Thông qua 2 luật với tỷ lệ tán thành cao
Với hơn 95% số đại biểu tán thành, Luật Cạnh tranh (sửa đổi) và Luật Tố cáo (sửa đổi) được Quốc hội thông qua trong phiên họp sáng.
Đối với Luật Cạnh tranh (sửa đổi), Quốc hội biểu quyết thông qua với 95,28% số đại biểu tán thành. Với 10 chương, 118 điều, Luật Cạnh tranh (sửa đổi) có hiệu lực thi hành từ ngày 1-7-2019. Tuy nhiên, Luật quy định điều khoản chuyển tiếp, với hành vi vi phạm đang bị điều tra, xử lý nếu được xác định không vi phạm quy định của Luật này thì được đình chỉ điều tra, xử lý. Hành vi vi phạm đang bị điều tra, xử lý, giải quyết khiếu nại quyết định xử lý vụ việc cạnh tranh mà vẫn bị xác định vi phạm quy định của Luật này thì tiếp tục bị điều tra, xử lý, giải quyết khiếu nại theo quy định của Luật này. Trường hợp hình thức xử lý hoặc mức phạt tiền đối với hành vi vi phạm theo quy định của Luật này cao hơn quy định của Luật Cạnh tranh số 27/2004/QH11 thì áp dụng theo quy định của Luật Cạnh tranh số 27/2004/QH11.
Luật Tố cáo (sửa đổi) được Quốc hội thông qua với 96,1% số đại biểu tán thành. Với 9 chương, 67 điều, Luật Tố cáo (sửa đổi) quy định về tố cáo và giải quyết tố cáo đối với hành vi vi phạm pháp luật trong thực hiện nhiệm vụ, công vụ và hành vi vi phạm pháp luật khác về quản lý nhà nước trong các lĩnh vực; bảo vệ người tố cáo; trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức trong quản lý công tác giải quyết tố cáo. Luật có hiệu lực thi hành từ ngày 1-1-2019.
Về hình thức tố cáo, Luật quy định việc tố cáo được thực hiện bằng đơn hoặc được trình bày trực tiếp tại cơ quan, tổ chức có thẩm quyền.
Báo cáo giải trình, tiếp thu chỉnh lý dự thảo Luật cho biết, đa số ý kiến đề nghị giữ hình thức tố cáo như Luật hiện hành là tố cáo bằng đơn và tố cáo trực tiếp để bảo đảm tính khả thi. Một số ý kiến đề nghị mở rộng hình thức tố cáo qua thư điện tử, fax, điện thoại, tin nhắn điện thoại…Đối với những thông tin có nội dung tố cáo được phản ánh theo hình thức nêu trên, nếu có nội dung rõ ràng về người có hành vi vi phạm pháp luật, có tài liệu, bằng chứng cụ thể về hành vi vi phạm pháp luật thì cơ quan tiếp nhận thông tin phải tiến hành việc kiểm tra, thanh tra, xử lý theo thẩm quyền hoặc chuyển đến cơ quan, tổ chức có thẩm quyền xem xét giải quyết, xử lý để không bỏ sót, bỏ lọt các hành vi vi phạm pháp luật (Điều 25 của dự thảo Luật)…
Đồng thời, Luật tăng cường các biện pháp bảo vệ người tố cáo. Theo đó, Luật quy định: Bảo vệ người tố cáo là việc bảo vệ bí mật thông tin của người tố cáo; bảo vệ vị trí công tác, việc làm, tính mạng, sức khỏe, tài sản, danh dự, nhân phẩm của người tố cáo, vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người tố cáo (gọi chung là người được bảo vệ)…
Bảo đảm an ninh thông tin trên không gian mạng
Với 86,86% số đại biểu tán thành, Quốc hội thông qua Luật An ninh mạng. Gồm 7 chương, 43 Điều, có hiệu lực thi hành từ 1-1-2019, Luật An ninh mạng điều chỉnh điều quy định về hoạt động bảo vệ an ninh quốc gia và bảo đảm trật tự, an toàn xã hội trên không gian mạng; trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan…
Các đại biểu Quốc hội bấm nút thông qua Luật An ninh mạng. Ảnh: TTXVN
Trước khi biểu quyết thông qua, các đại biểu Quốc hội nghe Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng và An ninh của Quốc hội Võ Trọng Việt trình bày báo cáo giải trình, tiếp thu và chỉnh lý dự thảo Luật.
Đối với các hành vi bị nghiêm cấm, Điều 8 của Luật quy định chi tiết 6 nhóm. Cụ thể, người dùng bị cấm sử dụng không gian mạng để thực hiện các hành vi: tổ chức, hoạt động, cấu kết, xúi giục, mua chuộc, lừa gạt, lôi kéo, đào tạo, huấn luyện người chống Nhà nước; xuyên tạc lịch sử, phủ nhận thành tựu cách mạng, phá hoại khối đại đoàn kết toàn dân tộc, xúc phạm tôn giáo, phân biệt đối xử về giới, phân biệt chủng tộc; thông tin sai sự thật gây hoang mang trong nhân dân, gây thiệt hại cho các hoạt động kinh tế - xã hội, gây khó khăn cho hoạt động của cơ quan nhà nước hoặc người thi hành công vụ, xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân khác cũng bị cấm; hoạt động mại dâm, tệ nạn xã hội, mua bán người; đăng tải thông tin dâm ô, đồi trụy, tội ác; phá hoại thuần phong, mỹ tục của dân tộc, đạo đức xã hội, sức khỏe cộng đồng…
Luật dành một chương với 7 điều quy định về phòng ngừa, xử lý hành vi xâm phạm an ninh mạng. Đặc biệt, quy định doanh nghiệp nước ngoài phải lưu trữ dữ liệu tại ViệtNam. Nội dung này được quy định chi tiết tại Điều 26 của Luật. Theo đó, doanh nghiệp trong và ngoài nước khi cung cấp dịch vụ trên mạng viễn thông, mạng internet và các dịch vụ gia tăng trên không gian mạng tại Việt Nam phải xác thực thông tin khi người dùng đăng ký tài khoản số; bảo mật thông tin, tài khoản của người dùng. Cùng với đó, doanh nghiệp phải cung cấp thông tin người dùng cho lực lượng chuyên trách bảo vệ an ninh mạng thuộc Bộ Công an khi có yêu cầu bằng văn bản để phục vụ điều tra, xử lý hành vi vi phạm pháp luật về an ninh mạng.
