Những nhiếp ảnh gia tay ngang

Nhiều đóng góp

Liên hệ với nghệ sĩ nhiếp ảnh Trương Thế Dùng, phường Lê Thanh Nghị thật khó. “Người nghệ sĩ có mấy khi rảnh đâu vì cứ rảnh, chúng tôi lại rong ruổi cùng chiếc máy ảnh khắp đó đây”, ông cho biết.

Năm 1988, ông Dùng là phóng viên (phụ trách quay phim, chụp ảnh) của Ty Văn hóa Hải Hưng. Ông Dùng nguyên là Trưởng Ban Nhiếp ảnh (Hội Văn học nghệ thuật tỉnh Hải Dương trước đây), hiện là Phó chủ tịch Hội Nhiếp ảnh, Hội Liên hiệp Văn học nghệ thuật thành phố Hải Phòng.

Nghệ sĩ nhiếp ảnh Hoàng Hiệp ở phường Tân Hưng lại là một trong số các nghệ sĩ “mát tay” với nhiều giải thưởng uy tín: Huy chương bạc, đồng tại Liên hoan ảnh nghệ thuật khu vực đồng bằng sông Hồng năm 2019, 2020; giải nhất Cuộc thi ảnh thời sự - nghệ thuật Hải Dương năm 2023, 2024; giải A Giải thưởng Văn học, nghệ thuật Côn Sơn - Hải Dương lần thứ 8 (giai đoạn 2016 - 2020); giải C của Liên hiệp các hội văn học nghệ thuật Việt Nam năm 2022. Nhiều tác phẩm được trưng bày tại các Triển lãm ảnh quốc tế tại Việt Nam…

Với quan niệm người nghệ sĩ thực thụ phải sáng tạo, tìm ra điểm khác biệt ở chính nơi mình đang sống và bằng tình yêu quê hương, anh đã lan tỏa hình ảnh Hải Dương trước đây (Tây Hải Phòng hiện nay) ra thế giới. Anh từng in sách chung với 100 nhiếp ảnh gia Hàn Quốc, Mexico, Thổ Nhĩ Kỳ. “Tôi tự hào bởi ngay những trang sách đầu tiên của cuốn sách là hình ảnh quen thuộc về Hải Dương trước đây”, anh cho biết.

Khác với những thế hệ đi trước, dù chưa có tên tuổi ở các cuộc thi, triển lãm lớn nhưng Đinh Nhật Vi ở phường Hải Dương đã cùng nhóm bạn thể hiện tình yêu với nghệ thuật nhiếp ảnh một cách táo bạo: xây dựng fanpage Check-in Hải Dương bằng những hình ảnh đẹp, ấn tượng, góc nhìn lạ về mảnh đất, con người tây Hải Phòng. Vi cùng các bạn bỏ công sức, thời gian và tiền bạc, thực hiện nhiều bộ ảnh với những câu chuyện rất đời thường nhưng lôi cuốn mỗi người dân của Hải Dương cũ.

“Theo dõi trang của các bạn, người ta thấy một Hải Dương xưa rất đỗi bình yên, đẹp khác lạ và thêm yêu mảnh đất này” chị Lê Thu, giáo viên Trường THCS Ngô Gia Tự, phường Hải Dương nhận xét. Hiện fanpage Check-in Hải Dương đã thu hút trên 33.000 lượt người theo dõi, được nhiều người yêu mến, lan tỏa.

Sống mãi đam mê

Ông Trương Thế Dùng là cử nhân ngành quản lý văn hóa (Đại học Văn hóa), không hề được đào tạo chuyên sâu về nhiếp ảnh. Việc làm phóng viên ở Ty Văn hóa là cơ may giúp ông được làm quen với công việc chụp ảnh.

Anh Hoàng Hiệp xuất phát là công nhân Công ty Xi măng Vicem Hoàng Thạch. Do đồng lương công nhân không đủ trang trải, năm 1988, anh cùng 2 người bạn mở hiệu chụp ảnh, phục vụ người dân.

Còn Đinh Nhật Vi hiện là công nhân Đội Quản lý Điện lực khu vực Nam Sách đến với nhiếp ảnh như một thú chơi… Rất nhiều nghệ sĩ không phải là dân nhiếp ảnh “xịn” nhưng ở họ đều có chung đam mê với nghệ thuật.

Nghệ sĩ nhiếp ảnh Văn Cả Quyết ở phường Kinh Môn may mắn khi được sinh ra trong gia đình có truyền thống làm nghề ảnh. Bố ông là lão nghệ sĩ nổi danh Văn Quang Đức. Thời của ông chưa có sự phát triển của mạng internet, sách báo chưa nhiều nên việc học hỏi từ thế hệ đi trước rất quan trọng. “Ngoài chút năng khiếu, người nghệ sĩ cần ham mê tìm tòi, lâu ngày sẽ tích lũy được kinh nghiệm”, ông nói.

Còn với Đinh Nhật Vi, ngoài việc học từ người đi trước, ngày nay, người trẻ còn may mắn được tiếp cận công nghệ. “Người làm ảnh có thể dựa vào công nghệ, học từ những điều cơ bản nhất như bố cục, làm chủ thiết bị rồi đến các vấn đề nâng cao như kỹ thuật xử lý ánh sáng, môi trường, chỉnh sửa ảnh… Tuy nhiên, dù công nghệ phát triển đến đâu vẫn là công cụ hỗ trợ. Con người cần sáng tạo, nỗ lực không ngừng”, Vi nói.

Nhiếp ảnh còn là nghề “ngốn” tiền bạc, sự đầu tư về thời gian, công sức. Năm 1988, chiếc máy ảnh đầu tiên của anh Hoàng Hiệp trị giá 2 chỉ vàng, tới nay, số tiền anh đầu tư cho máy móc, thiết bị đã lên tới cả tỷ đồng.

Không chỉ đầu tư về tiền bạc, để chụp được những bức ảnh ưng ý, người nghệ sĩ còn phải đầu tư về thời gian và công sức. Nghệ sĩ Văn Cả Quyết từng mất 7 năm để chụp thành công bức ảnh “Bức tranh quê” trên đền Cao An Phụ. Trước đó, ông mất nhiều thời gian để tìm đúng thời điểm cảnh sắc nơi đây đẹp nhất: cây cối, trời mây xanh ngát, đồng lúa chín vàng… Nhiều lần lên đến đỉnh núi An Phụ chụp, trời đang trong xanh lại bất ngờ đổ mưa hoặc sương mù… Bức ảnh đoạt giải nhất Cuộc thi ảnh thời sự - nghệ thuật Hải Dương năm 2011.

Hay nhiều lần chinh phục đỉnh Nà Lay (Lạng Sơn), săn mây ở Y Tý (Lào Cai), ông và các nghệ sĩ đi bộ đường rừng hàng km, đối diện nguy cơ sạt lở, nguy hiểm đến tính mạng, phải chấp nhận gian khổ, hy sinh…

Tuy đánh đổi rất lớn nhưng các nghệ sĩ nhận lại giá trị không nhỏ về văn hóa, tinh thần, được mọi người ghi nhận.