(HPĐT)- Những năm gần đây, đặc biệt là giai đoạn 2015 - 2020, hạ tầng đô thị thành phố Cảng được cải tạo, nâng cấp mạnh mẽ và đạt nhiều kết quả tích cực, không chỉ đem lại diện mạo mới hiện đại cho đô thị mà còn cải thiện đáng kể điều kiện sống của người dân thành phố. Hàng loạt các công trình, dự án cải tạo đô thị được triển khai quyết liệt, đồng bộ, từng bước xây dựng Hải Phòng trở thành đô thị xanh, thông minh, vươn tầm châu lục theo tinh thần Nghị quyết số 45 của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển thành phố Hải Phòng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.
Sông Tam Bạc và hai dãy phố bên bờ được cải tạo khang trang.
Trong ảnh: Đàn thiên nga trên sông Tam Bạc.
Đổi thay tích cực trên từng khu phố
Hải Phòng vốn là đô thị cũ, hình thành từ thời Pháp thuộc. Qua biến động của lịch sử, chiến tranh tàn phá và bất cập trong quy hoạch, quản lý..., một thời gian khá dài trước đây, diện mạo đô thị thành phố không có nhiều chuyển biến. Tuy nhiên, sau 18 năm thực hiện Nghị quyết số 32 của Bộ Chính trị (khóa 9) về xây dựng và phát triển thành phố Hải Phòng trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, đặc biệt là từ năm 2016 đến nay, đô thị Hải Phòng có bước lột xác, từng bước trở thành đô thị xanh, văn minh, hiện đại, xứng tầm thành phố lớn của cả nước. Không gian đô thị được mở rộng với việc thành lập các quận mới như: Hải An, Đồ Sơn, Dương Kinh; tổng diện tích đất đô thị tăng gần 5 lần (từ hơn 2,7 nghìn ha lên gần 14 nghìn ha); tỷ lệ dân đô thị tăng lên gần 1 triệu người, chiếm gần 50% tổng dân số Hải Phòng.
Cùng với hình thành đô thị mới hiện đại, thành phố quan tâm và dành nguồn lực để cải tạo, chỉnh trang đô thị cũ vốn nhếch nhác, xuống cấp do được xây dựng lâu đời. Thành phố lựa chọn từng dự án theo mức độ cấp thiết và điều kiện thực tế để chỉ đạo triển khai. Từ những cuộc khảo sát thực tế từng dự án cụ thể, lấy ý kiến tham vấn của các chuyên gia của lãnh đạo thành phố nhiều quyết sách táo bạo, hành động quyết liệt vì lợi ích của người dân và cộng đồng được khởi động. Chỉ trong vài năm, các điểm trông giữ xe, quán bar, quán bia,... tạm bợ, mất mỹ quan chung quanh khu vực Trung tâm Triển lãm và Mỹ thuật, Cung văn hóa Lao động hữu nghị Việt- Tiệp, Cung Văn hóa thể thao Thanh niên Hải Phòng... nhanh chóng được dẹp bỏ. Dự án công viên Rồng Biển sau nhiều năm nằm “bất động” được thu hồi để làm vườn hoa Tố Hữu; vườn hoa Kim Đồng bị “chia năm, sẻ bảy” cho thuê dựng trò chơi, kinh doanh lộn xộn được quy hoạch lại, cải tạo, trồng cây xanh, trả lại dải trung tâm liền mạch, xanh, sạch, đẹp hàng đầu cả nước. Cùng với đó, nhiều dự án cải tạo, nâng cấp công viên, vườn hoa được triển khai quyết liệt, mở rộng thêm hơn 100 nghìn m2 đất công viên cây xanh, thảm cỏ. Những mảng xanh này không chỉ góp phần chỉnh trang đô thị, mà còn cải thiện đáng kể điều kiện sống của người dân thành phố Cảng.
Quyết liệt hơn, thành phố giải tỏa toàn bộ bến xe Tam Bạc cũ và các cơ sở y tế cũ nát, cùng những dãy nhà dân lộn xộn, nhếch nhác ven sông Tam Bạc; cải tạo, chỉnh trang hai bên sông Tam Bạc từ cầu Tam Bạc đến cầu Lạc Long. Đây không chỉ là việc làm góp phần đổi thay diện mạo đô thị cũ Hải Phòng, mà còn đem đến sự “đổi đời” của hàng nghìn hộ dân nghèo các xóm lao động ở khu vực này. Chỉ trong vài năm, phố Tam Bạc cũ nát, cùng dãy chợ rau quả tự phát phố Lý Thường Kiệt trước đây biến mất hoàn toàn, thay bằng tuyến phố đi bộ với vỉa hè rộng rãi, trồng hàng loạt cây bóng mát. Sông Tam Bạc từng lầy lội, chứa đầy bùn rác, chất thải, lau sậy mọc um tùm được nạo vét, xây kè chắc chắn. Khu xóm nghèo xiêu vẹo, lụp xụp phía bờ Hạ Lý được thay thế bằng những dãy nhà xây mới hiện đại nhờ chính sách tái định cư tại chỗ khi mở mang tuyến đường ven sông. Những đàn thiên nga trắng tung tăng bơi lội trên sông Tam Bạc hiện nay là hình ảnh rõ nét cho sự đổi thay đầy diệu kỳ ở khu vực này, đem đến một không gian sống văn minh, hiện đại, thơ mộng giữa lòng đô thị.
