(HPĐT)- Hiệp định Paris về biến đổi khí hậu đặt mục tiêu giữ cho nhiệt độ trái Đất tăng từ 1,5 - 2 độ C so với thời kỳ tiền công nghiệp vào cuối thế kỷ này. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng thế giới đang đi lệch hướng, với nền nhiệt độ trung bình của trái đất tăng khoảng 1 độ C, cần nhanh chóng có những hành động quyết liệt trong 30 năm tới. Và những cam kết gần đây của các nước phát thải hàng đầu thế giới đang làm tăng hy vọng đạt được các mục tiêu trong Hiệp định Paris về biến đổi khí hậu.
Khí thải nhà kính toàn cầu năm 2020 có thể giảm được 8% do đại dịch COVID-19.
Những tín hiệu tích cực
Ngày 19-11, Thư ký điều hành của Công ước khung Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (UNFCCC), bà Patricia Espinosa cho biết những cam kết gần đây của các nước phát thải hàng đầu thế giới đang làm tăng hy vọng đạt được các mục tiêu trong Hiệp định Paris về biến đổi khí hậu.
Theo đó, Trung Quốc, quốc gia gây ô nhiễm hàng đầu thế giới tuyên bố nước này sẽ loại bỏ dần lượng khí thải vào năm 2060. Cùng với đó, Nhật Bản và Hàn Quốc, hai quốc gia phát thải đứng thứ 5 và 9 trên thế giới cũng cam kết loại bỏ khí thải thu hút sự lạc quan thận trọng từ các nhà hoạt động chống biến đổi khí hậu. Hy vọng của họ càng được thúc đẩy sau khi ông Joe Biden, người được truyền thông Mỹ đưa tin giành chiến thắng trong cuộc đua vào Nhà Trắng vừa qua, cam kết sẽ đưa Mỹ quay trở lại Hiệp định Paris. Trong khi đó, Liên minh châu Âu (EU) muốn đầu tư hàng trăm tỷ USD vào công cuộc “phục hồi xanh” và đang thảo luận xem liệu có nên tăng mục tiêu phát thải trung hạn đến năm 2030 hay không.
Thư ký điều hành của UNFCCC nhấn mạnh: “Những thông báo này thực sự phi thường. Chỉ vài tháng trước, tôi không nghĩ có ai dự đoán được rằng chúng ta sẽ thấy những loại thông báo đó vào thời điểm này. Và đặc biệt là ở giữa đại dịch viêm đường hô hấp cấp COVID-19”. Bà Patricia Espinosa đánh giá việc các nước sẵn sàng cam kết cao hơn về hạn chế phát thải cho thấy việc kiềm chế sự nóng lên toàn cầu vẫn là một ưu tiên chính trị và mục tiêu của Hiệp định Paris là có thể đạt được.
Chặng đường còn dài
Hiệp định Paris về biến đổi khí hậu dường như là hiệp định đa phương ấn tượng nhất từ trước tới nay mà thế giới đạt được nhằm ứng phó với tình hình khí hậu toàn cầu ấm lên. Được đàm phán tại Hội nghị lần thứ 16 giữa các nước tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc (LHQ) về biến đổi khí hậu năm 2015, các nước tham gia hiệp định đã ký cam kết cùng nhau nỗ lực để giữ cho mức tăng nhiệt độ toàn cầu chỉ ở 1,5 độ C như thời tiền công nghiệp và nhiều nhất là gia tăng tới 2 độ C.
Theo đó, mỗi nước tự quyết định lộ trình cũng như kế hoạch của mình để đạt tới mục tiêu này. Các nước tham gia cũng nhất trí cứ 5 năm sẽ họp xem xét tiến độ thực hiệp định một lần, củng cố nỗ lực các giai đoạn tiếp theo đồng thời hỗ trợ các nước nghèo hơn khoảng 100 tỷ USD trong công tác ứng phó biến đổi khí hậu.
Không giống như Nghị định thư Kyoto, Hiệp định Paris về biến đổi khí hậu 2015 quy trách nhiệm với cả các nước đang phát triển và mới nổi chứ không chỉ quy trách nhiệm các nước phát triển. Hiệp định Paris 2015 có hiệu lực từ ngày 4-11-2016 sau khi 55 nước chịu trách nhiệm đối với khoảng 55% khí thải toàn cầu chính thức gia nhập hiệp định. Để đạt được mục tiêu kiểm soát sự gia tăng nhiệt độ toàn cầu ở mức 1,5 độ C, các nước tham gia Hiệp định phải cắt giảm đến 7,2% mức khí thải nhà kính mỗi năm từ nay đến hết năm 2030, tức là giảm 45% so với mức phát khí thải nhà kính của năm 2010.
Khí thải nhà kính toàn cầu năm nay có thể giảm được 8% do đại dịch COVID-19 khiến nền kinh tế nhiều nước phải đóng cửa và kinh tế thế giới suy thoái. Nhưng lịch sử chứng minh, mọi thứ sẽ hồi phục mạnh mẽ trở lại.
Quang Huy tổng hợp - Ảnh: Tekdeeps
