Sàng lọc phát hiện bệnh sớm
Bệnh viện Phổi Hải Phòng tổ chức khám sàng lọc lao tại xã Trân Châu, huyện Cát Hải
Anh Nguyễn Văn T., 50 tuổi, ở xã Trân Châu (huyện Cát Hải), người mắc lao được phát hiện trong đợt khám sàng lọc vào tháng 4-2019, bày tỏ: “Khi biết mình mắc bệnh, tôi hoang mang, ngại tiếp xúc với mọi người và không có ý định điều trị. Nhờ cán bộ Trạm y tế xã Trân Châu (huyện Cát Hải) động viên, bác sĩ Bệnh viện Phổi Hải Phòng tư vấn, tôi tuân thủ nghiệm liệu trình điều trị nội trú hơn 1 tháng. Sau khi bệnh ổn định, tôi điều trị tại nhà theo đúng phác đồ của Chương trình chống lao quốc gia nên sức khỏe cải thiện đáng kể”.
Không chỉ khám sàng lọc lao và các bệnh hô hấp trong cộng đồng, bệnh viện còn phối hợp tổ chức khám, điều trị nhiều người đang thi hành án tại trại giam, với kết quả điều trị tích cực. Theo Thượng tá Nguyễn Văn Kiều, Phó giám thị Trại giam Xuân Nguyên (huyện Thủy Nguyên), nhiều năm nay, Bệnh viện Phổi Hải Phòng tổ chức khám sàng lọc 2.589 người đang thi hành án tại trại. Những người có dấu hiệu nghi lao và bệnh hô hấp đều được khám sàng lọc bằng chụp X-quang phổi kỹ thuật số và xét nghiệm đờm soi trực tiếp. Qua đó, các bác sĩ phát hiện 8 trường hợp mắc lao các thể đưa vào quản lý điều trị, 1 trường hợp mắc lao nặng cần điều trị nội trú tại bệnh viện.
Theo bác sĩ chuyên khoa 2 Vũ Ngọc Trường, Phó giám đốc Bệnh viện Phổi Hải Phòng năm 2019, qua hoạt động khám sàng lọc, gần 300 trường hợp mắc lao, mắc lao tiềm ẩn được phát hiện. Các trường hợp được khám sàng lọc bệnh lao miễn phí gồm: người mắc bệnh lao cũ đã hoàn thành điều trị; người tiếp xúc với người bệnh lao có triệu chứng nghi lao; người tiếp xúc với các bệnh lao có tiến triển; người cao tuổi, nhất là những người đang có các bệnh: tiểu đường, tim mạch, cao huyết áp, xương khớp…
Năm 2020, Bệnh viện Phổi Hải Phòng dự kiến tổ chức khám sàng lọc lao tại 4 huyện: Thủy Nguyên, Vĩnh Bảo, Tiên Lãng, An Dương; triển khai kế hoạch mở rộng dự án chăm sóc đúng tại các cơ sở y tế tư nhân trên địa bàn 4 quận: Lê Chân, Hồng Bàng, Hải An và Dương Kinh.
Bổ sung kỹ thuật chuyên sâu
Cũng theo ông Trường, còn khoảng 20-30% số người bệnh lao trong cộng đồng chưa được phát hiện hoặc phát hiện muộn. Do đó, từ tháng 6- 2017, Hải Phòng là 1 trong 3 thành phố trên toàn quốc tham gia thực hiện dự án “Hướng đến Việt Nam không còn bệnh lao” (viết tắt là ZTV).
Theo thạc sĩ Phạm Văn Quang, Trưởng Khoa Xét nghiệm (Bệnh viện Phổi Hải Phòng), tại các buổi khám sàng lọc lao tại cộng đồng, bệnh viện thực hiện lấy một số mẫu bệnh phẩm gồm: đờm, máu, nước tiểu đưa vào xét nghiệm sinh học phân tử tiên tiến (Gene Xpert), QuantiFeron. Đây là những công nghệ xét nghiệm hiện đại, cho phép xác định vi khuẩn lao ở mức độ ít với độ nhạy và độ đặc hiệu cao, cho kết quả nhanh.
Bên cạnh việc nâng cao chất lượng hoạt động khám sàng lọc lao tại cộng đồng, năm 2019, Bệnh viện Phổi Hải Phòng phối hợp Trung tâm nghiên cứu tư vấn và hỗ trợ cộng đồng (RCSCH) tổ chức tập huấn 240 cán bộ phòng khám, nhà thuốc trên địa bàn 4 quận: Ngô Quyền, Lê Chân, Hồng Bàng, Kiến An nhằm nâng cao chất lượng tư vấn, điều trị người mắc bệnh lao trong cộng đồng, tăng cường hiệu quả phối hợp y tế công-tư. “Để triển khai sâu rộng các hoạt động phòng bệnh, chữa bệnh lao tại cộng đồng, trước mắt, cán bộ y tế địa phương cần tiếp tục tăng cường các hoạt động tuyên truyền để người dân nâng cao kiến thức về bệnh lao, xóa bỏ các rào cản tâm lý, giảm kỳ thị, không giấu bệnh, tự giác tham gia khám bệnh ở người dân. Đồng thời, Dự án ZTV cần tăng cường hỗ trợ một số thiết bị hiện đại, nâng cao năng lực, trình độ chuyên môn, đầu tư cơ sở vật chất cho các cơ sở y tế tuyến quận, huyện trong khám, tư vấn, điều trị bệnh lao ”, Giám đốc Trung tâm Y tế quận Đồ Sơn Đỗ Văn Công nêu ý kiến.
Bài và ảnh: Tuyết Mai
