Nhiều nước sơ tán khẩn công dân khỏi Nam Phi để tránh bạo lực

Cuộc khủng hoảng bài ngoại tại Nam Phi bùng phát mạnh mẽ sau khi một số nhóm xã hội dân sự ra “tối hậu thư” yêu cầu tất cả người nước ngoài không có giấy tờ hợp lệ phải rời khỏi quốc gia này trước ngày 30/6.

Dù Tổng thống Cyril Ramaphosa đã lên tiếng chỉ trích gay gắt chủ nghĩa bài ngoại, tình hình an ninh tại nhiều khu vực vẫn diễn biến hết sức phức tạp, đẩy các cộng đồng nhập cư vào vòng nguy hiểm.

Căng thẳng ngoại giao cũng leo thang xung quanh thông tin về người thiệt mạng. Trước cáo buộc của Bộ Ngoại giao Ghana rằng có 2 công dân nước này bị sát hại trong làn sóng bạo lực ngày 30/6, Cơ quan Cảnh sát Nam Phi (SAPS) tại tỉnh Western Cape đã lên tiếng phủ nhận.

Phía Nam Phi cho biết nạn nhân Kwabena Boagen (35 tuổi) bị bắn chết tại Cape Town thực chất là do một băng nhóm địa phương tống tiền từ trước khi biểu tình nổ ra. SAPS cũng khẳng định chưa tìm thấy hồ sơ nào về trường hợp nạn nhân thứ hai là Bashiru Isak tại khu vực Khayelitsha như Ghana thông báo, đồng thời yêu cầu phía Ghana cung cấp thêm bằng chứng.

Trước tình hình căng thẳng, hàng loạt quốc gia châu Phi đã lập tức triển khai các chuyến bay khẩn cấp. Ngày 3/7, Chính phủ Uganda thông báo hoàn tất đưa nhóm 273 công dân đầu tiên về nước an toàn trên chuyến bay thuê bao từ sân bay quốc tế O.R. Tambo (Johannesburg) đến sân bay quốc tế Entebbe. Đại sứ Uganda tại Nam Phi Paul Amoru cho biết nước này đang gấp rút bố trí các chuyến bay tiếp theo để đón gần 150 người còn lại ngay trong ngày theo chỉ thị khẩn của Tổng thống Yoweri Museveni.

Cùng lúc đó, Kenya cũng kích hoạt chiến dịch di tản. Phó Tổng thống kiêm Ngoại trưởng Musalia Mudavadi xác nhận đợt đầu tiên đã hỗ trợ 151 người rời Nam Phi an toàn, trong khi khoảng 240 người khác đã đăng ký di tản khẩn cấp và đang được hỗ trợ nhu yếu phẩm tại các điểm lưu trú tạm thời.

Ông Mudavadi kêu gọi chính quyền Nam Phi phối hợp chặt chẽ để bảo đảm an toàn tuyệt đối cho khoảng 27.000 công dân Kenya đang sinh sống và làm việc tại đây.