(HPĐT)- Những chiếc xe sau khi kiểm định xong, lắp lại phụ tùng cũ không bảo đảm điều kiện chất lượng để sử dụng đang là mối nguy hiểm đối với giao thông đường bộ không chỉ ở Hải Phòng mà còn ở phạm vi cả nước. Xe lưu thông trên đường với dàn lốp mòn gần hết ta-lông (hoa lốp) có thể gây họa bất cứ lúc nào, một khi không chịu nổi sức nặng của phương tiện và hàng. Thực tế cho thấy, có nhiều vụ tai nạn giao thông xảy ra liên quan đến xe tải, xe đầu kéo vì nổ lốp xe. Một trong những nguyên nhân là lốp xe không bảo đảm yêu cầu…

Kiểm soát chặt chẽ chất lượng phương tiện, trong đó có lốp xe sẽ góp phần hạn chế mất lái, giảm thiểu tai nạn giao thông. Ảnh: Hoàng Phước
Những sự cố bất ngờ
Rạng sáng ngày 25-4- 2023, khu phố 3/2 thuộc thị trấn Vĩnh Bảo bỗng náo loạn khi chiếc xe container đang đi trên quốc lộ 10 bất ngờ lao thẳng vào cửa hàng bán xe máy Minh Hải, sau khi cán qua hàng loạt chướng ngại vật. Theo lời khai ban đầu của lái xe Trần Văn D. (sinh năm 1973, trú tại xã Quang Trung, huyện Kiến Xương, tỉnh Thái Bình), chiếc xe container do D. điều khiển bị nổ lốp, mất lái nên mới lao vào cửa hàng xe máy nói trên…
Ngày 2-5, cũng trên quốc lộ 10, một xe ô tô con gây tai nạn gần Khu công nghiệp Tràng Duệ (huyện An Dương) khiến 2 người tử vong tại chỗ. Theo camera hành trình của xe ô tô khác ghi lại, ô tô con này bị nổ lốp dẫn đến mất lái, đâm va gây thương vong.
Trước đó, ngày 1-2-2023, tại quốc lộ 5 đoạn qua địa bàn quận Hồng Bàng xảy ra tai nạn do 2 xe container va chạm, 1 xe nổ lốp lao lên dải phân cách “trèo” sang phần đường ngược lại, đâm vào một chiếc xe ô tô khác… Theo Ban An toàn giao thông thành phố, chỉ trong tổng số vụ tai nạn xảy ra 6 tháng đầu năm 2023, có 22 vụ liên quan đến xe ô tô (chiếm 68,75%), riêng xe container là 10 vụ.
Anh Huỳnh Giang Sơn, lái xe đầu kéo với kinh nghiệm gần 20 năm tại khu vực Đình Vũ cho biết, có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến nổ lốp xe. Có thể xe đâm vào vật cứng sắc nhọn trên đường; có thể do bơm quá căng, lại chở quá nặng, gặp thời tiết nắng nóng; hoặc lốp còn mới nhưng kém chất lượng, dẫn đến tình trạng lốp bị phình ra một phần, còn gọi là “chửa” lốp; cũng có thể do lốp đã bị mòn không chịu được tải… Tuy nhiên, theo anh Sơn, nguyên nhân lốp mòn, kém chất lượng dẫn đến bị nổ là phổ biến hơn cả. Còn anh Vũ Xuân Tuyến, từng làm điều hành của một cơ sở vận tải “bật mí”, có những đơn vị vận tải hàng hóa không dám cho xe lưu thông trên cao tốc Hà Nội- Hải Phòng. Phần vì giá cước đường cao tốc cao hơn, phần cũng do lốp xe kém chất lượng, nên lái xe không dám chạy với tốc độ cao theo quy định. Thiết kế mặt cao tốc Hà Nội- Hải Phòng có lớp nhám, xe bám đường rất tốt, nhưng nếu lốp kém chất lượng mà duy trì tốc độ cao liên tục, sẽ rất dễ “nguy”… Cũng phải nhìn nhận rằng, hạ tầng giao thông trên địa bàn thành phố và cả nước hiện được nâng cấp, cải thiện nhiều, nhưng vẫn có những khu vực chưa bảo đảm yêu cầu, phương tiện phải lưu thông trên những đoạn đường xấu, lắm “ổ gà”, “ổ trâu” hoặc va vào dải phân cách cứng không được sơn phản quang…, cũng dẫn đến tình trạng lốp xe xuống cấp nhanh.
