Quyền Linh, Doãn Quốc Đam quảng cáo sai nhưng không bị phạt?

Trong cuộc họp báo thường kỳ, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch trả lời về trường hợp nghệ sĩ Quyền Linh và Doãn Quốc Đam tham gia quảng cáo sai sự thật. Ông Lê Quang Tự Do, Cục trưởng Cục Phát thanh – Truyền hình và Thông tin điện tử, cho biết Cục đã làm việc với các nghệ sĩ và mời Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) tham gia, đánh giá vụ việc.

Hợp đồng quảng cáo của hai nghệ sĩ với nhãn hàng đã kết thúc từ hai năm trước. Theo quy định, thời hiệu xử phạt trong lĩnh vực quảng cáo là dưới hai năm, đồng thời mức độ “thổi phồng” chưa được xác định rõ. Vì vậy, Cục chỉ nhắc nhở, đồng thời hai nghệ sĩ cam kết phối hợp truyền thông, thông tin đến các nghệ sĩ khác để nâng cao nhận thức, trách nhiệm khi tham gia quảng cáo.

Việc chỉ nhắc nhở thay vì xử phạt gây tranh cãi, nhưng lý do là video quảng cáo vi phạm của hai nghệ sĩ được thực hiện trong khoảng 2023–2024, đã quá thời hiệu xử phạt một năm theo quy định. Luật sư Đặng Văn Cường giải thích thời hiệu nhằm bảo đảm hành vi vi phạm được phát hiện và xử lý kịp thời, nếu quá hạn, cơ quan nhà nước không còn căn cứ xử phạt.

Dù vậy, luật sư Cường nhấn mạnh pháp luật vẫn cho phép áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả, như buộc gỡ bỏ nội dung quảng cáo sai sự thật. Nếu hành vi quảng cáo có dấu hiệu tiếp tay sản xuất, buôn bán hàng giả, cơ quan chức năng vẫn có thể xem xét trách nhiệm của nghệ sĩ, doanh nghiệp hoặc cá nhân liên quan nếu còn nằm trong thời hiệu xử lý.

Luật sư cũng cho rằng vẫn cần lưu ý thêm về việc Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã chậm trễ xử lý đối với trường hợp MC Quyền Linh và Doãn Quốc Đam dẫn đến việc không xử phạt do hết thời hiệu.

Về mặt xã hội, dù không chịu xử phạt nhưng các nghệ sĩ quảng cáo sai sự thật vẫn phải chịu sự lên án của dư luận xã hội, thậm chí dẫn đến tẩy chay hoặc giảm tần suất xuất hiện trên sóng truyền hình. Đây là một “hình thức xử phạt” khác mà người vi phạm phải đối mặt, đôi khi còn lớn hơn cả xử phạt bằng tiền.

Luật Quảng cáo sửa đổi, bổ sung vừa được Quốc hội thông qua vào tháng 6/2025 và sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, đã có nhiều điểm mới liên quan trực tiếp đến trách nhiệm của nghệ sĩ, người nổi tiếng khi tham gia hoạt động quảng cáo.

Theo đó, luật quy định rõ ràng nghĩa vụ của người nổi tiếng trong việc xác minh độ tin cậy của thương hiệu, kiểm tra các tài liệu liên quan đến sản phẩm, hàng hóa hoặc dịch vụ được quảng cáo. Đặc biệt, trong một số trường hợp nhất định, họ phải chịu trách nhiệm liên đới với nhãn hàng về nội dung quảng cáo.

Bà Ninh Thị Thu Hương, Cục trưởng Cục Văn hóa cơ sở, Gia đình và Thư viện (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) nhấn mạnh: “Luật Quảng cáo sửa đổi, bổ sung mới được ban hành sẽ 'siết' hành vi và trách nhiệm của nghệ sĩ, người nổi tiếng. Từ đó, góp phần giảm thiểu những hệ lụy từ vấn nạn quảng cáo hàng giả, kém chất lượng có sự tham gia của người nổi tiếng”.

Quan điểm “siết nghĩa vụ, không siết cơ hội” đối với nghệ sĩ được thể hiện rõ trong lần sửa đổi này. Trong bối cảnh nền kinh tế thị trường, hoạt động quảng cáo có sự tham gia của người nổi tiếng vẫn được nhìn nhận là góp phần thúc đẩy tiêu dùng, đổi mới sáng tạo và phát triển kinh tế.

Tuy nhiên, nghệ sĩ không thể tiếp tục là những “máy đọc, máy diễn” theo kịch bản có sẵn từ nhãn hàng mà phải chủ động hơn trong việc kiểm chứng thông tin và chịu trách nhiệm về nội dung mình truyền tải.

H.A (tổng hợp)