Thành Lê
1. Nhớ về cuộc đấu tranh kiên cường của người Hải Phòng chống lại ách xâm lược của thực dân Pháp, du khách không thể bỏ qua di tích lịch sử Nhà hát thành phố, đây là một trong 3 nhà hát được thực dân Pháp xây dựng ở Việt Nam trong thời gian chiếm đóng.
![]() |
| Tượng đài di tích bến K15 – nơi thu hút nhiều du khách tới tham quan để hiểu hơn về con đường Hồ Chí Minh trên biển huyền thoại. |
Nhà hát thành phố là nơi diễn ra cuộc chiến đấu oanh liệt, hào hùng của các chiến sĩ Vệ quốc đoàn để bảo vệ Hải Phòng vào chiều ngày 20-11-1946. Hôm đó, thực dân Pháp đồng loạt tấn công Nhà hát thành phố, ngân hàng, nhà máy điện, nhà máy nước. Tại Nhà hát thành phố, 17 chiến sĩ trung đoàn 41 và 22 chiến sĩ đội tuyên truyền văn hoá chiến khu 3 do Trung đội trưởng Đặng Kim Nở chỉ huy chiến đấu ngoan cường trước đội quân viễn chinh Pháp đông gấp bội, được trang bị vũ khí hiện đại, tiêu diệt 50 tên địch trước khi anh dũng hy sinh, tiêu biểu cho khí phách và tinh thần “quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh” của quân - dân Hải Phòng. Từ đó, ngày 20-11 hằng năm được lấy là ngày truyền thống của Lực lượng vũ trang thành phố.
Ngày nay, Nhà hát thành phố là nơi diễn ra nhiều sự kiện trọng đại của thành phố và là điểm đến hấp dẫn với du khách trong và ngoài nước.
2. Từ trung tâm thành phố, du khách tới thăm Bến Sáu Kho xưa, nay là Cảng Hải Phòng để chứng kiến sức vươn mạnh mẽ của vùng đất kiên trung, đi trước về sau trong phong trào đấu tranh chống thực dân Pháp, giành lại độc lập, tự do của Tổ quốc. Được hình thành từ cuối thế kỷ 19, khu Bến Sáu Kho nằm ngay bên bờ sông Cấm, sát Cảng Hoàng Diệu. Từ Bến Sáu Kho, có tuyến đường sắt vận chuyển hàng hóa từ nhà ga chính ở Hải Phòng ra Cảng. Nơi đây hơn 60 năm trước, trong cuộc đấu tranh 300 ngày đêm chuẩn bị tiếp quản thành phố, Bến Sáu Kho là nơi chứng kiến những giây phút chiến đấu đầy cam go, quyết liệt của nhân dân đất Cảng chống lại âm mưu phá hoại Cảng Hải Phòng của thực dân Pháp, hòng làn tê liệt nền kinh tế thành phố và cả miền Bắc.
Ngày nay, khi đến Hải Phòng, du khách vẫn bắt gặp hình ảnh những chuyến tàu hàng chậm rãi ra vào Cảng Hải Phòng như muốn níu giữ những ký ức không thể nào phai về một giai đoạn lịch sử hào hùng của mảnh đất này. Cảng Hải Phòng ngày nay rộng lớn, hiện đại gấp trăm lần Bến Sáu Kho xưa. Trong tương lai không xa, Cảng Hải Phòng sẽ dịch chuyển từ cửa Cấm ra biển lớn. Tuy nhiên, với người dân Hải Phòng, linh hồn của Cảng Hải Phòng vẫn là bến Sáu Kho như câu hát "Hải Phòng có bến Sáu Kho/Có sông Tam Bạc, có lò xi măng".
3. Nằm ở thôn Kim Sơn, xã Tân Trào (huyện Kiến Thuỵ), cách trung tâm thành phố khoảng 20km về phía Tây Nam, đình Kim Sơn được biết tới là công trình kiến trúc nổi tiếng thời Nguyễn, đồng thời là di tích lịch sử biểu trưng cho tinh thần đấu tranh chống giặc Nhật quật cường của người dân Hải Phòng.
Ngày 12-7-1945, tổ chức Đảng lãnh đạo nhân dân tiến hành khởi nghĩa giành chính quyền ở Kim Sơn. Từ sáng sớm, quần chúng ở Kiến Thụy, Tiên Lãng vũ trang tuần hành về đây tham dự cuộc mít tinh lịch sử trong tiếng trống hào hùng. Ủy ban dân tộc giải phóng Kim Sơn thành lập. Đây là chính quyền cách mạng đầu tiên xuất hiện ở Hải Phòng và miền Duyên hải. Tiếng trống Kim Sơn mở đầu cho quá trình khởi nghĩa từng phần, góp phần tiến tới Tổng khởi nghĩa giành chính quyền trong Cách mạng Tháng Tám lịch sử của đất nước.
Được công nhận là di tích lịch sử cách mạng cấp Quốc gia từ năm 1986, đình Kim Sơn trở thành nơi sinh hoạt văn hoá tâm linh, giáo dục truyền thống lịch sử đấu tranh cách mạng cho người dân Tân Trào nói riêng, người dân thành phố nói chung. Tới thăm di tích này, du khách có cơ hội được chiêm ngưỡng 17 di vật có niên đại hàng trăm năm cùng nhiều hiện vật lịch sử kháng chiến có giá trị to lớn.
4. Nơi mảnh đất Đồ Sơn đầy nắng và gió, có di tích lịch sử - cách mạng tiêu biểu chủ nghĩa anh hùngcách mạng của người Việt Nam. Đó là di tích bến K15, nằm ở thung lũng Xanh dưới chân đồi Nghinh Phong. Dấu tích của bến tàu không số năm xưa hiện chỉ còn là những cột bê tông nằm kiên gan trước sóng gió biển cả. Ẩn sau những cột bê tông trầm mặc ấy là câu chuyện về những tháng năm chiến đấu oanh liệt, hào hùng. Từ nơi đây, 55 năm trước, đêm 11-10-1962, chiếc tàu gỗ đầu tiên chở 30 tấn vũ khí bí mật xuất phát vượt biển về bến Vàm Lũng, Cà Mau, mở ra đường Hồ Chí Minh trên biển huyền thoại. Dưới sự chỉ huy tài tình của thuyền trưởng Lê Văn Một và chính trị viên Bông Văn Dĩa, thuyền cập bến an toàn sau 6 ngày lênh đênh trên biển, đối mặt với vô vàn sóng gió và sự phong tỏa gắt gao của giặc Mỹ. Từ thành công của chuyến đi mở đường ấy, hơn 100 chuyến tàu xuất phát từ bến K15, vào chiến trường miền Nam, chi viện sức người, sức của để quân và dân ta làm nên Đại thắng mùa xuân năm 1975, thu non sông về một mối.
Với ý nghĩa lịch sử to lớn, ngày 1-5-2006, UBND thành phố và Bộ Tư lệnh Hải quân khánh thành tượng đài biểu tượng của bến K15 với hình cánh buồm hiên ngang giữa bao la biển trời. Nằm trong khu du lịch với cảnh quan đẹp, khu di tích bến K15 không chỉ là địa chỉ đỏ trong giáo dục truyền thống lịch sử cho thế hệ trẻ mà còn là điểm du lịch thú vị, hấp dẫn du khách bốn phương.