Công nhân Công ty TNHH Việt Trường chế biến thủy sản xuất khẩu.
(HPĐT)- Theo Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN-PTNT), hiện việc chế biến, tiêu thụ sản phẩm thủy sản trên địa bàn thành phố gặp nhiều khó khăn, một phần lớn do năng lực, công nghệ chế biến của các cơ sở còn hạn chế. Để thúc đẩy lĩnh vực chế biến, tiêu thụ thủy sản của thành phố phát triển, có sức cạnh tranh cao, tăng kim ngạch xuất khẩu, thời gian tới, các địa phương, đơn vị cần tập trung thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp.
Còn ít cơ sở chế biến hiện đại
Ông Nguyễn Thanh Xuân, Chi cục trưởng Chi cục Thủy sản đánh giá, các cơ sở chế biến hoạt động không ổn định, năng lực sản xuất, chế biến còn hạn chế, sản phẩm thủy sản xuất khẩu còn thấp. Các cơ sở chế biến thủy sản có dây chuyền, thiết bị hiện đại như Công ty TNHH Việt Trường, Xí nghiệp Chế biến thủy sản Seasaifico Hải Phòng, Công ty dịch vụ chế biến thủy sản Cát Hải chiếm tỷ lệ thấp. Các cơ sở chế biến còn lại có dây chuyền, thiết bị chế biến cũ, thô sơ hoặc đầu tư không đồng bộ, chỉ sử dụng máy móc trong vài khâu sản xuất. Vì thế, sản xuất, chế biến thủy sản quy mô nhỏ, thị trường tiêu thụ còn hạn chế. Bên cạnh đó, trang thiết bị máy móc phục vụ sản xuất chưa được đầu tư kịp thời; chuyển giao khoa học - công nghệ, xây dựng quy trình chế biến chưa đáp ứng yêu cầu trong thời kỳ mới. Việc kết nối tiêu thụ sản phẩm giữa các vùng, miền, giữa các tỉnh, thành phố để tạo nên chuỗi cung ứng còn ít.
Những hạn chế trong lĩnh vực chế biến thủy sản của thành phố dẫn đến sản phẩm thủy sản chế biến của các cơ sở trên địa bàn thành phố chưa có chỗ đứng trên thị trường, sức cạnh tranh với các sản phẩm thủy sản của các địa phương khác chưa cao, năng lực sản xuất, chế biến thấp. Cùng với đó, lượng sản phẩm thủy sản xuất khẩu còn thấp. Theo thống kê của Sở NN-PTNT, số lượng hàng thủy sản xuất khẩu trên địa bàn thành phố tính từ đến tháng 5-2021 là 3.070 tấn, bao gồm các loại sản phẩm có nguồn gốc nước mặn, nước ngọt như: cá biển ướp đá, tôm thẻ chân trắng, ruột hàu, tôm biển khô, rươi, nghêu… tập trung vào các thị trường tiêu thụ: Trung Quốc, EU… Lượng hàng xuất khẩu tập trung chủ yếu ở một số đơn vị chế biến lớn như: Công ty TNHH Việt Trường, Công ty Seasaifico Hải Phòng, Công ty CP dịch vụ và xuất nhập khẩu Hạ Long.
Nguyên nhân của thực trạng trên là do các cơ sở chế biến thủy sản chưa thực sự quan tâm năng cao năng lực sản xuất, chế biến, chậm đầu tư dây chuyền, công nghệ sản xuất tiên tiến. Thị trường tiêu thụ sản phẩm thủy sản gần đây không ổn định do tình hình dịch bệnh COVID-19 kéo dài, ảnh hưởng đến việc xuất khẩu và tiêu thụ sản phẩm thủy sản trong nước. Cảnh báo “thẻ vàng” của Ủy ban Châu Âu (EC) chưa được gỡ bỏ tiếp tục tác động xấu đến hoạt động xuất khẩu thủy sản. Việc tiếp cận các nguồn vốn vay gặp nhiều khó khăn, doanh nghiệp thiếu nguồn lực đầu tư.
