(HPĐT)- Theo phân tích của các chuyên gia tư vấn xây dựng quy hoạch thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 của thành phố, hiện nay, về cơ bản diện tích đất tự nhiên của thành phố đã được đưa vào sử dụng phần lớn. Diện tích chưa sử dụng còn rất ít. Vì vậy, để nâng cao hiệu quả kinh tế của việc sử dụng đất, giải pháp chính là chuyển đổi công năng sử dụng đất, đưa những diện tích sinh lợi thấp sang loại hình đem lại mức sinh lợi cao hơn.
Các chuyên gia cho rằng, tính bình quân mỗi ha diện tích tự nhiên của thành phố năm 2020 tạo ra 1,8 tỷ đồng; mỗi ha đất sử dụng để sản xuất tạo ra 3,3 tỷ đồng. Trong đó, khu vực công nghiệp sử dụng 5,8% diện tích đất tự nhiên, sản xuất ra hơn 49% giá trị gia tăng (VA); tính ra mỗi ha đất công nghiệp tạo ra 16,3 tỷ đồng, gấp gần 5 lần mức bình quân chung. Khu vực dịch vụ sử dụng 9,4% diện tích đất tự nhiên, tạo ra gần 40% VA; mỗi ha đất làm dịch vụ tạo ra gần 7,6 tỷ đồng, gấp 2,3 lần mức bình quân chung. Khu vực sản xuất nông nghiệp đang sử dụng 35% diện tích đất tự nhiên, nhưng chỉ tạo ra được 2,3% VA; mỗi ha đất nông nghiệp “làm ra” khoảng 120 triệu đồng. Như vậy, có thể thấy, đất đai Hải Phòng sinh lời tốt. Tuy nhiên, mức sinh lợi giữa các khu vực rất khác nhau. Là thành phố lớn, nhưng tỷ lệ đất sử dụng cho sản xuất nông nghiệp còn rất lớn, tạo ra khối lượng giá trị gia tăng rất nhỏ, chứng tỏ việc bố trí cơ cấu sử dụng đất chưa hợp lý, hiệu quả kinh tế thấp.
Từ phân tích trên, các chuyên gia khuyến nghị, muốn nâng cao hiệu quả kinh tế- xã hội của việc sử dụng đất tương thích với một thành phố lớn, đảm nhiệm vai trò động lực phát triển của miền Bắc và cả nước, đi đầu trong sự nghiệp công nghiệp hóa- hiện đại hóa, không thể không cơ cấu lại hiện trạng phân bổ đất đai. Một mặt, nhất thiết phải giành nhiều quỹ đất hơn cho các lĩnh vực sinh lợi cao, nhất là công nghiệp, thương mại, giao thông và logicstics... Mặt khác, cần dành quỹ đất thỏa đáng cho các lĩnh vực hạ tầng công nghệ thông tin, cơ sở văn hóa, y tế, giáo dục-đào tạo... hiện đang còn rất thấp và thiếu. Một số giải pháp cụ thể là: xác định quỹ đất đủ lớn để xây dựng các khu công nghiệp sinh thái theo mô hình kết hợp công nghiệp hóa với đô thị hóa, bảo đảm vừa phát triển sản xuất xanh, thông minh, vừa hình thành đô thị sinh thái; làm cơ sở để thu hút các nhà đầu tư và người lao động đến Hải Phòng làm việc; dành quỹ đất phù hợp đáp ứng yêu cầu xây dựng các công trình hạ tầng logistics theo tiêu chuẩn quốc tế hiện đại, hạ tầng giao thông (bao gồm cả giao thông tĩnh), hạ tầng kinh tế số, văn hóa, giáo dục, y tế, thể thao, công viên, quảng trường...
Thực tế cho thấy, thực hiện mục tiêu Nghị quyết 45 của Bộ Chính trị và Nghị quyết Đại hội 16 Đảng bộ thành phố đề ra, thành phố xác định 3 trụ cột kinh tế là công nghiệp công nghệ cao, cảng biển - logistics, du lịch - thương mại. Với định hướng này, thời gian qua, cùng với dành nguồn lực lớn để đầu tư phát triển hạ tầng các lĩnh vực, thành phố quy hoạch, bố trí, sắp xếp lại quỹ đất để phát triển 3 trụ cột kinh tế. Tuy nhiên, căn cứ theo Quyết định số 326/QĐ-TTg ngày 9- 3-2022 của Thủ tướng Chính phủ về phân bổ chỉ tiêu Quy hoạch sử dụng đất quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050; Kế hoạch sử dụng đất quốc gia thời kỳ 2021-2025, diện tích đất khu công nghiệp năm 2025 là 7.262 ha; năm 2030 là 8.710 ha. So với diện tích đã được phê duyệt (5.784 ha), trong 5 năm 2021-2025 Hải Phòng chỉ tăng thêm được 1.478 ha cho lĩnh vực này, đạt 1/2 nhu cầu phát triển đặt ra. Vì vậy, cần kiến nghị Chính phủ xem xét, cho phép điều chỉnh phân bổ bảo đảm đủ quỹ đất phát triển công nghiệp, kho bãi, bến cảng.... tương xứng với nhiệm vụ thành phố đang gánh vác./.
Nguyên Hà