Hiện thực hóa chủ trương của Thành ủy: “Đầu tư cho an sinh xã hội phải đi trước so với tốc độ phát triển kinh tế”, bên cạnh việc đầu tư cải tạo đô thị theo hướng khang trang, hiện đại, thành phố quan tâm chăm lo, nâng cao đời sống của người dân, nhất là những người thu nhập thấp. Rõ nét nhất là việc thành phố lập kế hoạch cải tạo, sửa chữa 27 chung cư và xây dựng 18 tòa nhà chung cư mới. Qua gần 5 năm triển khai, đến nay, 5 tòa nhà chung cư mới hoàn thành đưa vào sử dụng, trong đó, 2 tòa chung cư HH3, HH4 Đồng Quốc Bình cao 29 tầng với hơn 1.400 căn hộ hiện đại. Hàng nghìn hộ dân dọn về sinh hoạt trong căn hộ mới với niềm vui sướng, hân hoan. 2 tòa chung cư HH1, HH2 đang tiếp tục được thành phố khẩn trương xây dựng để đón người dân về ở trong năm 2022. Trong năm 2021, thành phố tiếp tục khởi công xây dựng 3 tòa chung cư hiện đại cao tầng ở Vạn Mỹ (quận Ngô Quyền). Chỉ vài năm nữa, sẽ có thêm hơn 5 nghìn hộ dân (chủ yếu là người lao động thu nhập thấp) đang sinh sống trong những khu chung cư, tập thể cũ đã xuống cấp nghiêm trọng, được dọn về căn nhà mới khang trang, hiện đại tưởng như chỉ có trong mơ…
Tiếp tục dành nguồn lực lớn để cải tạo đô thị
Tiếp nối những kết quả đó, hiện nay, Hải Phòng như một “đại công trường” sôi động với hàng loạt các dự án, công trình cải tạo đô thị. Bên cạnh việc mở rộng các khu đô thị mới hiện đại, trung tâm đô thị cũ được chú trọng đầu tư chỉnh trang, nâng cấp, diện mạo đô thị có nhiều chuyển biến rõ nét, ngày càng văn minh, xanh. Để làm được điều này, thành phố dành phần không nhỏ ngân sách đầu tư các dự án cải tạo đô thị, ngành Xây dựng triển khai thực hiện cung cấp sản phẩm, dịch vụ công, xây dựng cải tạo, nâng cấp hệ thống công trình hạ tầng cấp nước, thoát nước, cây xanh, môi trường đô thị… mang tính thiết thực phục vụ đời sống nhân dân và bảo đảm an sinh xã hội.
Bên cạnh đó, Hải Phòng còn là một trong những địa phương triển khai thành công nhiều cơ chế, chính sách thu hút sự tham gia đóng góp của người dân trong việc cải tạo đô thị. Năm 2018, HĐND thành phố ban hành Nghị quyết 05 về cơ chế hỗ trợ vật tư (xi măng, gạch lát vỉa hè, pha đèn chiếu sáng và cây xanh) để cải tạo, nâng cấp hè, đường ngõ đã xuống cấp trên địa bàn các quận. Theo đó, bên cạnh nguồn lực hỗ trợ của thành phố, các địa phương vận động người dân đóng góp hàng trăm tỷ đồng để nâng cấp hạ tầng đô thị các khu dân cư. Được sự đồng thuận, ủng hộ mạnh mẽ của người dân, qua 3 năm thực hiện nghị quyết, hơn 160 km đường ngõ xuống cấp được cải tạo, lát bê tông sạch đẹp; gần 3 nghìn ngõ, ngách tối tăm được lắp đặt gần 8 nghìn pha đèn Led đem lại không gian sáng; gần 200 tuyến đường được trồng mới gần 3,5 nghìn cây xanh và lát mới hơn 30 nghìn m2 vỉa hè…
Năm 2019, Bộ Chính trị tiếp tục ban hành Nghị quyết số 45 về xây dựng và phát triển thành phố Hải Phòng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Trong đó, đề ra mục tiêu đến năm 2030, Hải Phòng trở thành thành phố công nghiệp phát triển hiện đại, thông minh, bền vững tầm cỡ khu vực Đông Nam Á; cơ bản đạt các tiêu chí của đô thị loại đặc biệt. Đây là thách thức nhưng cũng là cơ hội rất lớn để Hải Phòng quyết liệt triển khai nâng cấp, mở rộng đô thị, hoàn thiện các tiêu chí đô thị loại 1 trước năm 2025, hướng tới hoàn thiện đô thị loại đặc biệt trước năm 2030, đem lại không gian đô thị xanh, văn minh, hiện đại, đáng sống cho người dân thành phố.
Nguyễn Dương - Ảnh: duy lêThời gian tới, UBND thành phố sẽ xem xét, phê duyệt Đề án chỉnh trang đô thị giai đoạn 2021-2025. Dự kiến, Hải Phòng sẽ dành gần 400 nghìn tỷ đồng để nâng cấp hạ tầng đô thị với các nội dung chính như: triển khai các chương trình phát triển đô thị, nhà ở đến năm 2035, tầm nhìn đến năm 2050; cải tạo chung cư cũ; xây dựng các công viên cây xanh vườn hoa; chỉnh trang, cải tạo, kè các dòng sông trong đô thị; đầu tư các khu đô thị mới; đầu tư nâng cấp hệ thống cấp nước, thoát nước, xử lý chất thải, chiếu sáng đô thị trung tâm; mở rộng, nâng cấp các tuyến đường đô thị…/.
