(HPĐT)- Chỉ 1 tháng là kết thúc năm, đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công cả nước đang là nhiệm vụ cấp bách hàng đầu đối với cả nước và Hải Phòng. Qua 11 tháng năm 2023, thực hiện giải ngân vốn đầu tư công cả nước đạt khoảng 461 nghìn tỷ đồng/ 711.000 tỷ đồng kế hoạch, đạt 65,1%, cao hơn 6,77% so với cùng kỳ 2022. Mặc dù giải ngân vốn đầu tư công cả nước tiến bộ cả về tỷ lệ lẫn giá trị tuyệt đối, song Bộ Kế hoạch và Đầu tư cho biết hiện còn 41 bộ, cơ quan Trung ương và 24 địa phương có tỷ lệ giải ngân thấp hơn mức trung bình của cả nước. Số vốn chưa giải ngân theo kế hoạch năm còn khá lớn- gần 250.000 tỷ đồng, trong khi thời gian chỉ còn hơn 30 ngày.
.png)
Là một trong số địa phương dẫn đầu cả nước về giải ngân vốn đầu tư công năm 2023, đến hết tháng 11, Hải Phòng ước giải ngân đạt 99,83% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao (thông tin tại hội nghị giữa Thường trực Chính phủ với các bộ, cơ quan, địa phương đôn đốc đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công ngày 27-11). Đây là tốc độ khá nhanh, vì trước đó, đến hết tháng 10, Hải Phòng giải ngân hơn 12.000 tỷ đồng, đạt 90,5% chỉ tiêu trên. Để có được kết quả này, thời gian qua Hải Phòng triển khai quyết liệt các giải pháp để thúc đẩy tiến độ thực hiện các dự án, công trình trên địa bàn. Đặc biệt, thành phố phân bổ vốn theo đúng các quy định; ưu tiên nguồn vốn cho những dự án trọng điểm, dự án đạt tiến độ tốt đang cần vốn để tăng tốc... Với nguồn vốn ngân sách của thành phố được “đặt” đúng nguyên tắc, tiêu chí, việc giải ngân thể hiện rõ vai trò, phát huy hiệu quả “vốn mồi”, góp phần tạo động lực thực hiện các mục tiêu tăng trưởng kinh tế cũng như đáp ứng được các yêu cầu về an sinh xã hội của thành phố. Nhiều dự án trọng điểm như Trung tâm Chính trị- Hành chính, Trung tâm Hội nghị và Biểu diễn thành phố, một số công trình hạ tầng giao thông... cơ bản đạt và vượt tiến độ kế hoạch.
Tuy nhiên, so với kế hoạch đầu tư công được HĐND thành phố giao năm 2023 (21.900 tỷ đồng), tỷ lệ giải ngân ước mới đạt 56%. Thực tế, quá trình thực hiện phát sinh nhiều khó khăn. Một số nhiệm vụ sử dụng vốn đầu tư công như xây dựng xã nông thôn mới kiểu mẫu; hỗ trợ người có công xây, sửa nhà ở... tiến độ giải ngân chậm do các khâu thủ tục triển khai nhiều, phức tạp. Mặt khác, do thu từ tiền sử dụng đất, đấu giá đất đạt thấp so với kế hoạch, ảnh hưởng đến chi từ nguồn này. Trong khi một số dự án gặp vướng mắc về giải phóng mặt bằng, ảnh hưởng đến tiến độ triển khai, lại có dự án bị đình trệ do rắc rối từ “đẩu đâu”. Như dự án đầu tư mở rộng tuyến đường bộ ven biển trên địa bàn Hải Phòng (từ tỉnh lộ 353 đến cầu Thái Bình), tổng mức hơn 946 tỷ đồng từ ngân sách thành phố phải “đắp chiếu” chờ trung ương “giải cứu” dự án BOT liên quan đang vướng về cơ chế tài chính...
Nhìn rộng hơn, đây cũng là khó khăn chung trên cả nước. Trong khi đầu tư công không chỉ có ý nghĩa cực kỳ quan trọng đối với phát triển kinh tế, mà cả với an ninh quốc phòng, xã hội, chính trị... Tại cuộc họp của Thường trực Chính phủ với các bộ, cơ quan, địa phương, những hạn chế, vướng mắc trong thực hiện được phân tích, chỉ rõ cụ thể như nhóm nội dung liên quan đến thể chế, chính sách; nhóm khó khăn liên quan đến tổ chức triển khai thực hiện; nhóm khó khăn mang tính đặc thù năm 2023 do quy mô vốn lớn (tăng khoảng 23% so với năm 2022)… Trong đó, nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng giải ngân chưa đạt kỳ vọng là công tác tổ chức triển khai thực hiện. Vướng mắc trong giải phóng mặt bằng, quy hoạch sử dụng đất, chủ yếu là việc xác định nguồn gốc đất, xác định giá đất, người dân chưa đồng thuận với phương án bồi thường, tái định cư,... dẫn đến chậm trễ lựa chọn nhà thầu, ký hợp đồng, thi công. Một số cơ chế, chính sách, quy định pháp luật chậm ban hành, chậm được sửa đổi, còn tình trạng mâu thuẫn, chồng chéo, áp dụng thiếu thống nhất. Đặt quyết tâm giải ngân đạt ít nhất 95% kế hoạch đầu tư công được giao năm 2023, lãnh đạo Chính phủ chỉ đạo những nhiệm vụ, giải pháp cụ thể với các bộ, ngành, địa phương với yêu cầu: Đây là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, phải quyết liệt thực hiện.
Nỗ lực này đang được Hải Phòng chủ động triển khai, không chỉ để hoàn thành kế hoạch đầu tư công năm 2023, mà còn tạo cơ sở, điều kiện cho các năm tiếp theo. Thành phố điều chỉnh, bổ sung kế hoạch vốn đầu tư công năm 2023 và kế hoạch trung hạn giai đoạn 2021-2025, phân bổ thêm hơn 340 tỷ cho các 27 dự án; khẩn trương tháo gỡ vướng mắc, khó khăn phát sinh; rà soát, chuẩn bị quỹ đất, đẩy mạnh nguồn thu từ đất; yêu cầu các đơn vị, địa phương quyết liệt thực hiện các giải pháp để đẩy nhanh tiến độ giải ngân những tháng cuối năm.
Với chỉ tiêu kế hoạch cao, nhiệm vụ giải ngân vốn đầu tư công còn rất nặng nề. Chỉ bằng ý thức trách nhiệm và quyết tâm, nỗ lực cao nhất của các cấp, ngành, đơn vị, mới có thể “về đích” như mục tiêu thành phố, Chính phủ đã đặt ra.
