(HPĐT)- Ngoại ngữ không còn là môn thi bắt buộc từ kỳ thi tốt nghiệp THPT 2025 làm nảy sinh một vài băn khoăn về việc nhiều học sinh sẽ mất động lực, bớt “mặn mà” với môn học này. Tuy nhiên, cũng nhiều ý kiến cho rằng, đây là xu hướng nhằm tiến tới học ngoại ngữ thực chất, học theo nhu cầu, tránh học đối phó, học để thi...
Đổi mới phương pháp giảng dạy, kiểm tra đánh giá sẽ giúp học sinh yêu thích môn ngoại ngữ hơn. Trong ảnh: Học sinh Trường THCS Chu Văn An (quận Ngô Quyền) trong một tiết học tiếng Anh.
Học theo nhu cầu
Trước phương án 2+2, chỉ còn 2 môn bắt buộc (Toán, Ngữ văn) và 2 môn lựa chọn (trong số các môn Ngoại ngữ, Lịch sử, Vật lý, Hoá học, Sinh học, Địa lý, Giáo dục kinh tế và Pháp luật, Tin học, Công nghệ), theo em Đỗ Mai Thương, học sinh lớp 11B1, Trường THPT Cát Bà, điều này không làm ảnh hưởng đến việc học Ngoại ngữ của em. Thương cho biết, học tốt tiếng Anh không chỉ giúp em hoàn thành tốt các bài kiểm tra trên lớp mà còn hỗ trợ rất nhiều trong tìm kiếm thông tin, nâng cao hiểu biết về xã hội, thế giới tự nhiên qua các website, chương trình truyền hình nước ngoài. Cát Bà có triển vọng rất lớn trong phát triển du lịch, nhất là thu hút khách quốc tế. Do vậy trong phương hướng học tập của mình, em vẫn xác định phải học ngoại ngữ thật tốt cả 4 kỹ năng nghe, nói, đọc, viết, để sau này tìm được công việc thuận lợi ngay trên chính quê hương. Còn với Vũ Khắc Thái Sơn, học sinh lớp 11B2, Trường THPT Kiến An, việc giảm số môn thi bắt buộc và Ngoại ngữ trở thành môn lựa chọn rất “có lợi” cho học sinh. Theo Sơn, thuận lợi trước tiên là giảm áp lực số môn phải học giai đoạn ôn thi nước rút, do vậy đầu tư được nhiều công sức, thời gian cho ôn tập, hiệu quả thi cũng cao hơn. Mặt khác, khi số môn thi bắt buộc giảm, số môn lựa chọn tăng sẽ phù hợp với năng lực và định hướng phân loại thi theo tổ hợp của học sinh THPT. Những bạn học tốt ngoại ngữ, đây sẽ là môn “gỡ” điểm; những bạn học khối A, mạnh về tự nhiên, có thể chọn Toán, Văn, Lý, Hóa. Tuy nhiên, điều này không có nghĩa môn ngoại ngữ bị “bỏ rơi” vì môn này vẫn kiểm tra thường xuyên và định kỳ. Chính sự “ràng buộc” khiến chúng em vẫn phải nghiêm túc học tập.
Quan điểm trên được cô Nguyễn Thị Hồng Luyến, giáo viên tiếng Anh, Trường THCS Chu Văn An (quận Ngô Quyền), đồng tình. Cô Luyến cho rằng: Ngoại ngữ dù không phải là môn thi tốt nghiệp nhưng vẫn là môn học bắt buộc. Vì vậy, sự quan tâm đầu tư vào ngoại ngữ của học sinh sẽ không giảm đi. Thêm vào đó, trong nhiều năm qua, việc áp dụng kết quả chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế như một tiêu chí để tuyển sinh đại học thì học sinh vẫn đầu tư cho học ngoại ngữ. Tuy nhiên, hình thức học chắc chắn sẽ thay đổi theo hướng tăng cường phát triển kỹ năng thực hành, và đây là định hướng tốt của Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD-ĐT)...
Chú trọng chất lượng
Mặc dù từ giờ đến khi diễn ra kỳ thi tốt nghiệp THPT 2025 còn gần 2 năm, nhưng trước điều chỉnh của Bộ GD-ĐT về phương án môn thi, không chỉ nhà trường mà nhiều giáo viên ngoại ngữ cũng có sự chuyển biến về định hướng giảng dạy thiết thực, hiệu quả hơn. Theo cô Nguyễn Thị Hồng Luyến, giáo viên tiếng Anh, Trường THCS Chu Văn An (quận Ngô Quyền) để khơi dậy niềm yêu thích môn học này trong học sinh, giúp học sinh nhận thức được việc học ngoại ngữ phục vụ cho chính học tập, công việc, cuộc sống của các em, giáo viên phải tích cực áp dụng công nghệ thông tin nhằm hỗ trợ giảng dạy như: phần mềm phát âm, đọc văn bản để thiết kế các bài nghe, tìm hiểu các ứng dụng trên điện thoại để học sinh được luyện tập hàng ngày và tiếp cận với môi trường sử dụng tiếng Anh chuẩn. Cùng với đó, giáo viên cần thay đổi phương pháp giảng dạy theo hướng phát triển toàn diện cả 4 kỹ năng nghe nói, chú trọng tăng cường giao tiếp, thay đổi hình thức kiểm tra đánh giá, cân đối giữa kiểm tra kỹ năng với kiến thức ngữ pháp. Đồng quan điểm, cô Hồ Thị Dinh, Hiệu trưởng Trường THPT Lương Thế Vinh cho rằng, các trường phải đổi mới phương pháp giảng dạy, nâng cao chất lượng tổ chức các hoạt động giáo dục liên quan đến ngoại ngữ để học sinh nhận thức được tầm quan trọng của ngoại ngữ và thích học ngoại ngữ hơn...
Trước những băn khoăn học sinh có thể “bỏ bê” ngoại ngữ khi là môn lựa chọn, ông Trần Quang Kiểm, Chủ tịch Hội Khoa học Tâm lý – Giáo dục Hải Phòng cho rằng điều đó là không có cơ sở. Ông Kiểm phân tích, với chủ trương đẩy mạnh giáo dục hướng nghiệp, phân luồng như hiện nay, những học sinh có nhu cầu học nghề sẽ chuyển sang học nghề, còn học sinh định hướng vào đại học vẫn phải học tốt ngoại ngữ để thi theo tổ hợp xét tuyển. Thậm chí học nghề vẫn cần giỏi ngoại ngữ để có thể xin việc tại liên doanh hoặc xuất khẩu lao động với thu nhập cao. Mặt khác, thời gian qua, nhận thức được vai trò quan trọng của ngoại ngữ, dù không bắt buộc nhưng nhiều gia đình vẫn chủ động đầu tư cho con học với chi phí lớn. Như vậy, khi ngoại ngữ thành môn lựa chọn sẽ càng hướng tới giáo dục thực chất, học theo nhu cầu tự thân chứ không phải học để đối phó cho qua kỳ thi. Trong bối cảnh hội nhập toàn cầu hiện nay, học ngoại ngữ đã và đang trở thành xu hướng của giới trẻ để lập thân, lập nghiệp. Các học sinh cần nhận thức rõ việc kém ngoại ngữ là thiệt thòi rất lớn đối với bản thân, là tự khép cánh cửa tương lai, ông Kiểm nhấn mạnh.
Bài và ảnh: BÙI HẠNH
