Theo chân “lái” cá
Lao động - Việc làm - Ngày đăng : 07:50, 18/05/2015
Công việc vất vả nhưng bù lại, họ có cuộc sống ổn định hơn. Nhiều người đã phất lên từ nghề này...
Bắt đầu một ngày làm việc từ rất sớm, những người làm nghề “lái” cá đã quen với cá, nước và những chuyến đi. Công việc vất vả nhưng bù lại, họ có cuộc sống ổn định hơn. Nhiều người đã phất lên từ nghề này.

Khu chợ cá luôn nhộn nhịp vào các buổi sáng sớm
Tất bật…
Từ xưa, nghề buôn cá được coi là một nghề vất vả bởi người thu mua cá thường là những người nông dân nghèo. Hằng ngày trên những chiếc xe đạp, người có điều kiện hơn thì sắm tạm một chiếc xe máy “cà tàng” để đi “săn cá”. Ngày nay, cuộc sống phát triển hơn, nhiều gia đình có điều kiện kinh tế sẵn sàng đầu tư tiền mua xe ô-tô tải chở cá bán khắp nơi từ chợ quê đến thành thị.
Có mặt tại nhà anh Đào Văn Quảng ở khu I thị trấn Cẩm Giàng từ sáng sớm, chúng tôi thấy gia đình đang hối hả chuẩn bị đi mua cá. Anh Quảng cho biết: “Hôm nay gia đình tôi sẽ đi huyện Lương Tài (Bắc Ninh) rồi mang lên chợ cá Sở Thượng (quận Hoàng Mai, Hà Nội) bán”. Tôi liền xin anh chị cho đi cùng.
Việc đầu tiên là chuẩn bị lồ cho cá. Lồ đựng cá là những chiếc khung sắt hàn lại rồi trải các tấm bạt để chứa cá. Tùy theo kích thước, mỗi xe sẽ có từ 6-8 lồ. Việc quan trọng nhất là chuẩn bị dàn sủi gồm một bình ô-xi, 6 bộ bơm khí, một máy bơm tổng và hệ thống ống dẫn khí sẽ cung cấp ô-xi trong quá trình vận chuyển giúp cá tươi như mới bắt ở ao lên.
Quãng đường từ thị trấn Cẩm Giàng đến địa điểm thu mua cá gần 10 km. Sau khi chuẩn bị hết đồ nghề, chúng tôi bắt đầu lên đường. Hôm nay, do có việc nên anh Quảng ở nhà. Chị Thuy, vợ anh Quảng đi. Chị Thuy kể: “Gia đình tôi làm nghề thu mua cá từ trước năm 1990. Lúc ấy vất vả lắm, làm gì có ô-tô đi như bây giờ”. Theo lời chị kể, ngày trước, anh chị làm nghề chài lưới rồi tự mang cá ra chợ bán. Chị cùng chồng còn mang cá theo tàu hỏa lên các chợ trên Hà Nội. Từ thời gian ấy, anh chị đã bắt mối được những người thu mua cá ở Hà Nội nên quyết định không làm nghề chài lưới nữa mà chuyển hẳn sang thu mua cá. Mải mê câu chuyện, chúng tôi đã đến điểm tập kết cá. Hôm nay, chị Thuy thu mua gần 3 tấn cá. Số lượng cá nhiều nên chị phải thuê thêm 2 xe tải cùng chuyên chở. Các chủ ao cá đã gom cá bằng lưới từ hôm trước. Khi chúng tôi đến nơi, hàng chục người chuẩn bị sẵn rổ nhựa, cân, đòn gánh… Để kịp thời gian, chủ đầm cá liên tục giục mọi người nhanh tay gom cá để cân và chuyển lên xe. Sau gần 2 tiếng, toàn bộ số cá đã được chuyển hết lên xe. Việc thanh toán diễn ra ngay tại đầm cá. Sau khi kiểm tra lại hệ thống sục khí, chúng tôi bắt đầu lên đường. Thấy mọi người làm việc rất chuyên nghiệp, tôi tò mò hỏi chị Thuy về chuyện nghề. Vừa ghi chép sổ sách, chị phân trần: “Bọn chị làm nghề này phải xây dựng mối quan hệ với các chủ ao, đầm. Tất cả công việc đều được liên hệ qua điện thoại. Khi có kế hoạch thu mua, bên chị sẽ chốt ngày giờ để chủ ao cá còn chuẩn bị trước cho kịp thời gian”. “Mang tiền nhiều thế này chị không sợ à?”, tôi lo lắng hỏi. Chị hồn nhiên trả lời: “Anh em lái xe toàn chỗ người quen, chủ ao cũng cần tiền mặt để trả công thuê những người bắt cá nữa. Bọn chị làm nghề này phải có uy tín. Có như vậy mới duy trì được lâu dài”.
