(HPĐT)- Trong giới văn chương, không ít người khâm phục sức sáng tạo của nhà văn Di Li. Hơn một thập niên cầm bút, gần như năm nào chị cũng trình làng đầu sách mới, có khi một năm còn ra mắt mấy “đứa con tinh thần”, chưa kể nhiều đầu sách chuyên ngành do Di Li biên soạn.
Hai cuốn sách về ẩm thực của nhà văn Di Li hút độc giả thời gian qua.
1. Trên văn đàn Việt Nam xuất hiện những cây bút lựa chọn thể loại trinh thám để theo đuổi và nhanh chóng đạt được những thành tựu, trong đó không thể không nhắc đến Di Li với tiểu thuyết Trại Hoa Đỏ, Câu lạc bộ số 7... So với các nhà văn cùng thời, tiểu thuyết của Di Li được đánh giá là đậm chất trinh thám, giàu chất nghệ thuật hơn cả. Từ Trại Hoa Đỏ (2007) đến Câu lạc bộ số 7 (2015), tác giả luôn tự làm mới mình bằng việc mở rộng biên độ đề tài trinh thám sang địa hạt tôn giáo, văn hóa, tâm lý.
Với lối kể chuyện thông minh, biến hóa, cốt truyện gay cấn, kịch tính, sự đan cài khéo léo chất hiện thực và tính ma mị, tác phẩm của chị không những đáp ứng thị hiếu thẩm mỹ của công chúng hiện thời, mà còn được giới nghiên cứu, phê bình đánh giá cao. Không chỉ giàu tính nghệ thuật, tiểu thuyết của Di Li còn đậm giá trị nhân văn. Những câu chuyện rùng rợn, kì bí, những mối quan hệ phức tạp, éo le chỉ là cái cớ để Di Li khám phá, đào xới tận cùng bản thể người, từ đó trình hiện, luận giải những câu chuyện về cuộc đời và nhân tính, về cái ác và lòng thiện, về sự đa đoan và phức tạp trong đời sống con người. Nhờ vậy, những trang viết của Di Li giàu sức gợi, ám ảnh, đa thanh, đa nghĩa về cuộc sống bộn bề, phức tạp cùng thân phận, bi kịch con người từ quá khứ đến thực tại. Di Li thực sự mở ra cho mình lối đi riêng.
2. Viết khỏe và đặc biệt thành công trong thể loại trinh thám, nhưng nữ nhà văn đất Hà thành không phải là người “an phận” với bàn giấy, văn phòng. Niềm hứng khởi bất tận với những chuyến đi luôn sôi sục trong con người của nhà văn xinh đẹp này. Mỗi cuộc hành trình mang tới cho Di Li những trải nghiệm thú vị cùng bao xúc cảm mới mẻ, để từ đó cô chắt lọc và đưa chúng vào trang viết. Chuyện du hí, la cà thăm thú đây đó, đã được Di Li kể trong nhiều tập bút ký và tản văn, nhưng còn chuyện ăn uống, nhất là ẩm thực ở xứ người thì ít khi cô nhắc đến. Để rồi bạn đọc không khỏi ngỡ ngàng khi Di Li trình làng hai cuốn tùy bút ẩm thực với nhan đề “Tôi đã ăn cả cánh đồng hoa” và “Nửa vòng Trái Đất uống một ly trà”. Hai cuốn sách ghi lại những trải nghiệm chân thực và đầy dí dỏm của Di Li trên bàn ăn trong những chuyến đi xa và cả khi sống trong lòng Hà Nội thân thuộc.
3. Di Li tâm sự: trong cuộc hành trình đến miền đất lạ, những món ăn nơi xứ người luôn có sự hấp dẫn lạ lùng với cô. Người ta có thể quên đi vẻ đẹp của cảnh quan kỳ vĩ đã lướt qua tầm mắt, nhưng khó có thể nào quên đi hương vị tuyệt vời của những món ăn ngon. Cuốn sách “Nửa vòng Trái Đất uống một ly trà” ghi lại những xúc cảm tuyệt vời đó.
Vị ngọt mềm như tan trong miệng của miếng thịt bò Kobe hảo hạng hay mùi thơm lừng khiến người ta như bừng tỉnh của món cà ri Ấn Độ dường như vẫn vẹn nguyên trong tâm trí tác giả. Vừa trải qua chuyến đi dài, cơ thể đã thấm mệt, bụng lại đói meo, có đồ ăn nóng sốt bày ra ngay trước mắt thì còn gì bằng. Trong cơn đói, con người ta cũng “dễ tính” hơn, không đòi hỏi cầu kỳ. Thế nên, để cảm nhận vị ngon trọn vẹn của món ăn nơi xa lạ, đừng vội đánh giá khi vừa đặt chân xuống mặt đất. Hãy nghỉ ngơi, thăm thú cảnh quan và thong thả tìm cho mình quán ăn ngon rồi từ từ thưởng thức.
Quán ăn nổi tiếng chưa hẳn tất cả món trong thực đơn đều ngon, và những món ăn trứ danh của địa phương đôi khi lại không vừa miệng. Đọc những chia sẻ của Di Li, chúng ta mới thấy “nghe không bằng nếm” hay “nhìn không bằng thử” là có thực. Khi xem phim về nàng Dae Jang Gum, tác giả rất hào hứng với ẩm thực Hàn Quốc, nhưng khi nếm thử món lẩu bò nhạt nhẽo, ăn kèm kim chi muối mặn, cô không khỏi thất vọng.
Một món ăn, không chỉ là câu chuyện của vài giờ đồng hồ vào bếp, tỉ mẩn luộc rồi xào. Với những mỹ vị tồn tại cả vài chục, đến vài trăm năm, thậm chí cả nghìn năm, trong đó còn là câu chuyện của văn hóa và lịch sử với biết bao thăng trầm, biến động. Trải qua những cuộc bể dâu, hương vị của nhiều món ăn có thể khác đi đôi chút, nhưng hồn cốt của chúng dường như còn vẹn nguyên.
Khôi NguyênNhà văn Di Li tên thật là Nguyễn Diệu Linh, sinh năm 1978 tại Hà Nội. Cô tốt nghiệp Cử nhân tiếng Đức và tiếng Anh tại Đại học Ngoại ngữ Hà Nội, Thạc sĩ Quản lý giáo dục Trường đại học Sư phạm Hà Nội. Di Li xuất bản hơn 30 cuốn sách và có một số giải thưởng danh giá: Giải ba cuộc thi truyện ngắn Tạp chí Văn nghệ Quân đội năm 2005-2006 với truyện ngắn “Cocktail” và “Ma học trò”; giải ba viết tiểu thuyết, truyện và ký về đề tài “Vì an ninh Tổ quốc và bình yên cuộc sống 2007- 2010” cho tiểu thuyết “Trại Hoa Đỏ”...
