc các hợp đồng kinh tế để hỗ trợ doanh nghiệp có vốn sản xuấtkinh doanh”.
Hiện, nhiều ngân hàng thương mại trên địa bàn thành phố đưa ra các chương trình giảm lãi suất cho vay, chẳng hạn Ngân hàng Agribank vừa công bố giảm lãi suấtcho vay lần thứ 5 liên tiếp kể từ đầu năm đến nay. Trong đợt này, Agribank tiếp tục giảm 0,5%/năm lãi suất cho vay đối với dư nợ trung dài hạn hiện hữu của khách hàng. Uớc tính, sẽ có khoảng 2 triệu khách hàng được hỗ trợ với tổng số tiền được giảm theo chương trình này là hơn 1.000 tỷ đồng. Đối với tín dụng ngắn hạn, Agribank đang triển khai nhiều chương trình ưu đãi lãi suất, mức thấp nhất chỉ từ 4,5%/năm tuỳ theo kỳ hạn vay và đối tượng vay vốn. Ngân hàng Vietcombank cũng triển khai giảm tới 0,5%/năm lãi suất cho vay VND cho toàn bộ khoản vay của khách hàng cá nhân và doanh nghiệp với thời gian áp dụng trong 3 tháng từ 1-5-2023 đến hết 31-7-2023…
Về phần mình, NHNN Chi nhánh Hải Phòng tiếp tục chỉ đạo các tổ chức tín dụng trên địa bàn thành phố tập trung cải cách hành chính, hạn chế các thủ tục đối với khách hàng khi vay vốn; thực hiện giải pháp hỗ trợ tín dụng, cơ cấu lại thời gian trả nợ, hỗ trợ lãi suất theo quy định cho khách hàng, nhất là đối với doanh nghiệp; thường xuyên theo dõi tình hình hoạt động của khách hàng, kịp thời xử lý khó khăn, vướng mắc về cơ chế, chính sách để hỗ trợ sản xuất, kinh doanh - Giám đốc NHNN Chi nhánh Hải Phòng Nguyễn Thị Dung cho biết./.
Bài và ảnh: THẢO ANH