Lồng bè nuôi trồng thủy sản trên các vịnh thuộc quần đảo Cát Bà phát triển mạnh gây ô nhiễm môi trường.
(HPĐT)- Tình trạng ô nhiễm môi trường từ những lồng bè nuôi cá, nhuyễn thể trên các vịnh thuộc quần đảo Cát Bà được báo động từ lâu, ảnh hưởng đến sự phát triển du lịch của huyện đảo Cát Hải. Việc cắt giảm lồng bè cải thiện môi trường vịnh hiện cấp thiết hơn bao giờ hết khi UNESCO chuẩn bị thẩm định lần cuối cùng về đề cử di sản “Vịnh Hạ Long – Quần đảo Cát Bà”.
Nhiều khó khăn trong việc cắt giảm, di dời lồng bè
Với thu nhập cao, tạo việc làm ổn định cho hàng nghìn lao động, mô hình nuôi trồng thủy sản trên vịnh (nuôi lồng bè) phát triển ồ ạt kéo theo số lượng lồng, bè quá dày, làm ảnh hưởng lớn đến cảnh quan thiên nhiên và vệ sinh môi trường biển. Để bảo vệ môi trường, trong Quy hoạch phát triển kinh tế thủy sản thành phố giai đoạn 2016-2025, định hướng đến năm 2030, được thành phố thông qua năm 2015, xác định rõ: huyện Cát Hải phải thực hiện cắt giảm bè nuôi trồng thủy sản, ô lồng nuôi cá, giàn nuôi nhuyễn thể và di chuyển cơ sở nuôi trồng thủy sản vào vị trí quy hoạch.
Tuy nhiên, nhiều năm qua, huyện Cát Hải gặp khó trong việc cắt giảm các bè nuôi thủy sản. Dù tăng cường tuyên truyền để tháo dỡ, đồng thời kết hợp kiểm tra, ngăn chặn các hành vi phát triển thêm lồng, bè, tuy nhiên, hiện nay, số lượng lồng, bè trên địa bàn huyện còn tương đối lớn. Theo thống kê của Ban quản lý các vịnh tại Cát Bà, hiện có 440 cơ sở nuôi trồng thủy sản, 9.462 ô nuôi thủy hải sản, trong đó có 1595 ô nhà ở, khoảng 7867 ô nuôi trồng.
Chủ tịch UBND huyện Cát Hải Bùi Tuấn Mạnh cho biết, căn cứ Nghị quyết của HĐND thành phố năm 2015, theo lộ trình đến năm 2020, diện tích nuôi trồng thủy sản của huyện là 11.640 ha, đến năm 2025, diện tích khoảng 11.790 ha. Trong đó, tổng số bè nuôi trồng thủy sản là 152 bè/ 2.432 ô lồng và 18 bè dịch vụ; giàn bè nuôi nhuyễn thể 80 giàn bè/ 80.000m2, giữ ổn định đến năm 2030. Tuy nhiên, việc cắt giảm dễ nảy sinh những tiêu cực bức xúc trong nhân dân. Cần có sự bảo đảm khách quan, công bằng đúng quy định của pháp luật. Bởi trên thực tế, nghề nuôi cá lồng bè và nuôi nhuyễn thể mang lại thu nhập cao cho người dân, cung cấp lượng lớn thực phẩm thủy sản phục vụ người tiêu dùng. Trong khi đó, sau nhiều năm, các hộ này bỏ vốn, khối lượng tài sản lớn để đầu tư. Vì vậy, để thực hiện hiệu quả cao việc cắt giảm các cơ sở nuôi trồng thủy sản, cần có sự hỗ trợ từ cơ chế, chính sách của nhà nước cho các đối tượng thuộc diện cắt giảm.
Sớm có cơ chế, chính sách hỗ trợ
Quần đảo Cát Bà hiện trong diện tái đề cử đưa “vịnh Hạ Long - quần đảo Cát Bà” với trung tâm Di sản Thế giới (UNESCO) vào danh mục dự kiến xây dựng Hồ sơ di sản Thiên nhiên Thế giới. Nếu Cát Bà được bình chọn là Di sản thiên nhiên thế giới sẽ giúp du lịch – ngành kinh tế mũi nhọn của địa phương phát triển mạnh mẽ hơn trong thời gian tới. Tuy nhiên, việc đề cử này gặp nhiều khó khăn do quần đảo Cát Bà hiện còn nhiều lồng bè nuôi trồng thủy sản, ảnh hưởng đến môi trường. UNESCO từng yêu cầu phải cắt giảm lồng, bè tại quần đảo Cát Bà để có đủ các tiêu chí bình chọn di sản thiên nhiên thế giới. Và trong thời gian tới, UNESCO sẽ thẩm định lần cuối , nếu việc cắt, giảm lồng bè trên vịnh thuộc quần đảo Cát Bà không được triển khai kịp thời, Cát Bà khó có thể được tái cử cùng vịnh Hạ Long là di sản thiên nhiên thế giới.
Tại cuộc làm việc với Đảng bộ, chính quyền huyện Cát Hải đầu tháng 6 vừa qua, đồng chí Trần Lưu Quang, Bí thư Thành ủy chỉ đạo huyện Cát Hải nhanh chóng có các giải pháp giải quyết “tận gốc” vấn đề, cần xây dựng đề án hỗ trợ cắt giảm, di chuyển lồng bè để trình HĐND thành phố khóa 16 quyết định ngay trong kỳ họp thứ nhất sắp tới.
Chủ tịch UBND huyện Cát Hải Bùi Tuấn Mạnh cho biết, tiếp thu ý kiến chỉ đạo của đồng chí Bí thư Thành ủy, UBND huyện Cát Hải sớm hoàn thiện hồ sơ đề nghị xây dựng Nghị quyết về cơ chế, chính sách hỗ trợ cắt giảm, di chuyển cơ sở nuôi trồng thủy sản trên các vịnh thuộc quần đảo Cát Bà. Tổng kinh phí dự kiến hơn 42 tỷ đồng. Trong đó, hỗ trợ tài sản vật kiến trúc cho các hộ là 40 tỷ đồng, bao gồm hỗ trợ chi phí đầu tư và hỗ trợ thuê phương tiện di chuyển cơ sở nuôi trồng thủy sản vào vị trí quy hoạch khoảng hơn 1 tỷ đồng. Kinh phí hỗ trợ từ nguồn ngân sách huyện Cát Hải và được triển khai thực hiện từ 2021-2025. “Cơ chế hỗ trợ các hộ nuôi trồng thủy sản là cần thiết, góp phần tháo gỡ các vướng mắc, khó khăn, giúp huyện có thể di cắt giảm, di chuyển, sắp xếp lồng bè theo đúng lộ trình. Qua đó, bảo đảm triển khai thực hiện theo đúng Quy hoạch phát triển kinh tế thủy sản thành phố Hải Phòng giai đoạn 2016-2025, định hướng đến năm 2030, tạo điều kiện để du lịch Cát Bà phát triển mạnh mẽ hơn trong thời gian tới, bảo đảm ổn định đời sống cho các tổ chức, cá nhân, hộ gia đình có cơ sở nuôi trồng thủy sản bị cắt giảm, di chuyển đến khu vực khác theo quy hoạch” – Chủ tịch UBND huyện Cát Hải Bùi Tuấn Mạnh khẳng định. /.
Bảo Linh - Ảnh: Phan Tuấn
