Phải thấy sợ để chùn tay

Chỉ nhìn vào những con số này thôi dù người ít hiểu biết nhất cũng phải rùng mình. Vì 2 con sông này là nguồn cung cấp nước ngọt cho thành phố. Nước ăn, nước uống hằng ngày của người dân thành phố là từ đây. Thế mà, thượng vàng hạ cám chất bẩn đang hàng ngày hàng giờ đổ xuống sông, không chỉ giết chết các dòng sông mà là mối nguy hại vô cùng lớn đến an toàn vệ sinh nguồn nước.

Theo quy định hiện hành, trách nhiệm tham mưu, thẩm định hồ sơ cấp phép xả thải vào sông Rế và sông Đa Độ thuộc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn; trách nhiệm quản lý sông Rế thuộc Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi An Hải; sông Đa Độ thuộc Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi Đa Độ. Tuy nhiên, với thực tế xả thải như trên, rõ ràng, cơ quan quản lý cũng đang bất lực.

Trước thực trạng các dòng sông đang ô nhiễm, qua nhiều cuộc họp, cuộc làm việc, qua các diễn đàn tại HĐND thành phố, trước ý kiến, kiến nghị của cử tri và nhân dân, một số giải pháp đã được đưa ra. Cụ thể là đẩy nhanh tiến độ xây dựng các nhà máy xử lý nước thải tập trung cho các khu đô thị và khu dân cư trên địa bàn thành phố (khoảng 17 nhà máy). Hiện thành phố mới vận hành Nhà máy xử lý nước thải Vĩnh Niệm với công suất 36.000 m3/ngày đêm nhưng phạm vi thu gom nước thải không lớn. Thứ hai là xây dựng tuyến thoát nước từ kênh Bắc Nam Hùng ra sông Cấm nhằm chuyển toàn bộ nước thải ra sông Cấm, không để chảy vào sông Rế. Thứ ba là yêu cầu các địa phương triển khai ngay việc lập dự án xây dựng hệ thống thu gom, xử lý nước thải khu vực ven nguồn nước ngọt, ngăn chặn xả thải vào các nguồn nước này, trước mắt tập trung vào các khu vực: thị trấn Rế, Núi Đối, An Lão, quận Kiến An. Việc này, UBND thành phố đã có công văn số 2987 chỉ đạo cụ thể từ ngày 23-5- 2019, nhưng chưa có địa phương nào thực hiện. Cùng với đó là các biện pháp như cắm mốc bảo vệ hành lang bảo vệ các nguồn nước; điều chỉnh quy hoạch tưới tiêu kết hợp với thoát nước thải công nghiệp, sinh hoạt theo hướng không xả nước thải vào nguồn nước; tăng cường quản lý, kiểm soát dư lượng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật trong sản xuất nông nghiệp; kiểm soát nước thải từ các trang trại chăn nuôi, nuôi trồng thủy sản, nhà máy, cơ sở sản xuất trong phạm vi lưu vực nguồn nước. Sở Tài nguyên và Môi trường duy trì tần suất quan trắc định kỳ chất lượng nước trên các sông và chủ động có kịch bản ứng phó khi phát hiện ô nhiễm các nguồn nước...

Có thể thấy, các giải pháp rất nhiều và tỏ ra khá thuyết phục, nhưng nhiều người dân cho rằng không dễ làm và cũng không thể làm nhanh. Bởi quá trình lập và thực hiện các dự án để triển khai theo đó sẽ tốn không ít thời gian. Cũng có nghĩa là tình trạng ô nhiễm nguồn nước ngọt sẽ còn dài dài, mặc dù đã được cảnh báo từ nhiều năm nay. Không lẽ, Hải Phòng cứ phải chịu mãi cảnh sử dụng nguồn nước ngọt bị ô nhiễm? Xem ra, thay vì chỉ trút trách nhiệm về các ngành quản lý, chính các doanh nghiệp, các tổ chức, các hộ dân cần biết sợ, phải thấy hậu quả thế nào khi sử dụng chính nguồn nước mà họ xả thải vào, may ra mới chùn tay, bớt “vô tư” xả thải, giảm được phần nào sự ô nhiễm. Còn để giải quyết thấu đáo, tận gốc, cần có sự vào cuộc đồng bộ, tổng thể của thành phố./.