Doanh nghiệp trong và ngoài nước có hoạt động thu thập, khai thác, phân tích, xử lý dữ liệu về thông tin cá nhân, dữ liệu về mối quan hệ của người sử dụng dịch vụ, dữ liệu do người sử dụng dịch vụ tại Việt Nam tạo ra phải lưu trữ dữ liệu này tại Việt Nam trong thời gian theo quy định của Chính phủ. Doanh nghiệp nước ngoài liên quan đến lĩnh vực nêu trên được yêu cầu đặt chi nhánh hoặc văn phòng đại diện tại ViệtNam.
Trước khi biểu quyết thông qua Luật An ninh mạng, các đại biểu Quốc hội biểu quyết riêng hai Điều 10 và 26. Với Điều 10- Hệ thống thông tin quan trọng về an ninh quốc gia, các đại biểu tán thành với tỷ lệ 86,86%. Với Điều 26- Bảo đảm an ninh thông tin trên không gian mạng- được thông qua với tỷ lệ tán thành là 81,72%.
Cũng trong sáng 12-6, các đại biểu Quốc hội biểu quyết thông qua dự thảo Nghị quyết về phê chuẩn quyết toán ngân sách nhà nước năm 2016 và dự thảo Nghị quyết về Chương trình giám sát của Quốc hội năm 2019.
Nâng cao hiệu quả tự chủ đại học
Chiều cùng ngày, Quốc hội thảo luận ở hội trường về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục đại học (GDĐH). Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung 31 điều; bổ sung 2 điều mới; bãi bỏ 1 điều và 1 khoản; bao quát hầu hết các vấn đề cần sửa đổi, bổ sung đối với Luật GDĐH năm 2012.
Nâng cao hiệu quả tự chủ đại học, tạo hành lang pháp lý cho các cơ sở giáo dục đại học phát huy tối đa nội lực. Ảnh: Đỗ Thu
Trong đó, đáng chú ý nhất là dự thảo mở rộng phạm vi và nâng cao hiệu quả tự chủ đại học, tạo hành lang pháp lý cho các cơ sở GDĐH phát huy tối đa nội lực trong thực hiện tự chủ, linh hoạt, sáng tạo, đáp ứng yêu cầu đào tạo nguồn nhân lực cho phát triển kinh tế - xã hội, cạnh tranh lành mạnh để nâng cao chất lượng, hội nhập quốc tế. Theo đó, đại học được tăng tính tự chủ trong hoạt động chuyên môn; tổ chức bộ máy và nhân sự; tài chính, tài sản. Thời gian học ĐH được điều chỉnh từ 3-5 năm (so với trước đây là 4-6 năm) để phù hợp hơn với thực tiễn và phân biệt rõ hơn chương trình đào tạo cử nhân và chương trình đào tạo chuyên sâu đặc thù của một số ngành (đào tạo bác sĩ, kỹ sư…).
Tình trạng “dạy chay, học chay”, đào tạo không gắn thực tế dẫn tới tình trạng sinh viên ra trường thất nghiệp, doanh nghiệp vẫn thiếu lao động được các đại biểu nêu tại phiên thảo luận. “Đào tạo phải làm sao không còn chuyện sinh viên tốt nghiệp ra trường phải đào tạo lại mới làm được việc”- đại biểu Phùng Đức Tiến (HàNam) đề nghị.
Theo đại biểu Hoàng Quang Hàm (Phú Thọ), luật cần khắc phục triệt để tình trạng người tốt nghiệp ĐH bị thất nghiệp. Việc sửa luật phải quy định rõ việc thực hiện quy hoạch mạng lưới ĐH, không để các trường yếu kém hoạt động. Kiểm soát chặt chuẩn đầu ra, bảo đảm đào tạo phải gắn với thị trường. Đồng thời cần bắt buộc các trường công khai tỷ lệ sinh viên tốt nghiệp ra trường có việc làm để người học lựa chọn”- đại biểu Hoàng Quang Hàm nêu.
Tại phiên thảo luận, các đại biểu đề nghị quy hoạch mạng lưới GDĐH, không để có đến 200 nghìn sinh viên tốt nghiệp ra trường thất nghiệp như hiện nay. Cần quy định chặt chẽ việc mở ngành của các trường ĐH. Đại biểu Nguyễn Thị Mai Hoa (Đồng Tháp) cho rằng, cần đầu tư một số trường ĐH công lập trọng điểm, có chất lượng; giảm trường công kém chất lượng. Với những trường yếu kém cần được sắp xếp lại. Bên cạnh đó, cần khuyến khích phát triển các trường ĐH tư thục chất lượng cao nhưng bảo đảm không thương mại hóa giáo dục.
Ngày 13-6, Quốc hội làm việc tại hội trường thảo luận về dự án Luật Phòng, chống tham nhũng (sửa đổi).
