(HPĐT)- Lễ Vu Lan (Rằm tháng 7 âm lịch hằng năm) là một trong những ngày lễ chính trong Phật giáo, xuất phát từ sự tích Bồ tát Mục Kiền Liên cứu mẹ mình ra khỏi kiếp ngạ quỷ. Vu Lan trở thành ngày lễ hằng năm để tưởng nhớ công ơn cha mẹ và tổ tiên, đồng thời nhắc nhở bổn phận làm con phải luôn nhớ đến công ơn sinh thành của cha mẹ mà làm những việc hiếu nghĩa để thể hiện tình cảm và lòng biết ơn.
Báo hiếu từng phút giây
Lễ Vu Lan năm nay được các chùa trên địa bàn thành phố tổ chức khá trọng thể như: đại lễ Vu Lan tại chùa Hồng Phúc (quận Kiến An); chùa Hang (quận Đồ Sơn); Trường trung cao đẳng Phật học (huyện An Dương)… Tại các lễ đều có hàng nghìn tăng ni, phật tử và người dân tham dự. Điều này cho thấy Vu Lan trở thành nét đẹp trong đời sống người dân, hướng người dân đến những điều thiện lành về đạo hiếu báo ơn, báo ân.
Theo Hòa thượng Thích Thanh Giác, Phó trưởng Ban thường trực Ban trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam thành phố, dịp lễ Vu Lan hằng năm là để tưởng nhớ người đã khuất, báo hiếu ông bà, cha mẹ. Do đó, vào dịp này, các con cháu thường tỏ lòng thành kính biết ơn người đã khuất thông qua việc cúng lễ tổ tiên. Tuy nhiên, việc hiếu thảo với cha mẹ cần hơn ngay khi cha mẹ còn sống, để cha mẹ có thể thụ hưởng được kết quả của việc sinh thành dưỡng dục của mình. Điều này có ý nghĩa hơn rất nhiều mâm cao, cỗ đầy khi cha, ông bà khi đã khuất.
Truyền thống, nét đẹp của việc báo hiếu, báo ân phải được rèn dạy cho mỗi người từ nhỏ trong từng gia đình thông qua việc cha mẹ làm gương cho con cái về cách “đối nhân xử thế” với ông bà, tiên tổ. Hè năm nay, một số chùa tổ chức các khóa tu mùa hè, giáo dục lòng biết ơn, sự hiếu thảo cho các cháu thiếu niên, nhi đồng, góp phần cùng các gia đình rèn dạy lớp trẻ về lòng biết ơn và sống có đạo hiếu. Chị Trần Phương Nhung, ở phố Vũ Chí Thắng, phường Nghĩa Xá (quận Lê Chân) chia sẻ, báo hiếu cha mẹ ngay khi cha mẹ còn hiện diện trên cõi đời là sự báo đáp hiệu quả nhất. Đó là khi còn nhỏ, con cái phải biết nghe lời mẹ cha, chăm lo việc học hành. Lớn lên khi có công việc, có gia đình riêng là sự quan tâm cha mẹ thường ngày, khi ốm đau cũng như lúc khỏe mạnh.
Khơi dậy lòng thiện lương
Theo truyền thống của dân tộc, việc báo hiếu, báo ơn dành cho mẹ cha, ông bà, tổ tiên ngay từ khi còn sống và khi đã khuất núi. Ngày nay lễ Vu Lan không đơn thuần chỉ có ý nghĩa tôn giáo thiêng liêng mà còn có ý nghĩa sâu sắc, hướng mỗi người trở về với cội nguồn dân tộc, thực hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, “Ăn quả nhớ người trồng cây”. Do đó, tại các lễ Vu Lan do các chùa tổ chức đều thực hành nghi thức cầu nguyện cho quốc thái dân an, cầu nguyện cho hương linh các anh hùng, liệt sĩ, chiến sĩ trận vong, đồng bào tử nạn. Việc báo hiếu, báo ơn rộng ra còn là biết ơn và tôn vinh các anh hùng liệt sĩ, những người có công với đất nước, những người là thầy, cô giáo đã giúp ta có nhận thức trong cuộc sống….
Một trong những tập tục của các gia đình trong ngày lễ Vu Lan là dâng cỗ cũng tiên tổ và đốt mã cho người đã khuất. Mâm cúng tùy theo hoàn cảnh từng gia đình nhưng không thể thiếu hoa tươi, quả ngọt, đèn nến. Mấy năm gần đây, việc đốt mã vào ngày lễ Vu Lan có phần giảm, ít thấy cảnh nhà nhà mua đồ mã cồng kềnh với nhà, xe các loại rồi đốt khói nghi ngút dọc các tuyến phố. Bà Phạm Thị Hồi, ở phố Trần Quang Khải (quận Hồng Bàng) bày tỏ, trước đây mỗi dịp lễ Vu Lan, gia đình bà về quê cúng “các cụ”, riêng tiền mua vàng mã cho cha mẹ, ông bà và các cụ, mua đồ phóng sinh lươn, chạch, chim sẻ… cũng gần 2 triệu đồng. Năm nay về cúng Vu Lan, bà Hồi bàn với anh chị em, chỉ mua ít tiền vàng đốt tượng trưng, còn lại số tiền mua vàng mã, đồ phóng sinh như mọi năm sẽ làm từ thiện, giúp đỡ những hoàn cảnh khó khăn như nạn nhân chất độc da cam, người già neo đơn không nơi nương tựa… Tinh thần hướng thiện như của đại gia đình bà Hồi cũng được Phật giáo khuyến khích vì nhân lên lòng thiện lương trong mỗi người. Ngay trong đại lễ Vu Lan năm nay, các chùa cũng thực hiện nhiều hoạt động từ thiện. Lễ Vu Lan tổ chức tại chùa Hồng Phúc, Ban Phật giáo Quốc tế Giáo hội Phật giáo Việt Nam thành phố trao 9 “Nhà nhân ái” tặng các hộ nghèo, mỗi căn nhà trị giá 100 triệu đồng; 143 phần quà cho học sinh nghèo vượt khó, học sinh đạt thành tích cao trong học tập, mỗi phần quà 1 triệu đồng; 30 triệu đồng học bổng cho học sinh khuyết tật, trẻ mồ côi đang sinh sống và học tập trên địa bàn quận Kiến An. Tại lễ Vu Lan tổ chức ở Trường trung cao đẳng Phật học cũng tặng 40 phần quà tới các gia đình chính sách, người già neo đơn….
Phát huy truyền thống về đạo hiếu, về việc báo ơn, theo Thượng tọa Thích Tục Khang, Phó trưởng ban Trị sự kiêm Trưởng ban Phật giáo Quốc tế Giáo hội Phật giáo Việt Nam thành phố, việc báo hiếu đối với cha, mẹ, ông, bà khi còn sống có ý nghĩa hơn muôn lần việc cúng lễ mỗi dịp lễ Vu Lan. Do đó, mỗi người hãy sống cho trọn đạo làm con khi cha mẹ còn sống ngay tại mỗi gia đình bằng việc hiếu kính, yêu thương, tôn trọng cha mẹ, hướng lòng mình về những điều thiện lương để cuộc sống tốt đẹp hơn.
BÀI: HUYỀN CHI
