Minh Châm
Từng là hộ vay vốn chương trình HSSV, Chủ tịch Hội Phụ nữ xã Bắc Sơn (huyện An Dương) Nguyễn Thị Thúy cho biết, quyết định nâng mức cho vay HSSV mới đây là hợp lý, đáp ứng nguyện vọng của các hộ vay vốn. Nhiều năm nay, tuy chương trình cho vay HSSV hỗ trợ nhiều hộ nghèo, cận nghèo và gia đình chính sách có điều kiện lo cho con, cháu học tập song mức vay còn thấp so với nhu cầu, nhất là trong bối cảnh giá cả, chi phí sinh hoạt ngày càng tăng. “Hiện, trung bình một sinh viên cần phải chi 3,5 – 4 triệu đồng/tháng mới bảo đảm cuộc sống đi học, chưa kể các chi phí phụ. Với mức vay trước đây 1,1 triệu đồng/tháng, rồi tăng 1,25 triệu đồng/tháng (từ 1-2016), mới đáp ứng từ 30-36% nhu cầu chi phí học tập của HSSV. Việc nâng mức cho vay lên 1,5 triệu đồng/tháng có thể còn thấp so với chi phí sinh hoạt thực tế, song thể hiện sự quan tâm, lắng nghe và chia sẻ của Nhà nước với các hộ nghèo”– chị Thúy cho biết.
Cách đây 7 năm, gia đình bà Vũ Thị Thúy ở thôn 3 (xã Hùng Thắng, huyện Tiên Lãng) được NHCSXH huyện Tiên Lãng cho vay vốn HSSV để lo cho hai con gái học đại học ( trường Đại học Hải Phòng và trường Cao đẳng Cộng đồng Hải Phòng). Khi chồng còn sống, bao nhiêu của nả trong gia đình đều lần lượt đội nón ra đi theo tiếng gọi của “nàng tiên nâu”. Trong tận cùng nỗi vất vả ấy, động lực an ủi để bà Thúy tiếp tục sống là 2 cô con gái Lê Thị Thủy và Lê Thị Linh đều ngoan ngoãn, ham học. Ngày con đỗ đại học, cầm tờ giấy báo trúng tuyển của con mà lòng chị quặn thắt vì không biết xoay xở ra sao. Thế rồi những đồng vốn ưu đãi của NHCSXH huyện An Dương giúp Thủy, rồi tiếp đến là Linh theo trọn giấc mơ đến giảng đường đại học. Bà Thúy cho biết, nguồn vốn cho vay linh động qua từng năm. Từ tháng 11- 2010, mỗi sinh viên được vay 900.000 đồng/tháng, sau đó tăng lên 1 triệu đồng/tháng (từ tháng 8-2011), 1,1 triệu đồng tháng (từ tháng 8-2013) rồi đến 1,25 triệu đồng/tháng (từ đầu năm 2016) và mới đây nhất là 1,5 triệu đồng/tháng. Việc nâng mức cho vay HSSV tuy chưa đáp ứng nhu cầu thực tế nhưng thể hiện sự quan tâm của Nhà nước tới HSSV có hoàn cảnh khó khăn; cũng là động lực để các gia đình khắc phục khó khăn lo cho con, em học tập.
Theo Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) chi nhánh Hải Phòng, qua gần 10 năm triển khai cho vay HSSV, ngân hàng giải ngân hơn 954,5 tỷ đồng cho khoảng gần 93.000 sinh viên có hoàn cảnh khó khăn được vay vốn. Tính đến 26-6-2017, dư nợ chương trình này đạt gần 237,5 tỷ đồng với 10.844 hộ còn dư nợ. Từ chương trình này giúp HSSV nghèo của thành phố đã được vay vốn đi học, ra trường tìm được việc làm, từ đó phát triển kinh tế gia đình và địa phương, góp phần làm giảm tỷ lệ thất nghiệp, giảm tỷ lệ hộ nghèo, nâng cao đời sống xã hội và bảo đảm an sinh xã hội trên địa bàn thành phố. Tuy nhiên, so với giai đoạn 2008-2012, từ năm 2013 đến nay, doanh số cho vay và chương trình cho vay HSSV giảm. Một trong nguyên nhân của tình trạng này do mức cho vay chưa đáp ứng nhu cầu của người dân. Do đó, việc Chính phủ nâng mức cho vay HSSV là cần thiết. Qua 10 năm triển khai chương trình, Chính phủ điều chỉnh nâng mức cho vay 7 lần.
Dù hiện nay không phải là thời điểm giải ngân vốn vay HSSV song trên cơ sở nhu cầu vay vốn của hộ dân trên địa bàn thành phố và nguồn vốn được Trung ương giao, NHCSXH Hải Phòng đáp ứng đầy đủ, kịp thời nguồn vốn cho vay, trong đó có chương trình cho vay HSSV. Và để bảo đảm 100% HSSV có nhu cầu vay vốn được tiếp cận vốn vay, hiện, chi nhánh tập trung chỉ đạo các cán bộ, nhân viên tại các điểm giao dịch tăng cường tuyên truyền quyết định nâng mức cho vay chương trình đến đông đảo nhân dân. Qua đó, giúp bà con hiểu rõ quyền lợi và nghĩa vụ của mình khi vay vốn chính sách, nhất là khi mức vay tăng lên, đáp ứng được phần nào mong mỏi của những gia đình đã, đang và chuẩn bị vay vốn HSSV.