Nhận diện thách thức, giữ vững đà tăng trưởng hai con số

Năm 2025, bức tranh kinh tế - xã hội của thành phố có nhiều điểm sáng, đạt nhiều dấu ấn tích cực. Tốc độ tăng trưởng GRDP ước đạt 11,81%, gấp 1,47 lần tăng trưởng bình quân chung cả nước, đứng thứ 2 toàn quốc và dẫn đầu trong nhóm 6 thành phố trực thuộc Trung ương.

Hải Phòng tiếp tục khẳng định vị thế là một trong những đầu tàu công nghiệp, logistics và dịch vụ cảng biển của cả nước.

Tuy nhiên, nhìn thẳng vào thực tế, tăng trưởng năm 2025 của thành phố chưa đạt như kỳ vọng. Một số chỉ tiêu kinh tế quan trọng chưa hoàn thành, như chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP), thu hút vốn đầu tư nước ngoài (FDI), GRDP bình quân đầu người… Cho thấy, dù kinh tế duy trì đà tăng cao, nhưng động lực tăng trưởng chưa thật sự bền vững, còn phụ thuộc vào một số lĩnh vực truyền thống, trong khi dư địa mới chưa được khai thác tương xứng.

Bên cạnh các yếu tố khách quan, một số hạn chế chủ quan đang là rào cản lớn đối với mục tiêu phát triển. Ở một số đơn vị, địa phương, công tác điều hành của cấp ủy, chính quyền chưa đủ quyết liệt, thiếu chiều sâu và tính bám sát thực tiễn. Việc phân công trách nhiệm chưa thật sự rõ ràng. Vai trò, trách nhiệm người đứng đầu chưa được phát huy đầy đủ. Cơ chế kiểm tra, giám sát, đôn đốc còn thiếu thường xuyên, chưa tạo áp lực thực chất trong tổ chức thực hiện.

Cùng với đó, việc điều hành kịch bản phát triển kinh tế - xã hội ở một số địa phương, đơn vị chưa thực sự linh hoạt, phản ứng chính sách còn chậm so với biến động, làm giảm hiệu quả các giải pháp tháo gỡ, hỗ trợ...

Những hạn chế này, nếu không được khắc phục căn cơ, sẽ trở thành “lực cản” trong hành trình chinh phục mục tiêu tăng trưởng năm 2026.

Năm 2026, Hải Phòng vẫn phải đối mặt với nhiều thách thức đan xen, cả từ bên ngoài lẫn nội tại. Đáng chú ý là chính sách thuế tối thiểu toàn cầu và chính sách thuế đối ứng của Hoa Kỳ được dự báo sẽ tác động mạnh đến các ngành xuất khẩu chủ lực và thu hút FDI của Hải Phòng.

Việc Hoa Kỳ áp mức thuế thấp hơn đối với một số quốc gia có nhiều tập đoàn đầu tư lớn như Nhật Bản, Hàn Quốc (15%), trong khi Việt Nam ở mức 20%, chắc chắn sẽ tác động đến một số nhà đầu tư. Họ có thể sẽ thận trọng hơn với các dự án mới hoặc mở rộng đầu tư tại Hải Phòng. Hệ quả là dòng vốn FDI có nguy cơ chậm lại, kéo theo tăng trưởng công nghiệp và dịch vụ logistics bị ảnh hưởng.

Bên cạnh đó, theo Luật Ngân sách nhà nước năm 2025 có hiệu lực từ năm 2026, nguồn thu từ tiền sử dụng đất và tiền thuê đất sẽ điều tiết về Trung ương cao hơn, làm giảm nguồn thu của Hải Phòng khoảng 6.150 tỷ đồng trong riêng năm 2026. Đây là thách thức không nhỏ trong bối cảnh nhu cầu đầu tư cho hạ tầng, an sinh xã hội và chuyển đổi mô hình tăng trưởng ngày càng lớn.

Để hiện thực hóa mục tiêu tiếp tục tăng trưởng GRDP hai con số năm 2026 (khoảng 13% so với năm 2025), cả hệ thống chính trị của thành phố, các cấp ngành, địa phương cần kiên định với định hướng phát triển, đồng thời đổi mới mạnh mẽ tư duy và phương thức điều hành. Việc điều hành kinh tế cần chuyển từ “phản ứng” sang “chủ động dẫn dắt”.

Điều này đòi hỏi cần nâng cao hơn nữa chất lượng dự báo, xây dựng kịch bản tăng trưởng linh hoạt, sát thực tiễn, có phương án ứng phó nhanh khi biến động.

Ngoài lợi thế về hạ tầng cảng biển, logistics, khu công nghiệp, thành phố tập trung cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư, kinh doanh, giảm chi phí không chính thức để nâng cao sức hấp dẫn, nhất là trong bối cảnh cạnh tranh thu hút FDI ngày càng gay gắt. Thành phố cũng chú trọng nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, để bù đắp những bất lợi về chính sách thuế.

Thu ngân sách theo hướng bền vững hơn, giảm dần phụ thuộc nguồn thu từ đất, tăng tỷ trọng thu từ sản xuất, kinh doanh. Ngân sách ưu tiên cho dự án hạ tầng chiến lược, tạo “dư địa" phát triển dài hạn.

Song, yếu tố then chốt vẫn là con người và nâng cao năng lực, kỷ cương điều hành; tăng cường kiểm tra, giám sát, kịp thời tháo gỡ vướng mắc từ cơ sở. Vai trò trách nhiệm người đứng đầu được gắn với kết quả thực hiện nhiệm vụ.

Khi bộ máy chính quyền vận hành thông suốt, quyết liệt và hiệu quả, phát huy tốt vai trò kiến tạo, Hải Phòng sẽ chủ động vượt qua thách thức, khẳng định vai trò cực tăng trưởng quan trọng của cả nước trong năm 2026 và những năm tiếp theo.