Cựu chiến binh Phạm Khắc Tỉnh, sinh năm 1952, ở phường Trần Hưng Đạo (Hải Phòng) luôn trăn trở, khắc khoải với những kỷ vật thời chiến.

Ông Tỉnh trang trí căn nhà của mình không bằng vật dụng cầu kỳ, hiện đại mà là những kỷ vật thời chiến cũ kỹ song lại là một phần ký ức sống động gắn với các cuộc kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ xâm lược của dân tộc. Với người lính Cụ Hồ đã từng trải qua mưa bom, bão đạn thì đây là bộ sưu tập đặc biệt và vô giá.
Năm 1969, khi mới 17 tuổi, theo tiếng gọi của Tổ quốc, ông Tỉnh lên đường nhập ngũ, nhận nhiệm vụ tại chiến trường Quảng Trị. Sau khi đất nước sạch bóng quân thù, năm 1977, ông trở về quê hương và theo nghề bốc thuốc đông y, chữa bệnh cứu người. Cũng từ công việc này mà ông có cơ duyên được biết đến nhiều người và bắt đầu sưu tầm kỷ vật thời chiến.
Chia sẻ về đam mê này, ông Tỉnh cho biết: “Về với thời bình song những kỷ niệm cùng anh em đồng cam cộng khổ để chiến đấu vì độc lập vẫn luôn khắc khoải trong tôi. Tôi may mắn được lành lặn trở về, còn nhiều đồng đội thì nằm lại nơi chiến trường. Chính vì vậy, tôi luôn muốn làm điều gì đó khắc ghi năm tháng tuổi trẻ và tưởng nhớ tới đồng đội của mình đã ngã xuống”.
Hiện vật chiến tranh mà ông Tỉnh sưu tầm phong phú, đa dạng. Từ những món đồ nhỏ gắn với sinh hoạt đời thường của người lính đến các hiện vật khắc họa rõ nét sự ác liệt của chiến tranh được ông dày công sưu tầm, nâng niu và gìn giữ cẩn thận. Chiếc mũ cối, ba lô, bi đông nước, cuốn sổ tay, đài cát sét hay những đầu đạn, vỏ bom bi, tấm áo người lính vẫn hằn in vết máu đều chứa đựng kỷ niệm về thời kỳ khói lửa của dân tộc. Có những món đồ ông Tỉnh phải lăn lộn, mất khoản tiền lớn mới có được. Song cũng có những kỷ vật, người khác sẵng sàng tặng lại vì nghĩ rằng ông sẽ là người bảo quản, lưu giữ tốt nhất.
Cứ như thế qua hàng chục năm, ông Tỉnh đã sở hữu cả kho tàng kỷ vật thời chiến với hàng nghìn đồ vật. Không chỉ sưu tầm, ông còn tìm hiểu câu chuyện đằng sau kỷ vật đó như để nhắc nhớ về những năm tháng không thể nào quên.
Ông Tỉnh cũng sưu tầm đồ vật được sử dụng ở bên kia chiến tuyến. Từ đó để thấy được những khó khăn, gian khổ của bộ đội ta nhưng với quyết tâm và ý chí quật cường đã chiến đấu và chiến thắng quân xâm lược.
Điều đáng quý là ông Tỉnh không giữ những kỷ vật thời chiến riêng cho mình. Căn nhà của ông trở thành nơi trưng bày nhỏ, mở cửa cho người thân, học sinh, những người yêu lịch sử đến tìm hiểu và thêm tự hào về tinh thần dân tộc.
Cùng vào sinh ra tử với ông Tỉnh, cựu chiến binh Vũ Công Chức ở Tổ dân phố Kim Điền, phường Trần Hưng Đạo thường xuyên tới nhà đồng đội để ôn lại kỷ niệm thời chiến. Ngắm nhìn những kỷ vật xưa, ông Chức chia sẻ: “Nhìn những kỷ vật này, tôi như được sống lại cả một thời tuổi trẻ đầy gian khổ nhưng cũng rất đỗi tự hào. Mỗi hiện vật đều gợi nhắc về đồng đội, về những trận đánh ác liệt...".
.jpg)
Dù tuổi đã cao, ông Tỉnh vẫn miệt mài với hành trình sưu tầm, phân loại, bảo quản từng hiện vật. “Tôi dự định thời gian tới sẽ xây dựng không gian trưng bày bài bản, khoa học để những kỷ vật này không chỉ được lưu giữ mà còn có thể phát huy giá trị, giáo dục truyền thống cách mạng, lòng yêu nước cho thế hệ trẻ. Hiểu được những mất mát, hy sinh sẽ thêm trân trọng cuộc sống hòa bình”, ông Tỉnh bày tỏ.
Giữa nhịp sống hiện đại, cựu chiến binh Phạm Khắc Tỉnh vẫn âm thầm, lặng lẽ sưu tầm kỷ vật chiến tranh. Đây là minh chứng cho cách gìn giữ lịch sử giản dị mà bền bỉ. Những kỷ vật cũ kỹ nhưng với tâm huyết của người lính năm xưa vẫn đang tiếp tục kể lại những câu chuyện đã lùi xa nhưng không bao giờ cũ về lòng yêu nước, về sự hy sinh máu xương của cha ông vì độc lập dân tộc.
NGUYỄN MƠ - THÀNH CHUNG