(HPĐT)- Thời điểm sát Tết Nguyên đán Tân Sửu, cơ quan chức năng các địa phương phát hiện, bắt giữ nhiều vụ vận chuyển, kinh doanh thực phẩm không rõ nguồn gốc, xuất xứ, thực phẩm hết hạn sử dụng, không bảo đảm an toàn vệ sinh. Hành vi này cần được xử lý nghiêm bởi nó đe dọa trực tiếp đến sức khỏe, tính mạng người dân.

Lực lượng Quản lý thị trường phối hợp kiểm tra, xử lý vi phạm ở kho hàng đông lạnh tại xã An Đồng (huyện An Dương) chứa 2 tấn thực phẩm không rõ nguồn gốc.
Phát hiện hàng tấn thực phẩm không rõ nguồn gốc
Liên tiếp những ngày từ cuối tháng 12-2020 đến đầu tháng 1-2021, hàng loạt vụ vận chuyển, kinh doanh thực phẩm không rõ nguồn gốc, xuất xứ bị phát hiện, bắt giữ, trong đó chủ yếu là thịt gia súc, gia cầm, hải sản đông lạnh, nội tạng, các loại đồ hộp, hoa quả, phụ gia thực phẩm… Mới đây, rạng sáng 6-1-2021, tại khu vực biên giới thôn Lục Phủ (xã Bắc Sơn, thành phố Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh), Bộ đội Biên phòng tỉnh Quảng Ninh bắt giữ ô tô bán tải do Nguyễn Văn Trung (33 tuổi, trú ở thành phố Móng Cái) chở 18 thùng nội tạng đông lạnh, tổng trọng lượng hơn 720 kg. Toàn bộ số hàng trên không có hóa đơn, chứng từ và được tài xế Trung vận chuyển thuê cho người không quen biết từ biên giới vào Móng Cái. Trước đó, sáng 5-11, tại khu vực cửa sông Bắc Luân (phường Hải Hòa, thành phố Móng Cái), lực lượng chức năng tỉnh Quảng Ninh bắt giữ 3 vụ vận chuyển hàng cùng 2 đối tượng gồm: Ngô Văn Vĩ (40 tuổi, trú ở huyện Thủy Nguyên, Hải Phòng) và Hoàng Quốc Cường (30 tuổi, trú ở tỉnh Quảng Ninh), thu giữ gần 9 tấn hàng hóa, thực phẩm gồm: bánh gạo, sủi cảo, xúc xích… không rõ nguồn gốc.
Trước đó, ngày 10-12-2020, Công an thành phố Hà Nội kiểm tra xe ô tô do tài xế Trần Đình H. (24 tuổi, quê Thái Bình) điều khiển vi phạm tốc độ tại đường Cienco 5, quận Hà Đông (Hà Nội). Quá trình kiểm tra, lực lượng chức năng phát hiện thùng xe chở hơn 1 tấn thăn, sườn bò Canada hết hạn sử dụng hơn 1 tháng. Chủ hàng là Nguyễn Văn B., 31 tuổi, quê tỉnh Hà Nam không xuất trình được hóa đơn chứng minh nguồn gốc số hàng trên và cho biết, B. mua lại của một người qua mạng xã hội facebook rồi bán cho khách ở Hải Phòng để kiếm lời.
Tại Hải Phòng, trong năm 2020, các cơ quan chức năng thành phố phát hiện, bắt giữ nhiều vụ vận chuyển, kinh doanh thực phẩm không rõ nguồn gốc, với số lượng rất lớn. Ngày 20-8-2020, Đội Quản lý thị trường (QLTT) số 10 huyện An Dương phối hợp Đội QLTT số 4 kiểm tra đột xuất kho hàng đông lạnh tại Tổ dân phố 8 Trang Quan, xã An Đồng (huyện An Dương), chứa 2 tấn thực phẩm gồm: chân gà, đùi gà, phao câu gà, xương chân gà… Chủ kho hàng là Hoàng Chiến Thắng không xuất trình được giấy tờ chứng minh nguồn gốc, xuất xứ và cho biết, số hàng trên mua về rồi cơ sở tự rút xương, đóng vào thùng các-tông, đem tiêu thụ tại một số tỉnh lân cận hoặc xuất đi Trung Quốc. Còn vào ngày 17-8-2020, Đội QLTT số 04 (Cục QLTT thành phố) phối hợp các lực lượng chức năng phát hiện 1 xe đông lạnh vận chuyển 24 tấn nội tạng lợn bị nhiễm vi khuẩn dịch tả lợn châu Phi.
