Liveshow "Kim Tử Long - Thánh đường sân khấu" diễn ra ngày 12-10 tại Cung Văn hoá Hữu nghị Việt Xô, Hà Nội do Công ty cổ phần Truyền thông VIETART tổ chức đã vi phạm bản quyền tác giả âm nhạc.
Thông tin từ Trung tâm Bảo vệ quyền tác giả âm nhạc Việt Nam (VCPMC), tình trạng vi phạm quyền tác giả âm nhạc trong lĩnh vực biểu diễn, tổ chức biểu diễn thời gian qua đáng báo động. “Trong những năm gần đây, số lượng vụ việc vi phạm quyền tác giả ở lĩnh vực biểu diễn, tổ chức biểu diễn mà Trung tâm phát hiện lên tới 132 chương trình biểu diễn (có bán vé, quảng bá công khai). Con số này chưa tính đến hàng loạt các chương trình nghệ thuật, sự kiện khác (gồm các chương trình biểu diễn không bán vé, không công khai trên các phương tiện truyền thông) tuy sử dụng tác phẩm âm nhạc để biểu diễn nhưng không thực hiện quy định về quyền tác giả.
Khi phát hiện các trường hợp vi phạm hoặc khi tác quyền tác phẩm âm nhạc thuộc phạm vi quản lý và bảo vệ của VCPMC có nguy cơ bị xâm phạm, trung tâm đều nỗ lực gửi cảnh báo và yêu cầu trả tiền nhuận bút sử dụng tác phẩm đến các đơn vị tổ chức biểu diễn. Tuy nhiên, hầu hết đơn vị đều tìm cách né tránh, không thực hiện quy định xin phép, trả tiền sử dụng quyền tác giả. Trước thực trạng trên, VCPMC giải quyết bằng biện pháp dân sự, khởi kiện tại tòa án. Cụ thể, Trung tâm tiến hành khởi kiện một số vụ việc xâm phạm quyền tác giả âm nhạc ra Tòa án có thẩm quyền. Tuy nhiên đến nay, quá trình giải quyết không đạt hiệu quả như mong muốn, thời gian kéo dài... Đồng thời, việc kiểm tra, xử lý vi phạm cũng gặp nhiều khó khăn; số lượng các vụ việc vi phạm xảy ra tràn lan, nhiều đơn vị tổ chức biểu diễn có thái độ thiếu hợp tác, thách thức, dù cơ quan nhà nước mời làm việc nhiều lần cũng không đến, hoặc tìm kiếm lý do để trì hoãn, hoặc có làm việc nhưng không tuân thủ nội dung biên bản làm việc… Tình trạng đó khiến việc xử lý vi phạm khó giải quyết dứt điểm hoặc không thể giải quyết, phải chuyển sang giải quyết bằng biện pháp dân sự, tiếp tục kéo dài.
Mặt khác, thời gian qua, đối với một số chương trình biểu diễn có sử dụng tác phẩm âm nhạc nước ngoài được tổ chức tại Việt Nam, một số tổ chức quản lý bản quyền (CMOs) như SACEM (Pháp), PRS (Anh), GEMA (Đức)… có gửi email đến VCPMC hỏi thông tin về việc cấp phép biểu diễn. Qua xác minh của VCPMC, hầu hết chương trình các CMOs quan tâm, hỏi thông tin nêu trên đều chưa thực hiện xin phép và trả tiền sử dụng quyền tác giả. Mặc dù trung tâm sau khi xác minh đã liên hệ, gửi văn bản đến đơn vị tổ chức nhằm đề nghị trả tiền, khắc phục, tuy nhiên mọi cố gắng, nỗ lực đều không có kết quả.
Điều này có thể tác động đến ấn tượng và đánh giá của quốc tế về thị trường âm nhạc tại Việt Nam thiếu nghiêm túc, thiếu chuyên nghiệp, thiếu tích cực trong thực thi bản quyền, cũng như ảnh hưởng đến các cam kết song phương giữa Việt Nam với quốc tế, các điều ước mà Việt Nam ký kết.
Hoàng Quân
