Người "giữ hồn" chầu văn
Đời sống văn hóa - Ngày đăng : 07:24, 07/05/2017
Anh Lưu Đức Anh Tuấn (ở thôn Tranh Xuyên, xã Đồng Tâm, Ninh Giang) có thể hát tất cả các làn điệu của chầu văn.
Anh Tuấn đã có nhiều đóng góp cho phong trào văn hóa, văn nghệ tại địa phương
Anh Tuấn (sinh năm 1978) say mê chầu văn từ những năm tháng thơ ấu. Khi còn là một cậu bé, anh Tuấn được xem nhiều giá hầu do các nghệ nhân tài hoa tới đền Tranh biểu diễn. Tại đây, người ta thường thấy một cậu bé chăm chú dõi theo những giá hầu, miệng lẩm nhẩm theo từng lời hát, say sưa với nhịp phách, tiếng đàn.
24 năm gắn bó với chầu văn, cậu bé Tuấn ngày nào nay đã trở thành một cung văn có tiếng, gặt hái được nhiều thành công trong các cuộc thi, liên hoan hát văn, chầu văn khu vực. Anh 2 lần giành huy chương vàng tại Liên hoan hát văn, hát chầu văn khu vực đồng bằng sông Hồng (năm 2010 và 2013).
Giờ đây, những câu hát chầu văn đã thấm vào máu nhưng để nhớ được từng câu hát là cả một quá trình dài anh Tuấn tự tìm hiểu, nghiên cứu, học hỏi. Mỗi khi có dịp gặp gỡ những đoàn chầu văn nổi tiếng từ các nơi tới đền Tranh biểu diễn, anh Tuấn đều lân la hỏi chuyện, vừa học cách hát, vừa nhờ những nghệ nhân chỉ bảo những lỗi sai trong lối hát của mình. “Những lời hát văn chau chuốt, mượt mà, sử dụng nhiều từ Hán Nôm đôi chỗ rất khó hiểu. Để nhớ được, hiểu được tôi phải tự học, tự nghiên cứu về sách chữ Hán. Hiểu rõ từng câu chữ thì mới nhớ được lời, nhập tâm vào từng câu hát”, anh Tuấn nói.
Năm 2011, Câu lạc bộ Hát văn xứ Đông do anh Tuấn làm Chủ nhiệm đã ra đời. Câu lạc bộ hiện có hơn 30 thành viên, là nơi sinh hoạt, chia sẻ kinh nghiệm của những người có chung niềm đam mê với chầu văn. Năm 2014, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã tặng giấy khen cho câu lạc bộ vì những thành tích xuất sắc đã đạt được.
Là chủ nhiệm câu lạc bộ, anh Tuấn luôn mong muốn đưa hát văn, chầu văn đến gần hơn với công chúng, đóng góp nhiều hơn nữa cho cộng đồng. Tháng 12.2016, “Thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt” được UNESCO công nhận là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. Việc gìn giữ, bảo tồn và phát huy di sản này, trong đó có nghi lễ hầu đồng, hát văn trở nên quan trọng và cần thiết hơn.
Đi nhiều, biết nhiều, học hỏi nhiều từ những nghệ nhân hát văn nổi tiếng khắp nơi, anh Tuấn đã tìm cho mình nét riêng mà vẫn tôn trọng những nét cổ. Học trò theo học anh hát chầu văn cũng nhiều. Anh đã giảng dạy, truyền lửa nghề cho hơn 10 học trò. Không chỉ hướng dẫn về làn điệu, nhịp, phách, anh còn dạy cho họ hiểu được ý nghĩa thực sự của hát văn. Anh chia sẻ chỉ khi tỏ tường ý nghĩa của hình thức nghệ thuật tín ngưỡng này mới có thể bảo tồn, gìn giữ và phát huy nó.
Bên cạnh việc gìn giữ lối hát văn truyền thống mang ý nghĩa tâm linh, anh Tuấn dự định sẽ sáng tác những lời hát mới ca ngợi quê hương, đất nước để đưa chầu văn gần gũi với công chúng, trở thành nghệ thuật ca nhạc dân gian lành mạnh, vui tươi.
HÀ NGA