Hộ chiếu gắn chíp điện tử - nâng tầm giá trị hộ chiếu Việt Nam

Đại biểu Quốc hội bỏ phiếu kín phê chuẩn đề nghị của Chánh án TAND tối cao về việc bổ nhiệm Thẩm phán TAND tối cao. Ảnh: TTXVN
Thảo luận tại hội trường về dự án Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam, đa số đại biểu tán thành với sự cần thiết ban hành luật nhằm quy định đầy đủ, cụ thể trình tự, thủ tục quản lý xuất cảnh, nhập cảnh của công dân và trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan. Dự án Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam được đánh giá là có nhiều điểm mới, tiến bộ, cơ bản cụ thể hóa quyền con người, quyền công dân theo quy định của Hiến pháp năm 2013.
Đại biểu Phạm Tất Thắng (Đoàn Vĩnh Long) cho rằng, dự thảo Luật có nhiều điểm mới hướng tới phục vụ và tạo điều kiện cho người dân, cụ thể hóa được các quyền tự do đi lại của công dân, được khẳng định trong Hiến pháp năm 2013. Một trong những điểm mới là quy định về hộ chiếu có gắn chíp điện tử và kiểm soát nhập cảnh bằng cổng kiểm soát tự động, phù hợp với xu hướng chung của thế giới hiện nay.
Đại biểu Hà Thị Lan (Đoàn Bắc Giang) cho biết, hiện nay có hơn 120 quốc gia sản xuất và phát hành hộ chiếu điện tử. Tại khu vực Đông Nam Á còn ViệtNamvàMyanmarchưa sản xuất và sử dụng hộ chiếu điện tử. Theo đại biểu Hà Thị Lan, mục đích của việc phát hành hộ chiếu điện tử nhằm làm tăng tính xác thực của hộ chiếu, chống nguy cơ làm giả. Đại biểu nêu thực tế, hiện nay, đa phần các nước trên thế giới có tình trạng gia tăng sử dụng hộ chiếu và các loại giấy tờ xuất nhập cảnh giả để hoạt động vi phạm pháp luật, như buôn lậu, di cư bất hợp pháp… Do đó, việc phát hành hộ chiếu điện tử là một trong những giải pháp hiệu quả nhằm tăng cường, bảo đảm an ninh, an toàn. Đại biểu Hà Thị Lan cho rằng, chíp điện tử trong hộ chiếu tích hợp đầy đủ các dữ liệu về nhân thân, đặc biệt là sinh trắc học của người sử dụng, nên hộ chiếu điện tử có thể thay thế giấy tờ tùy thân. Việc sử dụng hộ chiếu điện tử cũng giúp cho công tác kiểm soát xuất nhập cảnh tại cửa khẩu nhanh hơn, chính xác hơn khi áp dụng việc kiểm soát bằng cổng kiểm soát tự động. Việc kiểm soát xuất nhập cảnh bằng cổng kiểm soát tự động cũng sẽ rút ngắn thời gian làm thủ tục, giảm được thời gian xếp hàng, tránh tình trạng ùn ứ tại các cửa kiểm soát, các cổng đi lại như hiện nay.
Cấp hộ chiếu ngoại giao, công vụ cần rõ ràng, minh bạch
Về nội dung cấp hộ chiếu ngoại giao, hộ chiếu công vụ, Tờ trình của Chính phủ nêu hai loại ý kiến gắn với hai phương án trong dự thảo Luật, gồm: Loại ý kiến thứ nhất đề nghị quy định mang tính nguyên tắc chung cho cả đối tượng được cấp hộ chiếu ngoại giao, hộ chiếu công vụ và giao Chính phủ quy định chi tiết; loại ý kiến thứ hai đề nghị quy định cụ thể, tách bạch đối tượng được cấp hộ chiếu ngoại giao, hộ chiếu công vụ và cơ quan, người có thẩm quyền cử, cho phép, quyết định.
Thảo luận tại hội trường, đa số đại biểu cũng bày tỏ sự đồng tình với loại ý kiến thứ hai gắn với Phương án 1 của Dự thảo Luật. Theo đại biểu Vũ Xuân Hùng (Đoàn Thanh Hóa), khái niệm hộ chiếu ở Khoản 5, Điều 2 và Khoản 3, Điều 6 chưa thống nhất, do đó đại biểu đề nghị Ban soạn thảo cần nghiên cứu thêm vì hiện nay nếu quy định hộ chiếu là tài sản sẽ không thống nhất với quy định tại Điều 105 của Bộ Luật Dân sự cũng như quy định của Bộ Luật Hình sự về đối tượng tác động của các tội xâm phạm sở hữu.