Con đường từ Lương Tài về Hà Nội dài khoảng 60 km. Sau gần 2 tiếng, chúng tôi đã đến chợ cá Sở Thượng, chợ cá lớn nhất Hà Nội. Không khí ở đây tấp nập với những chuyến xe chở cá vào ra. Làm việc với người mua xong, chị Thuy lệnh cho 3 xe ô-tô lần lượt chuyển cá từ các lồ xuống để đưa vào các bể chứa. Việc chuyển cá xuống nhanh hơn đưa lên xe, chưa đầy 1 tiếng đã xong. Nghỉ ngơi một lúc đợi thanh toán tiền, chúng tôi lên đường về.
Lãi cao
Thu mua cá tại ao đầm ở Hải Dương, Bắc Ninh và tỉnh lân cận sau đó mang lên các chợ trên thành phố bán là một công việc bình thường nhưng ít người biết được những người “lái cá” quanh năm sống chung với mùi tanh lại có mức thu nhập tới vài chục triệu đồng/tháng. Với thâm niên hơn 30 năm trong nghề, vợ chồng anh Quảng tiết lộ: “Công việc vất vả khiến chúng tôi luôn phải vận động để nắm bắt thị trường. Làm cái nghề này nếu không nhanh nhạy cũng dễ bị thua lỗ nhưng nếu tính toán kỹ sẽ
"Làm cái nghề này nếu không nhanh nhạy cũng dễ bị thua lỗ nhưng nếu tính toán kỹ sẽ có thu nhập ổn định. Mỗi năm có thể lãi được trăm triệu đồng” |
Người dân ở nhiều địa phương đã học nhau nghề “lái” cá để cùng làm giàu. Anh Nguyễn Trọng Liệu ở thôn Tranh Xuyên (xã Đồng Tâm, Ninh Giang) cũng đã có 25 năm làm nghề thu mua cá. Thời gian đầu, thấy người dân địa phương nuôi được nhiều cá to, ngon nhưng khó khăn trong việc tiêu thụ nên anh quyết định thu mua cá vận chuyển sang vùng lân cận như Thái Bình, Hải Phòng để bán kiếm lời. Ban đầu anh chỉ vận chuyển bằng xe đạp, xe thồ. Nhờ làm ăn có lãi, dần dần anh chuyển sang vận chuyển bằng xe máy, ô-tô. Đến nay, thôn Tranh Xuyên đã có hơn chục chiếc ô-tô tải lớn, nhỏ của các hộ buôn chuyên thu mua cá. Anh Liệu cho biết: “Nghề này cần có tính kiên trì và sức khỏe bởi thời điểm bắt cá không kể ngày đêm, nắng mưa. Cứ ở đâu có mối hàng là anh em lại lên đường. Mỗi tháng, trừ chi phí, gia đình tôi thu nhập từ 10-20 triệu đồng”.
Có theo chân những người “lái” cá, tôi mới hiểu nỗi vất vả của nghề này. Mặc dù vậy, họ vẫn miệt mài, cần mẫn với công việc. Thành quả từ giọt mồ hôi họ đổ xuống là những ngôi nhà khang trang với đầy đủ tiện nghi, con cái được ăn học đến nơi đến chốn.
ĐỨC TÂM