Hiện nay, có tình trạng không ít người bệnh bị ung thư, thay vì đến các bệnh viện ung bướu điều trị, lại chọn sử dụng các thực phẩm chức năng, sản phẩm thảo dược để thay thuốc điều trị. Trong đó, có cả các loại thực phẩm chức năng giả mạo không rõ nguồn gốc, bị thổi phồng công dụng.
Chăm sóc người bệnh tại Trung tâm ung bướu, Bệnh viện Việt - Tiệp. Ảnh: Đỗ Hiền
Không có tác dụng chữa bệnh
Bà Trần Thị M. L (78 tuổi, ở quận Lê Chân) vào Trung tâm ung bướu, Bệnh viện Việt Tiệp cấp cứu trong tình trạng nguy kịch. Khối u ở vú bị vỡ, chảy máu tràn dịch vào màng phổi. Bác sĩ phải chuyển gấp vào khoa tim mạch và phẫu thuật lồng ngực để mổ cấp cứu. Theo Tiến sĩ Đỗ Phương Chung, Phó giám đốc Trung tâm, năm ngoái, bà L được chuẩn đoán là bị ung thư vú giai đoạn 2, khi đó, khối u còn nhỏ bằng hạt nhãn. Sau khi xạ trị được 1- 2 đợt, đột ngột bà L bỏ giữa chừng, chuyển sang dùng thực phẩm chức năng, nấm lim xanh. Đến khi khối u to bất thường, bị vỡ, gây tràn dịch màng phổi người bệnh mới lại đến viện. Lúc này, khối ung thư phát triển ở giai đoạn cuối.
Tại khoa cũng có trường hợp người bệnh Lưu Văn Điển, ở Hợp Đức, Đồ Sơn, phát hiện bị ung thư đại tràng giai đoạn 2. Tuy nhiên do tin lời người quen nói thực phẩm chức năng chiết xuất từ thuốc đông y chữa khỏi ung thư nên anh bỏ bệnh viện về nhà. Anh buồn bã cho biết: “Nghe người quen giới thiệu, tôi lên Hòa Bình lấy thuốc và uống kèm thực phẩm chức năng có tinh nghệ curcumin và nọc bọ cạp. Uống thuốc trong nửa năm, kinh phí hơn 15 triệu đồng, tôi thấy người mệt mỏi, buồn nôn, gầy gò, da vàng. Tôi gọi điện lên thầy lang ở Hòa Bình, ông ấy bảo sắc lại bã thuốc lần gần nhất mà uống. Tôi bán tín, bán nghi, nhờ người quen kiểm tra thì mới biết mình bị lừa. Khi tôi đến bệnh viện, bác sĩ bảo ung thư đại tràng của tôi đã vào giai đoạn muộn, phải xạ trị ngay”. Từ câu chuyện của mình, anh T rất phẫn nộ trước thông tin về vụ việc Công ty TNHH Vinaca sản xuất thực phẩm chức năng hỗ trợ điều trị ung thư từ bột than tre. Anh bày tỏ: “Những người bị ung thư đã đứng trước “cửa tử”, sống chết tính bằng ngày, ai bảo thuốc hay thực phẩm chức năng gì có thể kéo dài thời gian sống thì đều mua dùng nên dễ bị lừa, bệnh càng nặng”.
Tại Trung tâm ung bướu Bệnh viện Việt - Tiệp hiện có gần chục người bệnh do tự ý sử dụng thực phẩm chức năng để điều trị ung thư, bệnh không thuyên giảm, u không mất đi mà biến chứng..
.
Khám đúng bệnh, điều trị đúng thuốc
PGS.TS Nguyễn Minh Quang, Phó giám đốc Bệnh viện Việt Tiệp, Giám đốc Trung tâm ung bướu khẳng định: “Thực phẩm chức năng là sản phẩm có tác dụng hỗ trợ chức năng các bộ phận cơ thể con người, tăng sức đề kháng, giảm nguy cơ mắc bệnh, không phải thuốc chữa bệnh. Tuy nhiên, thực phẩm chức năng ở Việt Nam đang bị hiểu sai bởi nhiều doanh nghiệp vì muốn bán được nhiều sản phẩm nên quảng cáo quá mức, dẫn đến nhiều người coi thực phẩm chức năng là thần dược, là thuốc chữa bách bệnh. Một số người bệnh tin, hy vọng dùng thực phẩm chức năng là khỏi bệnh ung thư nên mua về dùng trong thời gian dài. Đến khi bệnh ngày càng nặng hơn mới vội tới viện. Lúc này, tình trạng người bệnh đã qua “thời điểm vàng” điều trị ung thư, phẫu thuật không được, xạ trị cũng không xong vì đã ở giai đoạn muộn”.
Qua nghiên cứu 2000 người bệnh ung thư đến khám và điều trị tại Bệnh viện Việt Tiệp, có 71,40% số người bệnh đến điều trị ở giai đoạn muộn. Trong đó, 50% số người bệnh có sử dụng thực phẩm chức năng trước khi sử dụng biện pháp xạ trị, 30% số người bệnh đang xạ trị, tự ý bỏ điều trị để dùng thuốc đông y. 90% số người bệnh bị biến chứng, phải quay lại bệnh viện xạ trị.
Luật Khám chữa bệnh quy định, bác sĩ không được kê thực phẩm chức năng vào đơn thuốc nên thực phẩm chức năng hỗ trợ bệnh ung thư chủ yếu là do người bệnh tự mua trên mạng, hoặc nghe bạn bè truyền tai. Việc này hết sức nguy hiểm, vì điều trị ung thư hết sức phức tạp, ngay cả bác sĩ không phải chuyên ngành cũng không có đủ kiến thức, kỹ năng cần thiết để chỉ định. Hơn nữa, các thuốc chống ung thư đều có độc tính, tác dụng phụ nhất định. Do vậy sẽ rất nguy hiểm nếu sử dụng không có chỉ định, hướng dẫn của các bác sĩ chuyên khoa. Đó là chưa kể đến những loại sản phẩm giả hoàn toàn như của Công ty Vinaca sản xuất.
PGS.TS Nguyễn Minh Quang khuyến cáo, khi có các triệu chứng, dấu hiệu của bệnh ung thư, người bệnh phải đến ngay các trung tâm ung bướu để được phát hiện sớm và điều trị kịp thời. Khi kết hợp thuốc đông y, thực phẩm chức năng để hỗ trợ điều trị ung thư sau khi đã khống chế bằng phương pháp tây y cũng cần có tư vấn của bác sĩ chuyên khoa; lựa chọn lấy thuốc tại cơ sở uy tín, được cấp phép, bác sĩ điều trị phải được đào tạo cơ bản, bài bản nhất định.
Hoàng Yên
