Vũ Thị Huyền
Hương còn ở lại là em với đầm”
(Đồng Đức Bốn)
Khi câu thơ này bỗng vang lên như tiếng chuông báo vọng từ ký ức, tôi vừa ngỡ ngàng vừa run rẩy. Tôi biết, mùa sen lại vừa đi qua.
Là mùa Hạ đi qua hay Thu vừa mới tới? Nơi thời khắc giao mùa của những đợt nắng mưa, của hoa tàn hoa nở, của cả những giấc mơ đan cài tựa như hy vọng vào mùa thu mới nảy mầm?
Như mới hôm kỉa hôm kìa còn bát ngát sen dưới đầm, còn long lanh những chuỗi dài hoa lộc vừng buông rủ trước nắng sớm. Sáng nay, bàng hoàng nỗi niềm rơi xuống tự trời cao, như hôm nào nhà thơ Thanh Tùng kêu lên như thế khi ông bắt gặp Thu về: “Đã gần lắm tưởng giơ tay là chạm được/ Nỗi bàng hoàng rơi xuống tự trời cao”. Đó, Thu về! Với ngàn vạn lá vàng sắp rời khỏi vòm cây và trời xanh căng mịn như mặt trống.
Không năm nao không lạ kỳ với cái tiết khí của Trời Đất, của sang Thu. Lại thấy mình may mắn sinh trưởng nơi đồng bằng Bắc bộ. Nơi nắng mưa chẳng phải chuyện của ông Trời mà như là của lòng người ta vậy. “Nắng thì nắng tái nắng tê/ Rét thì rét đến đê mê lòng người” (thơ Đồng Đức Bốn). Lại nữa, chỉ có trời Thu mới xanh như thế này: “Trời cứ xanh như rút ruột mà xanh/ Cây cứ biếc như vặn mình mà biếc” (thơ Thi Hoàng). Mỉm cười chợt nhớ hồi tháng 3, người chị nhà văn tên Ngọc Sương ở Sóc Trăng ra miền Bắc. Gặp đúng kỳ hoa xoan rụng. Mưa bụi bay giăng mờ cánh đồng trước mặt. Chị dán mắt vào cửa kính xe ô-tô. Ngắm mưa. Đặc sản thời tiết đó. Quê chị không có đâu. Mưa phùn với gió heo may…
Lại muốn hỏi tiền nhân xưa, ai đặt tên cho cơn gió đầu Thu như nỗi nhớ thương giản dị? Gọi lên đã thấy một trời yêu, một trời nhớ, một trời ký ức trào về. Heo may đi trước, hoa sữa trắng như đầy cành lướt thướt theo sau. Phảng lảng trong khí quyển hơi nồng nẫu một chút của hoa hoàng lan, ngọc lan. Hay gắt lên một chút lúc hoàng hôn sập xuống của hương hoa sữa? Là đó, heo may đã về. Là đó, lại bay đi rồi, ra tới tận biển Đông hay đã vượt dãy Hoàng Liên Sơn mà trùng phùng nơi miền Trung cát trắng? Mơ như bông cỏ may mà theo cơn gió heo may xem “hắn” đi tới phương đất nào thì ngưng nghỉ? Một lần, để biết, cái lạ của đất – trời – gió – sương – nắng – mưa… đất nước mình.
Thu tới, người ta cũng có nhiều việc để làm. Tựa như lúc Xuân về. Mùa Thu đồng nghĩa mới tinh khôi với năm học mới bắt đầu. Trang sách đầu tiên mở ra, ngày tới trường đầu tiên với các bé lớp một. Chao ôi! Mùa Thu! Ngày khai giảng. Hãy mang nắng mật dịu dàng rót xuống sân trường. Hãy trải tấm thảm xanh màu nước biển tới tận chân trời tít tắp. Cho tất cả các học sinh đất nước tựu trường. Nghe tiếng trống ngày khai chữ mà lưu trong ký ức. Về một ngày đầu thu tuyệt đẹp thuở đến trường.
Và khi nhìn thấy rực một màu của chuối tiêu hay nõn nường xanh của mẹt cốm lao xao đầu phố. Là tôi biết, Thu đã về trọn vẹn một mùa nắng vàng tươi trên thành phố trong lá trút cũng rực vàng.