Tuy nhiên, đại biểu cũng đề xuất cần rà soát lại các chức danh, chức vụ nhằm bảo đảm tính chính xác và sự cần thiết; nghiên cứu bổ sung các trường hợp được cấp hộ chiếu ngoại giao như người làm công tác cơ yếu hoặc một số chức danh lãnh đạo của tổ chức Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam… Đại biểu Nguyễn Sơn (Đoàn Hà Tĩnh) cho rằng, cần tiếp tục rà soát lại các đối tượng được cấp hộ chiếu ngoại giao, hộ chiếu công vụ.
Tại phiên thảo luận về dự án dự án Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam, Bộ trưởng Bộ Công an Tô Lâm tham gia giải trình, làm rõ thêm ý kiến đại biểu Quốc hội nêu. Bộ trưởng Bộ Công an mong muốn các đại biểu Quốc hội, các cơ quan, tổ chức có liên quan và nhân dân tiếp tục quan tâm, cho ý kiến với dự án Luật. Bộ trưởng cho biết, Ban soạn thảo sẽ có trách nhiệm phối hợp chặt chẽ với Ủy ban Quốc phòng và An ninh của Quốc hội, các cơ quan liên quan tiếp thu và chỉnh lý, hoàn thiện dự án Luật để trình Quốc hội thông qua vào kỳ họp tới theo đúng chương trình. Trước đó, trong phiên làm việc buổi sáng, Quốc hội biểu quyết thông qua Nghị quyết phê chuẩn đề nghị của Chánh án Tòa án nhân dân tối cao về việc bổ nhiệm Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao.
Cần lấy ý kiến rộng rãi trong nhân dân
Tiếp tục chương trình Kỳ họp, chiều ngày 12-6, Quốc hội làm việc tại hội trường thảo luận về dự án Bộ luật Lao động (sửa đổi).
Thảo luận tại hội trường các đại biểu cơ bản nhất trí với tờ trình và báo cáo thẩm tra về sự cần thiết sửa đổi Bộ luật Lao động, nhất trí với phạm vi sửa đổi của luật cũng như bố cục dự thảo Luật.
Các đại biểu cho rằng nội dung sửa đổi toàn diện nhiều vấn đề mới được đặt ra như mở rộng khung thỏa thuận về giờ làm thêm tối đa, tăng tuổi nghỉ hưu, về tổ chức đại diện cho người lao động ngoài hệ thống Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam, đối thoại, thương lượng tập thể, giải quyết tranh chấp lao động và đình công trong bối cảnh có nhiều tổ chức đại diện cho người lao động. Do đó, cơ quan soạn thảo cần tiếp tục hoàn thiện hồ sơ dự án, đánh giá tác động chính sách mới, lấy ý kiến đối tượng chịu sự tác động của chính sách.
Nêu rõ Bộ luật Lao động có tác động sâu sắc đến nhiều tầng lớp nhân dân, điều chỉnh nhiều nội dung liên quan đến loại hình lao động, quan hệ lao động với phạm vi tác động và tầm ảnh hưởng rộng, đại biểu Vũ Thị Nguyệt (Đoàn Hưng Yên) đề nghị Quốc hội tổ chức lấy ý kiến rộng rãi trong nhân dân để có thêm thông tin, cơ sở sửa đổi phù hợp.
Mở rộng khung thời gian làm thêm cần bảo đảm hài hòa lợi ích các bên
Về mở rộng khung thỏa thuận về giờ làm thêm tối đa, đại biểu Nguyễn Thị Quyết Tâm (Đoàn thành phố Hồ Chí Minh) đề nghị, Quốc hội cần đưa ra chính sách làm sao để người công nhân làm ít giờ nhưng tiền lương, thu nhập tăng thêm để người lao động có thể tái tạo sức lao động, làm việc tốt hơn. Điều này vừa có lợi cho người lao động và người sử dụng lao động. Cùng với đó, dưới góc độ người sử dụng lao động, nếu cần thiết làm thêm, cấp bách để bảo đảm sản xuất thì có cách để thỏa thuận với công nhân và tiền lương làm thêm giờ có sự lũy tiến.
Đại biểu Trần Văn Tiến (Đoàn Vĩnh Phúc) cho biết: Thực tế tại các doanh nghiệp và người lao động phải làm thêm, vượt giờ rất nhiều. Đại biểu bày tỏ đồng tình về việc thỏa thuận mở rộng khung thỏa thuận về giờ làm thêm trong trường hợp đặc biệt nhưng không qua 400 giờ/năm. Đề tránh tình trạng tăng giờ làm ảnh hưởng đến sức khỏe người lao động, bên cạnh quy định số giờ làm thêm trong ngày không quá 50% số giờ làm việc bình thường và không quá 12 giờ/ngày, đại biểu đề nghị dự thảo cần bổ sung quy định số giờ tối đa trong một tháng như luật hiện hành.