Nguy cơ gây họa trên đường
Sau khi “tráo đồ” đạt yêu cầu đăng kiểm, những chiếc xe mang phụ tùng cũ rão, kém chất lượng, lốp mòn, thậm chí hết sạch cả hoa lốp bon bon trên đường, chở theo hàng nặng. Theo lái xe Huỳnh Giang Sơn, xe lốp mòn đi vào đường trơn ướt là vô cùng nguy hiểm. Lúc này khả năng ma sát của lốp kém, nếu gặp tình huống bất ngờ, khi phanh xe sẽ xảy ra tình trạng “rê” bánh, độ dừng không còn theo tính toán của người lái xe, thậm chí có thể dẫn đến lật xe. Vì thế, khi đi trên đường có xe container hoặc xe tải nặng lưu thông, người tham gia giao thông phải thật cẩn trọng khi gặp trời mưa. Còn trong fanpage Hội lái xe container Đất Cảng, anh em lái xe cũng thường xuyên nhắc nhau, trời mưa cần “nhẹ chân ga”.
Để đề phòng tình trạng xe nổ lốp, cũng là dễ “qua mặt” các cơ quan chức năng, một số chủ xe tiến hành đảo lốp, việc này thường thấy nhất đối với moóc xe. Đối với các moóc được thiết kế 3 dàn bánh xe mỗi bên, mỗi dàn có 2 bánh xe (trong- ngoài), tổng số 12 quả lốp/moóc. Khi đảo lốp, chủ xe đưa lốp còn đẹp ra ngoài, thay lốp kém vào trong. Nhưng làm vậy cũng chưa chắc an toàn hơn, nếu lốp phía trong quá cũ và mòn, có thể bị nổ bất cứ lúc nào.
Có thể thấy, những chiếc xe “tráo đồ” qua mắt đăng kiểm đang là mối nguy hiểm trên những cung đường, bởi lúc này hệ thống an toàn của xe sẽ không đạt như trong quá trình kiểm định. Khi tham gia giao thông trên đường hỗn hợp, cho phép nhiều loại phương tiện cùng di chuyển, xe có hệ số an toàn kém sẽ thực sự trở thành “hung thần” nếu lưu thông với tốc độ cao. Trong đó, lốp xe kém chất lượng là một nguyên nhân có thể dẫn đến tai nạn.
Trao đổi với phóng viên Báo Hải Phòng, ông Khuất Việt Hùng, Phó chủ tịch chuyên trách Ủy ban An toàn giao thông quốc gia cho biết, đối với các vụ tai nạn giao thông liên quan đến xe ô tô, rất ít vụ có sự tham gia của đơn vị đăng kiểm để kiểm định chất lượng phương tiện, xác minh các vấn đề liên quan, mà mới chỉ dừng ở mức phối hợp khi cần thiết đối với những vụ tai nạn đặc biệt nghiêm trọng. Những vụ tai nạn khác, đơn vị đăng kiểm ít tham gia trực tiếp quá trình điều tra làm rõ, chủ yếu thông báo về hạn kiểm định. Riêng về phần liên quan đến xác định lốp xe có bảo đảm tiêu chuẩn hay không, cũng chưa có sự sâu sát. Điều này cần được điều chỉnh trong thời gian tới trong việc tổ chức điều tra tai nạn giao thông liên quan đến xe ô tô.
---------------
Kỳ 3: Quy định thiếu, chế tài yếu
MAI LÂM