Nâng cao năng suất, chất lượng doanh nghiệp, thúc đẩy phát triển vùng

Ngày 23/10, Trường Đại học Hải Phòng chủ trì, phối hợp cùng Trường Đại học Hải Dương, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật thành phố Hải Phòng, các Hiệp hội doanh nghiệp tổ chức hội thảo khoa học “Nâng cao năng suất, chất lượng cho các doanh nghiệp Hải Phòng - Động lực phát triển vùng Duyên hải Bắc Bộ”.

Hội thảo là diễn đàn kết nối, quy tụ đại diện các nhà khoa học, chuyên gia, nhà quản lý thuộc hơn 20 trường đại học, viện nghiên cứu, tổ chức và cộng đồng doanh nghiệp. Từ đó phân tích rào cản, đề xuất giải pháp nâng cao năng suất, chất lượng, năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp trong chuyển đổi mô hình tăng trưởng.

Phát biểu khai mạc hội thảo, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Thị Thanh Nhàn, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Hải Phòng nhấn mạnh, năng suất và chất lượng là yếu tố cốt lõi quyết định năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp và nền kinh tế. Khi dư địa tăng trưởng theo chiều rộng ngày càng thu hẹp, doanh nghiệp cần chuyển mạnh sang mô hình phát triển dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, nguồn nhân lực chất lượng cao và quản trị thông minh.

Đối với Hải Phòng, một trong những cực tăng trưởng của khu vực phía Bắc, có thế mạnh kinh tế biển, logistics và công nghiệp chế biến, chế tạo, yêu cầu này càng có ý nghĩa. Năm 2025, GRDP thành phố tăng 11,81%, quy mô kinh tế đạt khoảng 734.400 tỷ đồng, sản lượng hàng hóa thông qua cảng biển vượt 213 triệu tấn. Quy mô, mức độ hội nhập lớn đòi hỏi doanh nghiệp nâng cao năng suất, đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng, thích ứng với công nghệ mới và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Năm 2026, cộng đồng doanh nghiệp tiếp tục đứng trước áp lực khi cuộc cách mạng trí tuệ nhân tạo và chuyển đổi số phát triển mạnh mẽ; xu thế chuyển đổi xanh, phát triển bền vững cùng các hàng rào kỹ thuật, tiêu chuẩn carbon trở thành điều kiện bắt buộc để thâm nhập thị trường quốc tế.

Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân; cùng Chương trình quốc gia hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng suất, chất lượng giai đoạn 2021-2030 chính là bệ đỡ chính sách kịp thời và quan trọng.

Sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh cùng các tiêu chuẩn môi trường quốc tế đặt ra yêu cầu đổi mới phương thức sản xuất, quản trị và sử dụng nguồn lực. Thực tế còn khoảng cách giữa nhận thức và năng lực thực thi, khả năng đầu tư và hấp thụ công nghệ, cũng như giữa tiềm năng liên kết ngành, liên kết vùng với hiệu quả kết nối thực tế giữa các doanh nghiệp.

Ban tổ chức tiếp nhận 74 bài viết, lựa chọn 57 bài tham luận qua quá trình phản biện, rà soát. Cùng với phiên toàn thể, các phiên thảo luận tập trung 3 nhóm vấn đề chính. Trong đó, nhóm thể chế, chính sách và môi trường kinh doanh phân tích năng suất lao động, năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp nhỏ và vừa, tác động của đầu tư trực tiếp nước ngoài và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo. Nhóm phát triển nguồn lực, tối ưu hóa chuỗi giá trị đề cập liên kết cảng biển – logistics – khu công nghiệp, phát triển nhân lực số và tăng cường hợp tác giữa cơ sở đào tạo với doanh nghiệp.

Nhóm chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và quản trị thông minh tập trung vào các công cụ như ISO, Lean, Kaizen - 5S, Quality 4.0, trí tuệ nhân tạo, tự động hóa và quản trị năng lượng. Qua đó, làm rõ lộ trình ứng dụng công nghệ phù hợp, bảo đảm hiệu quả đầu tư, nhất là đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Trong đó, chuyển các chương trình hỗ trợ doanh nghiệp từ việc cung cấp công cụ, hỗ trợ áp dụng tiêu chuẩn sang xây dựng năng lực cải tiến lâu dài. Đồng thời, tăng cường liên kết giữa Nhà nước, nhà khoa học, cơ sở đào tạo và doanh nghiệp để đưa kết quả nghiên cứu vào thực tiễn sản xuất, kinh doanh.

Hội thảo nhằm bổ sung luận cứ khoa học phục vụ hoạch định chính sách, thúc đẩy chuyển giao các mô hình quản trị phù hợp và hình thành mạng lưới hợp tác thực chất giữa cơ quan quản lý, viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp, giúp doanh nghiệp Hải Phòng cải thiện năng lực cạnh tranh, tạo sức lan tỏa, thúc đẩy liên kết chuỗi giá trị, phát triển kinh tế vùng Duyên hải Bắc Bộ.