(HPĐT)- Dự định trở thành kiến trúc sư, đã theo học kiến trúc, nhưng rồi đam mê hội họa cuốn Frank Jeffrey (Jeff) Edson Smart đi theo. Cũng nhờ khởi điểm vào đời của kiến trúc sư khiến Edson Smart làm nên cho mình phong cách hội họa độc đáo, khó lẫn lộn ở đất nước Australia quê hương ông cũng như giữa đời sống nghệ thuật quốc tế…
Trong số nhiều tác phẩm hội họa của Edson Smart thường được các nhà nghiên cứu, phê bình nghệ thuật nhắc tới, có những bức vẽ như thiết kế kiến trúc. Sự lĩnh lặng của không gian trong bố cục chặt chẽ, dễ làm ngưng đọng cảm xúc của người thưởng ngoạn. Tư duy kiến trúc góp phần thúc đẩy, tác động để Jeffrey Edson Smart xây dựng thế giới đặc biệt theo tưởng tượng riêng mình bằng ngôn ngữ hội họa. Sớm được biết đến ở Australia, ngay từ lúc mới 18 tuổi, những năm cuối thập niên 30 thế kỷ 20, Jeffrey Edson Smart hé lộ tài năng và sự khác biệt của mình. Năm 1939, ông được góp mặt trong nhóm nghệ sĩ mới ở Adelaide (Australia). Ngao du xê dịch nhiều, cũng từng sinh sống ở nhiều nơi trên thế giới, Jeffrey Edson Smart có nhiều sự va chạm, cọ sát với nghệ sĩ và đời sống nghệ thuật ở nhiều quốc gia. Chính điều đó tôi luyện bản lĩnh, sự tự tin ở chàng trai trẻ đầy hoài bão, khiến Jeffrey Edson Smart càng ngày càng yên tâm với lựa chọn của mình…
Bắt đầu từ năm 1957, Jeffrey Edson Smart liên tục có những triển lãm cá nhân và nhóm được tổ chức ở nhièu nơi trên thế giới. Cảm hứng hiện đại, khúc triết, sự đối xứng trong tác phẩm của Jeffrey Edson Smart luôn gây tò mò với công chúng nghệ thuật. Giới phê bình cho rằng, Jeffrey Edson Smart thường phản kháng với thực tại nhiều xáo trộn trong xã hội những năm sau Chiến tranh thế giới 2, khi mà ông rong ruổi tới nhiều quốc gia châu Âu. Jeffrey Edson Smart hòa nhập dễ dàng với những nơi ông tới, luôn ghi dấu sự hiện diện của mình bằng những tác phẩm đậm dấu ấn bản địa. Năm 1949-1950 ở Paris, Jeffrey Edson Smart vẽ bức sơn dầu khổ 45,5x60 cm lấy tựa Flea Market (Chợ trời sớm) khác hơn so với phong cách thường lệ của ông, trừ đặc trưng là bầu trời xám xịt. Nhưng dù hướng theo ngả nào, tranh Jeffrey Edson Smart cũng dễ xem, dễ cảm, dễ gây khiến người đối diện suy tư mơ mộng…
Được đánh giá như một trong những nghệ sĩ nổi tiếng bậc nhất ở Australia thế kỷ 20, tác phẩm của Jeffrey Edson Smart vẫn thường xuyên được đem ra đầu giá, chào mời tại các gallery, các sàn đấu giá uy tín. Sinh năm 1921, mất năm 2013, trong những năm 1999-2000, Phòng trưng bày Nghệ thuật New South Wales đã dành riêng một sự kiện để tôn vinh Jeffrey Edson Smart, như nghệ sĩ có nhiều đóng góp to lớn cho nghệ thuật ở xứ sở của chuột túi…
Ngô Hương Sen
