(HPĐT)- Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ và các đối tác (OPEC+) nhất trí điều chỉnh sản lượng khai thác ở mức 40,46 triệu thùng/ngày trong cả năm 2024. Điều này sẽ khiến thị trường năng lượng bị thắt chặt bất chấp nền kinh tế toàn cầu trì trệ.
Công nhân làm việc tại cơ sở khai thác dầu ở Basra (Iraq). Ảnh: AFP
Thắt chặt nguồn cung để đẩy giá dầu lên
Ngày 31-8, Phó thủ tướng Nga Alexander Novak cho biết, chính phủ nước này cùng các nước thành viên của OPEC nhất trí giảm xuất khẩu dầu thô. Theo đó, các nước thành viên quyết định điều chỉnh tổng sản lượng dầu thô chung của OPEC và các nước đối tác ngoài OPEC (trong Tuyên bố Hợp tác) xuống còn 40,46 triệu thùng/ngày, bắt đầu từ ngày 1-1-2024 cho đến ngày 31-12-2024.
OPEC+ cho rằng sự thay đổi này phù hợp với cam kết liên tục của hiệp hội và các đối tác bên ngoài, dẫn đầu là Nga, “nhằm hướng đến và duy trì thị trường dầu mỏ ổn định, đồng thời đưa ra định hướng dài hạn cho thị trường” , trong đó có tính đến cách tiếp cận chủ động và đón đầu thành công của những năm trước.
Từ cuối năm 2022, các thành viên của OPEC+ đã bắt đầu hạn chế nguồn cung dầu nhằm đẩy giá dầu đi lên. Tháng 6-2023, thỏa thuận cắt giảm nguồn cung dầu được gia hạn đến năm 2024. Theo đó, Nga - nước xuất khẩu dầu mỏ lớn thứ 2 trên thế giới sau Saudi Arabia - cam kết giảm xuất khẩu dầu thô 300.000 thùng/ngày. Trước đó, ngày 3-8, Saudi Arabia quyết định gia hạn việc tự nguyện cắt giảm sản lượng 1 triệu thùng/ngày nhằm hỗ trợ các nỗ lực ổn định và cân bằng thị trường dầu mỏ quốc tế.
Một số quốc gia khác trong khuôn khổ OPEC+ gồm Iraq, Oman, Algeria, Kuwait, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) cũng tuyên bố tự nguyện cắt giảm thêm sản lượng khai thác dầu ở các mức lần lượt là 211.000 thùng/ngày, 40.000 thùng/ngày, 48.000 thùng/ngày, 128.000 thùng/ngày, 144.000 thùng/ngày cho tới cuối năm 2024.
Ước tính, các cam kết sửa đổi của OPEC+ sẽ giảm sản lượng khai thác ở mức tổng cộng khoảng 1,4 triệu thùng/ngày trong năm 2024. Quyết định của OPEC+ khiến giá dầu Brent giao tháng 11-2023 tăng 45 xu Mỹ, lên chốt phiên ở mức 89 USD/thùng. Giá dầu ngọt nhẹ West Texas Intermediate (WTI) giao tháng 10-2023 tăng 40 xu Mỹ, lên 85,95 USD/thùng.
Kéo lùi đà tăng trưởng kinh tế toàn cầu
Quyết định cắt giảm sản lượng của các thành viên chủ chốt trong OPEC+ được dự báo gây thêm khó khăn cho kinh tế thế giới cũng như thị trường dầu mỏ toàn cầu.
Lý giải cho quyết định này, các thành viên OPEC+ khẳng định, đây là "biện pháp phòng ngừa" nhằm hỗ trợ sự ổn định của thị trường dầu mỏ. Phản ứng trước động thái của OPEC+, Mỹ cho rằng quyết định này là "không nên làm" trong điều kiện thị trường hiện nay bởi sẽ khiến triển vọng tăng trưởng toàn cầu thêm bất ổn và tăng gánh nặng cho người tiêu dùng trong bối cảnh lạm phát vẫn đang ở mức cao.
Theo đánh giá của giới chuyên gia, quyết định mới nhất của OPEC+ sẽ khiến thị trường dầu mỏ toàn cầu ngày càng thắt chặt hơn, qua đó đẩy giá dầu tăng mạnh trong một vài tháng tới, khi nhu cầu tăng vào mùa đông. Bên cạnh đó, sự biến động của thị trường dầu mỏ thường gây nhiều khó khăn cho các nhà hoạch định chính sách. Giá dầu gia tăng sẽ khiến lạm phát vốn đang ở mức cao tiếp tục leo thang và điều này có thể gây áp lực buộc các ngân hàng trung ương phải hành động mạnh mẽ hơn.
Quyết định mới nhất của OPEC+ có thể sẽ kéo lùi đà tăng trưởng của nền kinh tế toàn cầu. Bên cạnh đó, quyết định cắt giảm sản lượng bổ sung của OPEC+ cũng có thể gây ra những hệ lụy cho chính thị trường dầu mỏ cũng như nguồn thu của các nhà sản xuất. Mặc dù giá dầu có khả năng tăng lên 90 USD/thùng hoặc thậm chí hơn 100 USD/thùng, nhưng việc duy trì các mức cao này "sẽ rất khó". Nếu giá dầu cao ảnh hưởng đến triển vọng nhu cầu toàn cầu vào thời điểm nền kinh tế thế giới đang đối mặt với nhiều khó khăn và làm gia tăng thêm lo lắng về nguy cơ suy thoái, giá dầu có thể sẽ nhanh chóng đi xuống và thậm chí có thể sụt giảm mạnh khi thị trường phản ứng. Cùng với đó, sự phát triển mạnh mẽ của ngành năng lượng tái tạo tạo sự cạnh tranh ngày càng lớn đối với nhiên liệu hóa thạch, cũng là một yếu tố quan trọng kiềm chế giá dầu.
Giá dầu trong cuối năm 2023 và năm 2024 nhìn thấy khả năng sẽ tăng, song các tổ chức tài chính lớn của quốc tế đều nhận định, kinh tế toàn cầu năm tới sẽ dự báo gặp nhiều khó khăn trong bối cảnh cuộc xung đột tại Ukraine vẫn chưa có dấu hiệu chắm dứt, thị trường năng lượng vẫn còn nhiều biến số khó lường, nhưng ít khả năng giá dầu tăng đột biến như trước đây./.
Quang HUy (tổng hợp)
