(HPĐT)- Nhằm cụ thể hóa đầy đủ quan điểm, chủ trương của Đảng và pháp luật của Nhà nước về phân quyền, phân cấp, đồng thời bảo đảm tổ chức thực hiện nhiệm vụ hành chính một cách thông suốt, hiệu quả, kịp thời; thúc đẩy cải cách hành chính toàn diện, tiết kiệm chi phí và tạo thuận lợi tối đa cho người dân, doanh nghiệp trong lĩnh vực thuộc phạm vi quản lý của Bộ Tư pháp, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 121/2025/NĐ-CP quy định về phân quyền, phân cấp trong lĩnh vực quản lý nhà nước của Bộ Tư pháp. Theo đó, Nghị định tập trung vào 2 nhóm nội dung:
(i) Nội dung về phân quyền (thẩm quyền gốc được quy định tại luật, nghị quyết, pháp lệnh của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội) và nội dung về phân cấp (thẩm quyền gốc được quy định tại nghị định, nghị quyết của Chính phủ, quyết định của Thủ tướng Chính phủ) xuống chính quyền địa phương cấp tỉnh và Chủ tịch UBND cấp tỉnh và (ii) Nhóm nội dung về trình tự, thủ tục và hồ sơ thực hiện các nội dung được phân quyền, phân cấp (được quy định cụ thể tại các Phụ lục ban hành kèm theo Nghị định). Về nguyên tắc, Bộ Tư pháp, Bộ trưởng Bộ Tư pháp đẩy mạnh việc phân quyền, phân cấp giải quyết các thủ tục hành chính cho Chủ tịch UBND cấp tỉnh, Bộ, Bộ trưởng chỉ trực tiếp thực hiện các thủ tục hành chính có tính chất phức tạp, nhạy cảm, liên quan đến tổ chức, cá nhân có yếu tố nước ngoài như đã nêu trên.
(i) Lĩnh vực đấu giá tài sản: Phân quyền 3/3 thủ tục hành chính về cấp, thu hồi, cấp lại chứng chỉ hành nghề đấu giá (từ Điều 4 đến Điều 6).
(ii) Lĩnh vực trọng tài thương mại: Phân quyền, phân cấp 10/10 thủ tục hành chính cho Chủ tịch UBND cấp tỉnh thực hiện, trong đó phân quyền 2/10 thủ tục hành chính tại Điều 7 và Điều 8; phân cấp 8/10 thủ tục hành chính từ Điều 31 đến Điều 38.
(iii) Lĩnh vực quản lý luật sư: Phân quyền 4/20 thủ tục hành chính cho Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh (từ Điều 9 đến Điều 12).
(iv) Lĩnh vực công chứng: Phân quyền 4/4 thủ tục hành chính về bổ nhiệm, miễn nhiệm, bổ nhiệm lại công chứng viên và vông nhận tương đương đối với người được đào tạo nghề công chứng ở nước ngoài (từ Điều 14 đến Điều 17).
(v) Lĩnh vực nuôi con nuôi: Phân quyền 1/4 thủ tục hành chính (xác nhận công dân Việt Nam ở trong nước đủ điều kiện nhận trẻ em nước ngoài làm con nuôi - Điều 23). (vi) Lĩnh vực thừa phát lại, phân cấp 4/4 thủ tục hành chính về bổ nhiệm, miễn nhiệm, bổ nhiệm lại Thừa phát lại và công nhận tương đương đào tạo nghề Thừa phát lại ở nước ngoài (từ Điều 27 đến Điều 30).
(vii) Lĩnh vực trọng tài thương mại, hòa giải thương mại và quản lý, thanh lý tài sản (Quản tài viên) gồm có tổng số 11 thủ tục hành chính mới được Bộ Tư pháp tham mưu Chính phủ phân cấp tại Nghị định số 112/2025/NĐ-CP ngày 29-5-2025 sửa đổi, bổ sung một số điều của các nghị định thuộc lĩnh vực bổ trợ tư pháp.
Như vậy, sau khi phân quyền, phân cấp, Bộ Tư pháp, Bộ trưởng trực tiếp giải quyết 18 thủ tục hành chính.
Để bảo đảm việc thực hiện thủ tục hành chính thông suốt, không bị ách tắc, dự thảo Nghị định đã quy định cụ thể trình tự, thủ tục thực hiện, thành phần hồ sơ, thời hạn giải quyết các thủ tục hành chính đối với từng loại thủ tục (tại 6 Phụ lục ban hành kèm theo Nghị định) để có thể áp dụng được ngay sau khi Nghị định được ban hành.
Về phương thức nộp hồ sơ và nhận trả kết quả giải quyết thủ tục hành chính: Nghị định quy định theo hướng cho phép người dân lựa chọn phương thức nộp và nhận kết quả (trực tiếp, trực tuyến, qua dịch vụ bưu chính); chỉ một số thủ tục hành chính yêu cầu phải nhận kết quả trực tiếp tại cơ quan giải quyết do các thủ tục hành chính này đòi hỏi phải sửa đổi, bổ sung thông tin vào giấy tờ gốc như Giấy phép thành lập, Giấy đăng ký hoạt động trong các thủ tục như: thay đổi nội dung Giấy phép thành lập, Giấy đăng ký hoạt động của chi nhánh, Văn phòng đại diện của Tổ chức trọng tài nước ngoài tại Việt Nam; thủ tục hợp nhất, sáp nhập công ty luật nước ngoài; thủ tục chuyển đổi chi nhánh của tổ chức hành nghề luật sư nước ngoài thành công ty luật trách nhiệm hữu hạn 100% vốn nước ngoài tại Việt Nam; thủ tục chuyển đổi công ty luật nước ngoài thành công ty luật Việt Nam.