Tăng cường kết nối, ứng dụng công nghệ mới
Theo Phó giám đốc Sở NN-PTNT Vũ Bá Công, để gỡ khó khăn cho lĩnh vực chế biến, tiêu thụ sản phẩm thủy sản của thành phố, Sở tham mưu với UBND thành phố sớm ban hành các cơ chế, chính sách tạo điều kiện cho doanh nghiệp lĩnh vực thuỷ sản phát triển để có sản phẩm thuỷ sản sạch, chất lượng cao, có thương hiệu phục vụ ngay tại đia phương, trong nước và xuất khẩu. Cùng với đó, UBND thành phố phối hợp với Cục Chế biến và Phát triển thị trường nông sản (Bộ NN-PTNT), Bộ Công Thương tổ chức các diễn đàn doanh nghiệp trong, ngoài nước giới thiệu, quảng bá sản phẩm thuỷ sản khai thác; tạo điều kiện hỗ trợ, thúc đẩy xúc tiến thương mại tại thị trường trong nước và quốc tế.
Sở NN-PTNT tập trung rà soát lại tất cả cơ sở chế biến trên địa bàn thành phố, báo cáo thành phố định hướng phát triển cho các đơn vị, có lộ trình đầu tư mở rộng quy mô sản xuất, dây chuyền công nghệ hiện đại, tiên tiến, phù hợp; đồng thời, tăng cường nghiên cứu, ứng dụng, chuyển giao các tiến bộ khoa học kỹ thuật, công nghệ mới ứng dụng vào sản xuất. Sở tham mưu với thành phố tăng cường kết nối các doanh nghiệp, cơ sở chế biến thủy sản trên địa bàn thành phố với doanh nghiệp của các địa phương khác trong thu mua, vận chuyển, chế biến thủy sản; tăng cường xúc tiến mở rộng thị trường xuất khẩu thủy sản. Bên cạnh đó, Sở đề xuất thành phố đầu tư nâng cấp, xây mới một số cơ sở chế biến, bảo quản thủy sản phục vụ lĩnh vực chế biến, tiêu thụ, xuất khẩu.
Sở NN-PTNT cũng đẩy mạnh chuyển giao các công nghệ mới về bảo quản trên tàu cá cho đội tàu cá của Hải Phòng để nhân rộng mô hình; đồng thời, tiếp tục gắn kết chặt chẽ doanh nghiệp, cơ sở sản xuất, chế biến sản phẩm thủy sản với chủ tàu cá, người dân, ngư dân; nghiên cứu mô hình liên kết theo chuỗi (khép kín) từ khai thác, bảo quản đến chế biến, tiêu thụ. Đồng thời phát triển mạnh sản phẩm giá trị gia tăng thủy sản gắn với phát triển theo chuỗi và hướng đến các sản phẩm chủ lực quốc gia; xây dựng kế hoạch đầu tư trang thiết bị đồng bộ, hiện đại để nâng cao hiệu quả trong chuyển giao công nghệ chế biến sản phẩm thủy sản.
Tiến Đạt - Ảnh: Kim ThanhTheo Chi cục Thủy sản (Sở NN-PTNT), đến thời điểm này trên địa bàn thành phố có 50 cơ sở chế biến thủy sản thuộc diện cấp giấy chứng nhận an toàn thực phẩm do ngành NN-PTNT quản lý. Trong đó, 42 cơ sở chế biến, sản xuất nước mắm, đồ hộp, hàng đông lạnh; 8 cơ sở chế biến agar, thạch rau câu, sản phẩm có nguyên liệu rau câu. Trên địa bàn thành phố có 74 kho lạnh chuyên bảo quản nông sản, thủy sản, công suất từ 10 đến 5.700 tấn, trong đó 38 kho lạnh thường xuyên được sử dụng bảo quản thủy sản./.