Xem xét tăng tuổi nghỉ hưu phù hợp với từng nhóm lao động
Góp ý về nội dung tăng tuổi hưu, đại biểu Nguyễn Thị Thu Hà (Đoàn Bắc Giang) cho rằng quy định về tuổi nghỉ hưu tiện tại được quy định cách đây gần 60 năm đến nay các điều kiện về kinh tế xã hội, điều kiện lao động, sức khỏe, tuổi thọ trung bình, yêu cầu phát triển đất nước thay đổi rất nhiều nên việc tăng tuổi nghỉ hưu chín muồi.
Cùng với việc tăng tuổi nghỉ hưu, đại biểu cũng bày tỏ ủng hộ quy định về quyền được nghỉ hưu sớm đối với một số nhóm lao động đặc thù. Đại biểu đề nghị Chính phủ tiếp tục nghiên cứu, rà soát, bổ sung căn cứ khoa học, thực tiễn về lao động thuộc ngành nghề nào cần được nghỉ hưu sớm và sớm hơn bao nhiêu lâu.
Đại biểu cũng lưu ý việc điều chỉnh tuổi hưu cần tính toán bảo đảm đồng bộ với các chính sách khác về lao động, an sinh xã hội một cách tổng thể, cần được tuyên truyền đầy đủ để tạo ra sự đồng thuận. Đại biểu Trương Phi Hùng (Đoàn Long An) cho rằng cần cân nhắc về độ tuổi nghỉ hưu đối với đối tượng là công nhân, người lao động trực tiếp trong khu vực sản xuất và một số ngành nghề đặc thù để xem xét chưa tăng tuổi nghỉ hưu hoặc có lộ trình thực hiện phù hợp để tránh tác động tiêu cực đến thị trường lao động. Đại biểu đề nghị, việc tăng tuổi nghỉ hưu cần phân theo nhóm lao động gồm nhóm lao động làm việc trong cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập và nhóm làm việc trong doanh nghiệp ngoài công lập đề nghị giữ nguyên như hiện hành. Đại biểu cũng bày tỏ băn khoăn việc tăng tuổi hưu cũng làm giảm cơ hội tiếp cận việc làm của lao động trẻ, do đó cần được tính toán thật kỹ lưỡng.
Cũng tại phiên họp các đại biểu nghe Bộ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội Đào Ngọc Dung giải trình ý kiến của đại biểu Quốc hội.
Tại phiên thảo luận Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam, đại biểu Nghiêm Vũ Khải và Đỗ Văn Bình (Đoàn Hải Phòng) có ý kiến phát biểu tại hội trường.
* Đại biểu Nghiêm Vũ Khải đề nghị cho phép đại biểu Quốc hội được sử dụng hộ chiếu ngoại giao khi ra nước ngoài. Thông lệ các nước, đại biểu Quốc hội là chính trị gia và được cấp hộ chiếu ngoại giao và được miễn trừ trong nước và được ưu tiên khi ra nước ngoài. Đại biểu Quốc hội nếu ở trong nước được miễn trừ, bất khả xâm phạm thì ra nước ngoài cũng cần có ưu tiên, miễn trừ cần thiết. Với những trường hợp sử dụng không đúng mục đích, có hành vi vi phạm thì có đủ điều kiện và cơ sở pháp lý để xử lý. Đại biểu đề nghị nên quy định Chủ tịch các tổ chức chính trị- xã hội do Ban Bí thư quản lý cần thiết được cấp hộ chiếu ngoại giao. Các Phó chủ tịch cấp hộ chiếu công vụ. Chủ tịch các Hội hữu nghị cần được cấp hộ chiếu công vụ.
* Đại biểu Đỗ Văn Bình bày tỏ nhất trí với dự thảo Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân ViệtNam. Đại biểu đề nghị cơ quan soạn thảo cần bổ sung một phần giải thích các cụm từ hộ chiếu ngoại giao, hộ chiếu công vụ, hộ chiếu phổ thông; nghiên cứu xây dựng bổ sung quy định quản lý, sử dụng hộ chiếu ngoại giao, hộ chiếu công vụ, bảo đảm việc sử dụng đúng mục đích, thuận lợi cho người được cấp và tránh việc lạm dụng các loại hộ chiếu này. Đồng thời, quy định rõ và theo hướng mở rộng hơn các trường hợp đặc biệt để có thể được giải quyết sớm nhất việc cấp hộ chiếu khi công dân có nhu cầu chính đáng cấp bách phải ra nước ngoài và thực hiện việc này ở tất cả các cơ quan quản lý xuất, nhập cảnh của công an các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương, không chỉ ở cơ quan quản lý xuất, nhập cảnh của Bộ Công an…