Lên án hành vi vi phạm pháp luật
Thời điểm cận Tết, nhu cầu thực phẩm của người dân tăng mạnh, khiến tình trạng vận chuyển, kinh doanh thực phẩm không rõ nguồn gốc diễn biến phức tạp, với thủ đoạn ngày càng tinh vi. Các đối tượng thường giấu thực phẩm bẩn trong xe đông lạnh, xe thùng kín, xe khách, xe máy để vận chuyển vào thời điểm đêm tối hoặc rạng sáng, nhằm qua mắt lực lượng chức năng. Nếu vận chuyển trót lọt, họ tiếp tục xé lẻ hàng hóa thực phẩm rồi phân phối đến các chợ đầu mối hoặc trực tiếp đến khách đặt mua hàng.
Luật sư Trần Mỹ Long, Văn phòng luật sư Sao Biển (Đoàn Luật sư thành phố) cho biết, hành vi kinh doanh, nhập khẩu thực phẩm, phụ gia thực phẩm, chất hỗ trợ chế biến thực phẩm, chất bảo quản thực phẩm không rõ nguồn gốc, xuất xứ, vi phạm về thời hạn sử dụng sẽ bị xử phạt hành chính theo Điều 17 Nghị định 198/2020/NĐ-CP của Chính phủ. Theo đó, người vi phạm bị phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 400 nghìn đồng đến 100 triệu đồng đối với hàng hóa vi phạm có giá trị từ 100 triệu đồng trở lên. Đối với hành vi vận chuyển hàng hóa trên đường không có hóa đơn, chứng từ hợp pháp có thể bị coi là hành vi trốn thuế, gian lận thuế theo Điều 13 Thông tư 166/2013/TT- BTC của Bộ Tài chính. Còn hành vi sử dụng nguyên liệu không rõ nguồn gốc, xuất xứ hoặc quá hạn sử dụng, không có hạn sử dụng để sản xuất, chế biến, cung cấp thực phẩm sẽ bị xử lý hành chính theo Điều 4 Nghị định 115/2018/NĐ-CP của Chính phủ. Theo đó, phạt tiền từ 1 đến 2 lần giá trị sản phẩm sử dụng nguyên liệu.
Theo TS.BS Nguyễn Quang Chính, Giám đốc Trung tâm Truyền thông giáo dục sức khỏe thành phố, để ngăn chặn hành vi vận chuyển, kinh doanh thực phẩm không rõ nguồn gốc, các cơ quan chức năng cần tăng cường kiểm soát thực phẩm nhập khẩu theo đường tiểu ngạch vào Việt Nam; xử phạt nghiêm hành vi vi phạm với chế tài xử phạt tăng nặng, thậm chí có thể xử lý hình sự đối với tổ chức hoặc cá nhân vi phạm nhiều lần, có thủ đoạn tinh vi, phức tạp, với giá trị thực phẩm lớn. Đồng thời, tiếp tục đẩy mạnh công tác truyền thông, tuyên truyền đến người dân, nhất là các hộ sản xuất, chế biến, kinh doanh thực phẩm về việc sử dụng đúng chất, đúng cách dùng các chất bảo quản, phụ gia thực phẩm... Qua đó, nâng cao ý thức, nhận thức người dân không sử dụng nguyên liệu không rõ nguồn gốc, xuất xứ hoặc quá hạn sử dụng để sản xuất, chế biến, cung cấp thực phẩm. Bởi đây không chỉ là hành vi vi phạm pháp luật mà còn trực tiếp gây nguy hại đến sức khỏe, tính mạng con người, cần hết sức lên án./.
Nguyên Nguyên - Ảnh: Cục Quản lý thị trường Hải Phòng