Mùa thu hoạch thanh long ở xã Bát Trang (huyện An Lão): Vẫn khó về “đầu ra” ổn định

Người dân xã Bát Trang thu hoạch thanh long.

Đạt tiêu chuẩn VietGAP vẫn khó tiêu thụ

Mùa thanh long ở xã Bát Trang kéo dài 4 tháng, nông dân bắt đầu thu hoạch từ tháng 6 và kéo dài đến tháng 10, 11. Mỗi vườn thanh long trung bình 20 ngày nông dân hái lượt quả chín... Trong 5 năm gần đây, nhiều nông dân ở xã Bát Trang, nhất là làng Trực Trang chuyển đổi cơ cấu cây trồng, đưa cây thanh long phổ biến ở đất phương Nam về trồng tại địa phương. Những năm đầu mới chuyển đổi, diện tích trồng thanh long ở địa phương chỉ gần 20 ha, nhưng đến nay lên đến gần 80 ha. Nhiều nông dân có vườn thanh long lớn được chuyển đổi từ các ruộng trồng lúa hoặc vườn trồng vải. Rộ mùa thu hoạch, các vườn thanh long ở xã Bát Trang chín đỏ. Những năm trước, đây là lúc các nhà vườn tấp nập khách đến tham quan vườn, thương lái mua sản phẩm. Nhưng năm nay, cả vùng trồng thanh long không còn náo nhiệt như trước, bà con phần lớn tự thu hoạch sản phẩm để đem ra các chợ tại các vùng lân cận bán lẻ.

Một số nông dân có vườn thanh long lớn cũng không bán được cho thương lái tại vườn, phải trực tiếp đem đi bán. Bà Phạm Thị Lan ở thôn Trực Trang cho biết, gia đình bà trồng 6 sào thanh long, như mọi năm thu lãi 20-30 triệu đồng cả vụ. Nhưng năm nay, ước tính tiền lãi hết vụ chỉ được hơn 10 triệu đồng. Năm trước, giá thanh long bán tại vườn lúc đầu vụ 25-30 nghìn đồng/kg, chính vụ cũng được 17-20 nghìn đồng/kg; năm nay đầu vụ chỉ bán được 10 nghìn đồng/kg. Có lúc, thanh long loại nhỏ chỉ bán được 5-6 nghìn đồng/kg. Một số vùng trồng thanh long được bà con ứng dụng tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất, điển hình là áp dụng tiêu chuẩn hữu cơ, VietGAP cho chất lượng quả khá tốt nhưng vẫn khó bán. Theo Giám đốc HTX nông nghiệp Trực Trang Nguyễn Văn Trường, hiện diện tích trồng thanh long theo hướng hữu cơ và VietGAP trên địa bàn xã đạt hơn 12 ha, một số vườn thanh long lớn ứng dụng công nghệ hiện đại trong sản xuất, nhưng “đầu ra” cho sản phẩm chưa ổn định nên nông dân thu nhập không cao. Ông Nguyễn Văn Quý ở thôn Trực Trang phản ánh, gia đình có 7 sào ruộng trồng thanh long, dự kiến thu hoạch đến cuối vụ đạt hơn 3 tấn thanh long. Phần lớn diện tích sản xuất theo tiêu chuẩn hữu cơ, 2 sào được đốt điện để thanh long ra trái vụ, một số diện tích trồng leo giàn…, năm nay vào vụ thu hoạch gia đình vẫn chủ yếu tự bán lẻ.

Tìm giải pháp ổn định “đầu ra” cho sản phẩm

Phó chủ tịch UBND xã Bát Trang Phan Viết Huy thông tin, cùng với vải thiều, thanh long được xác định là cây trồng chủ lực của địa phương, được quy hoạch vùng sản xuất trong xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu. Địa phương khuyến khích, tạo điều kiện để người dân mở rộng trồng cây ăn quả đặc sản này theo đúng quy hoạch. Tuy nhiên, để phát triển theo hướng bền vững, địa phương rất cần sự quan tâm, tạo điều kiện của các cơ quan chức năng huyện, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, doanh nghiệp trong việc hỗ trợ, giúp đỡ người dân ứng dụng tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất, liên kết tiêu thụ sản phẩm; thông tin, quảng bá đặc sản của địa phương đến đông đảo người tiêu dùng trong và ngoài thành phố… Phó trưởng Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện An Lão Vũ Văn Hợp cho biết, nhiều nông dân xã Bát Trang mong chuyển đổi diện tích trồng lúa sang trồng thanh long. Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện đều có hướng dẫn cụ thể để người dân thực hiện thủ tục đúng quy định pháp luật, bảo đảm việc sau khi chuyển đổi nếu muốn quay lại sản xuất vẫn đủ điều kiện về đất đai, thổ nhưỡng...

Theo Phó giám đốc Trung tâm Khuyến nông Hải Phòng Cao Thị Thanh Huyền, toàn xã xã Bát Trang hiện nay có hơn 600 hộ trồng thanh long. Tuy nhiên, nông dân đang loay hoay trong khâu tiêu thụ, phụ thuộc chủ yếu vào thương lái, khiến giá bán còn bấp bênh. Đến nay, sản phẩm vẫn gặp khó khăn trong việc đưa vào chuỗi thực phẩm sạch, siêu thị trên thị trường Hải Phòng để giới thiệu, tiêu thụ. Nguyên nhân, do chưa xây dựng được thương hiệu, chưa có nhãn mác bao bì, sản phẩm chưa được chứng nhận an toàn thực phẩm, VietGAP, hữu cơ,… Vì vậy, cần có sự quan tâm, hỗ trợ từ Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, các sở, ngành, đơn vị liên quan xây dựng thương hiệu, nâng cao giá trị, chất lượng, có đầu ra ổn định cho thanh long xã Bát Trang.

Bước đầu kết nối sản phẩm thanh long Bát Trang với thị trường tiêu thụ, hiện tại, siêu thị Co.opmart vừa ký hợp đồng thu mua thanh long tại xã Bát Trang. Giám đốc marketting siêu thị Co.opmart Nguyễn Ngọc Nam khẳng định, để đạt hiệu quả ký hợp đồng thu mua thanh long với đại diện nông dân, HTX, giữa doanh nghiệp và nông dân cần có tiếng nói chung về việc sản xuất bảo đảm an toàn, chất lượng sản phẩm theo tiêu chuẩn VietGAP hoặc hữu cơ./.