(HPĐT)- Nhằm kiện toàn mô hình tổ chức chính quyền địa phương hai cấp (cấp tỉnh và cấp xã), Chính phủ đã ban hành Nghị định số 150/2025/NĐ-CP, trong đó quy định rõ chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của các Sở - cơ quan chuyên môn thuộc UBND cấp tỉnh. Đây là văn bản pháp lý quan trọng, góp phần hoàn thiện thể chế tổ chức bộ máy hành chính, bảo đảm sự thống nhất, tinh gọn và nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của hệ thống hành chính nhà nước tại địa phương.

Nhiệm vụ tham mưu xây dựng chính sách
Trình UBND cấp tỉnh:
- Dự thảo nghị quyết của HĐND cấp tỉnh, dự thảo quyết định của UBND cấp tỉnh liên quan đến ngành, lĩnh vực thuộc phạm vi quản lý của sở và các văn bản khác theo phân công của UBND cấp tỉnh;
- Dự thảo kế hoạch phát triển ngành, lĩnh vực; chương trình, biện pháp tổ chức thực hiện các nhiệm vụ về ngành, lĩnh vực trên địa bàn cấp tỉnh trong phạm vi quản lý của sở;
- Dự thảo quyết định quy định cụ thể chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của sở; dự thảo quyết định quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của chi cục và đơn vị sự nghiệp công lập (trừ trường hợp pháp luật chuyên ngành có quy định khác) thuộc sở (nếu có);
- Dự thảo quyết định thực hiện xã hội hóa các hoạt động cung ứng dịch vụ sự nghiệp công theo ngành, lĩnh vực thuộc thẩm quyền của UBND cấp tỉnh. Trình Chủ tịch UBND cấp tỉnh dự thảo các văn bản thuộc thẩm quyền ban hành của Chủ tịch UBND cấp tỉnh theo phân công.
Tổ chức thực hiện và quản lý chuyên môn
Tổ chức thực hiện các văn bản quy phạm pháp luật, quy hoạch, kế hoạch sau khi được phê duyệt; thông tin, tuyên truyền, hướng dẫn, phổ biến, giáo dục, theo dõi thi hành pháp luật về các lĩnh vực thuộc phạm vi quản lý nhà nước được giao.
Tổ chức thực hiện và chịu trách nhiệm về giám định, đăng ký, cấp giấy phép, văn bằng, chứng chỉ thuộc phạm vi trách nhiệm quản lý của cơ quan chuyên môn cấp tỉnh theo quy định của pháp luật.
Quản lý theo quy định của pháp luật đối với các doanh nghiệp, tổ chức kinh tế tập thể, kinh tế tư nhân, các hội và các tổ chức phi chính phủ thuộc phạm vi ngành, lĩnh vực. Quản lý hoạt động của các đơn vị sự nghiệp trong và ngoài công lập thuộc phạm vi ngành, lĩnh vực. Thực hiện hợp tác quốc tế về ngành, lĩnh vực quản lý theo quy định của pháp luật.
Tổ chức nghiên cứu, ứng dụng tiến bộ khoa học - kỹ thuật và công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; xây dựng hệ thống thông tin, lưu trữ phục vụ công tác quản lý nhà nước và chuyên môn nghiệp vụ.
Quản lý và hỗ trợ cấp xã
Nghị định 150/2025/NĐ-CP nhấn mạnh vai trò của các Sở trong việc hướng dẫn chuyên môn, nghiệp vụ thuộc ngành, lĩnh vực quản lý đối với cơ quan chuyên môn thuộc UBND cấp xã. Qua đó, bảo đảm tính nhất quán, đồng bộ trong quản lý nhà nước từ tỉnh đến xã.
Kiểm tra, thanh tra và giải quyết khiếu nại, tố cáo
Các Sở có trách nhiệm tiến hành kiểm tra việc chấp hành pháp luật của tổ chức, cá nhân; thực hiện công tác tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng, lãng phí theo quy định. Quản trị nội bộ, tài chính - nhân sự Quy định cụ thể chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của văn phòng; phòng chuyên môn, nghiệp vụ, đơn vị sự nghiệp công lập thuộc chi cục thuộc sở (nếu có) phù hợp với chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của sở.
Quản lý tổ chức bộ máy, biên chế công chức, ngạch công chức và xếp ngạch công chức, vị trí việc làm, cơ cấu viên chức theo chức danh nghề nghiệp và số lượng người làm việc trong các đơn vị sự nghiệp công lập; thực hiện chế độ tiền lương và chính sách, chế độ đãi ngộ, đào tạo, bồi dưỡng, khen thưởng, kỷ luật đối với công chức, viên chức và người lao động thuộc phạm vi quản lý theo quy định của pháp luật.
Quản lý và chịu trách nhiệm về tài chính, tài sản được giao theo quy định của pháp luật. Thực hiện công tác thông tin, báo cáo định kỳ và đột xuất về tình hình thực hiện nhiệm vụ được giao với UBND cấp tỉnh, các bộ, cơ quan ngang bộ.
Thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn khác theo phân cấp, ủy quyền, phân định thẩm quyền của cơ quan có thẩm quyền theo quy định của pháp luật.
Riêng đối với Thanh tra tỉnh, thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn theo quy định của pháp luật về thanh tra.
Cơ cấu tổ chức thống nhất - tinh gọn
Theo Nghị định 150/2025/NĐCP, mỗi Sở có thể tổ chức theo 4 thành phần:
- Phòng chuyên môn, nghiệp vụ;
- Văn phòng (nếu có);
- Chi cục và tổ chức tương đương (nếu có);
- Đơn vị sự nghiệp công lập (nếu có).
Việc tổ chức các bộ phận này phải dựa trên tiêu chí chức năng, khối lượng công việc và đặc thù địa phương, bảo đảm hiệu quả trong quản lý và phục vụ người dân.