Ưu tiên nguồn vốn ngân sách
Theo Sở Tài chính, chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM được Thành ủy, HĐND, UBND thành phố đặc biệt quan tâm và trong xây dựng dự toán ngân sách hằng năm đều ưu tiên dành nguồn lực đáng kể để thực hiện, năm sau cao hơn năm trước; giai đoạn 2016-2019 tăng gần gấp đôi so với giai đoạn 2010-2015.
Cụ thể, giai đoạn 2010- 2015, tổng nguồn lực ngân sách dành cho xây dựng nông thôn mới hơn 8400 tỷ đồng. Trong đó, ngân sách Trung ương hỗ trợ trực tiếp 98,6 tỷ đồng; ngân sách thành phố chi 8327 tỷ đồng bao gồm 6733 tỷ đồng vốn đầu tư phát triển và 1594 tỷ đồng vốn sự nghiệp. Giai đoạn 2016-2019, tổng nguồn vốn ngân sách là 17.414 tỷ đồng. Trong đó, vốn Trung ương chỉ có 14 tỷ đồng, còn lại là vốn ngân sách thành phố bao gồm gần 17.000 tỷ đồng vốn đầu tư phát triển và hơn 430 tỷ đồng vốn sự nghiệp.
Có thể thấy, đây là sự ưu tiên đặc biệt của thành phố dành ngân sách cho chương trình xây dựng NTM. Tính chung cả 2 giai đoạn, tổng nguồn lực ngân sách thành phố dành cho chương trình là 25.727 tỷ đồng, chiếm 55% tổng nguồn lực xây dựng NTM. Năm 2016, thành phố ban hành cơ chế ngân sách thành phố hỗ trợ 100% kinh phí xây dựng hạ tầng xã NTM; xác định mức hỗ trợ bình quân cụ thể cho mỗi xã để hoàn thành, đạt chuẩn theo lộ trình từng năm (25 xã về đích NTM mới năm 2016-2017 được hỗ trợ 22 tỷ đồng/xã; 15 xã năm 2018 được hỗ trợ 24 tỷ đồng/xã; 50 xã năm 2019 được hỗ trợ 25 tỷ đồng/xã).
Đáng chú ý, không chỉ quan tâm về nguồn vốn, thành phố còn ban hành các cơ chế chính sách sử dụng nguồn vốn ngân sách phù hợp, như: tăng cường phân cấp quản lý vốn đầu tư xây dựng NTM cho các huyện, các xã nhằm tăng tính chủ động của địa phương trong xây dựng kế hoạch, cân đối, bố trí nguồn lực, linh hoạt điều chuyển nguồn vốn giữa các công trình để bảo đảm sử dụng hiệu quả nguồn vốn đã được phân bổ.
Huy động nhiều nguồn lực khác
Có thể nói, sự quan tâm đầu tư, phân bổ của ngân sách thành phố là cú hích quan trọng, là nguồn vốn mồi có ý nghĩa quyết định để từ đó thành phố và các huyện, xã huy động thêm nhiều nguồn lực khác thực hiện xây dựng NTM, đáp ứng yêu cầu về tiến độ. Từ chỗ vốn ngân sách xây dựng NTM là chủ yếu, càng về những năm gần đây thì vốn xã hội hóa càng nhiều hơn, tạo thành sức mạnh tổng hợp để Hải Phòng tăng tốc về đích.
Theo đó, tính chung 10 năm qua, tổng nguồn lực khác xây dựng NTM tại Hải Phòng đạt 20.968 tỷ đồng, chiếm 44,7%. Trong đó, nguồn vốn tín dụng đạt 10.613 tỷ đồng, chiếm tỷ trọng 23%; nguồn vốn doanh nghiệp, HTX đạt 3653 tỷ đồng, chiếm 8%; nguồn vốn nhân dân đóng góp đạt 6588 tỷ đồng, chiếm 14%. Đáng chú ý, nguồn vốn tín dụng, vốn của doanh nghiệp, HTX chủ yếu đầu tư vào lĩnh vực sản xuất, chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, mang lại sự chuyển biến rõ rệt về giá trị gia tăng trong sản xuất nông nghiệp, nâng cao thu nhập cho nông dân. Nhiều doanh nghiệp như: Công ty Vineco, Công ty Châu Giang… đầu tư hàng trăm tỷ đồng để sản xuất nông sản sạch, tạo nên nếp làm việc mới trên ruộng đồng với những công nhân nông nghiệp theo công nghệ cao, công nghệ sạch.
Đối với chương trình đầu tư xây dựng hạ tầng, nhất là xây dựng đường giao thông nông thôn theo cơ chế hỗ trợ xi măng, Hải Phòng là điển hình của cả nước về huy động xã hội hóa khi thành phố bỏ một đồng vốn ngân sách, nhân dân bỏ mười. Đến nay, toàn thành phố hoàn thành 3715 km đường giao thông. Theo đơn giá của ngành xây dựng, để làm được 3715 km đường này cần tới gần 11.000 tỷ đồng. Nhưng với cách làm của Hải Phòng, ngân sách chỉ bỏ ra chưa đến 1000 tỷ đồng (giá trị xi măng), còn lại các doanh nghiệp, tổ chức, người dân tự nguyện đóng góp gần 4500 tỷ đồng. Như vậy, tính hiệu quả được nhân lên khi tiết kiệm được khoảng 5600 tỷ đồng, tương ứng 52% giá trị công trình theo suất đầu tư của cơ quan Nhà nước. Nhiều huyện thực hiện rất tốt việc xã hội hóa như: Tiên Lãng tỷ lệ ngân sách 8,46%, huy động 91,54%; tỷ lệ tương ứng đối với huyện Cát Hải là 8,55% và 91,45%; huyện Kiến Thụy là 14,18% và 85,82%...
Với việc huy động tổng lực các nguồn lực đầu tư xây dựng NTM, đến hết năm 2019, Hải Phòng có 139/139 xã hoàn thành 19 tiêu chí, về trước so với dự kiến 1 năm. Huyện Cát Hải cơ bản hoàn thành tiêu chí huyện NTM; 2 huyện An Dương và Kiến Thụy dự kiến hết năm 2019 sẽ hoàn thành. Kết quả này cao hơn so với bình quân chung của cả nước và khu vực đồng bằng sông Hồng, cho thấy Hải Phòng đi đúng hướng, sử dụng hiệu quả cao các nguồn lực xây dựng NTM.
Bài: Hồng Thanh; Ảnh: Hoàng Phước
