Để rác thải không còn là gánh nặng mà trở thành tài nguyên
Sự đồng thuận của người dân chính là động lực lớn nhất để dự án điện rác sớm được hiện thực hóa. Khi đó, rác thải không còn là gánh nặng mà trở thành tài nguyên.
Đầu tháng 8 vừa qua, UBND phường Đông Hải (Hải Phòng) đã tổ chức đối thoại với các hộ dân có đầm nuôi thủy sản chưa nhận tiền bồi thường hỗ trợ khi nhà nước thu hồi đất phục vụ xây dựng Nhà máy xử lý chất thải rắn sinh hoạt bằng công nghệ đốt rác phát điện tại Đình Vũ.
Trước đó, từ cuối năm 2022, UBND thành phố Hải Phòng đã ban hành kế hoạch triển khai đầu tư xây dựng 2 nhà máy xử lý chất thải rắn bằng công nghệ đốt rác phát điện giai đoạn 2022 - 2027 nhằm cụ thể hoá Nghị quyết số 27/NQ-HĐND ngày 20/7/2022 của HĐND thành phố về nhiệm vụ, giải pháp tổng thể thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải rắn trên địa bàn thành phố giai đoạn 2022 - 2025, tầm nhìn 2050. Trong đó có dự án nhà máy điện rác tại Đình Vũ.
Nhà máy này có công suất phát điện khoảng 40MW, giai đoạn 1 có công suất 20MW, tổng mức đầu tư gần 2.500 tỷ đồng từ 100% vốn của doanh nghiệp. Dự án sử dụng hơn 10 ha đất, trong đó diện tích xây dựng nhà máy khoảng 9,5 ha, còn lại diện tích để xây dựng đường giao thông nối với bên ngoài. Theo kế hoạch, việc đầu tư phải bảo đảm trong tháng 12/2025 hoàn thành xây dựng đưa vào vận hành. Tuy nhiên hiện nay dự án vẫn đang gặp nhiều vướng mắc, trong đó có vấn đề về giải phóng mặt bằng.
Theo dự án, nhà máy sẽ được đầu tư công nghệ tiên tiến, đồng bộ, khi hoàn thành sẽ đáp ứng mục tiêu xử lý triệt để chất thải rắn sinh hoạt cho thành phố và các vùng lân cận, tiết kiệm tài nguyên, bảo vệ môi trường, hướng đến phát triển bền vững.
Thực tế cho thấy, rác thải sinh hoạt luôn là một trong những bài toán nan giải đối với các đô thị lớn trên thế giới, tại Việt Nam nói chung và Hải Phòng nói riêng. Phương pháp xử lý truyền thống như chôn lấp đã bộc lộ những bất cập nghiêm trọng, gây lãng phí quỹ đất, ô nhiễm môi trường đất, nước, không khí, tiềm ẩn nguy cơ bùng phát dịch bệnh.
Hải Phòng là một trong những trung tâm kinh tế, cảng biển hàng đầu của cả nước. Tốc độ đô thị hóa và phát triển công nghiệp nhanh chóng đã phát sinh lượng rác thải lớn. Trong khi đó, các khu xử lý hiện tại đang đối mặt với nguy cơ quá tải, đòi hỏi một giải pháp đột phá và hiệu quả hơn.
Trong bối cảnh đó, việc chuyển đổi sang công nghệ xử lý rác hiện đại, đặc biệt là công nghệ đốt rác phát điện đã trở thành một chiến lược tất yếu. Đây không chỉ là một giải pháp môi trường mà còn là một giải pháp năng lượng hiệu quả. Với việc chuyển đổi công nghệ xử lý, rác thải từ gánh nặng sẽ trở thành nguồn tài nguyên quý giá để sản xuất điện, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.
Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh giai đoạn 2021 - 2030, tầm nhìn 2050 và Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia (Quy hoạch điện VIII) đã khẳng định vai trò của điện rác trong việc đa dạng hóa nguồn cung năng lượng và giảm thiểu tác động môi trường.
Với tầm quan trọng này, việc đẩy nhanh tiến độ triển khai thực hiện dự án, trong đó có vấn đề giải phóng mặt bằng dự án rất cấp thiết. Việc này không chỉ giúp thành phố Hải Phòng giải quyết triệt để rác thải sinh hoạt mà còn bổ sung một nguồn năng lượng sạch cho lưới điện quốc gia, phù hợp với Quy hoạch điện VIII đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.
Hiện nay, thành phố đang hoàn thiện hồ sơ mời thầu lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án. Để dự án được đẩy nhanh tiến độ, cùng với các giải pháp khác, việc sớm hoàn thành giải phóng mặt bằng là một yếu tố then chốt.
Tại cuộc đối thoại với người dân, lãnh đạo phường Đông Hải đã nhấn mạnh đây là công trình trọng điểm có ý nghĩa quan trọng đối với việc phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Đồng thời giải quyết được kiến nghị kéo dài của người dân liên quan đến vấn đề môi trường phát sinh từ khu chôn lấp rác thải Tràng Cát. Việc đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng thực hiện dự án là rất cấp thiết.
Cùng với việc tuyên truyền về lợi ích mà dự án mang lại cho cộng đồng, các chính sách hỗ trợ, thu hồi, đền bù cần được công khai, minh bạch. Đặc biệt, sự đồng thuận của người dân chính là động lực lớn nhất để dự án sớm được hiện thực hóa. Khi người dân hiểu rằng dự án không chỉ mang lại lợi ích kinh tế, môi trường cho cả thành phố mà còn trực tiếp cải thiện chất lượng cuộc sống của chính họ, việc giải phóng mặt bằng sẽ không còn là rào cản.
Nhà máy xử lý rác phát điện tại Đình Vũ không chỉ đơn thuần là một công trình công nghiệp. Dự án còn thể hiện tầm nhìn chiến lược, sự quyết tâm của thành phố trong việc giải quyết bài toán môi trường, hướng tới một tương lai xanh, sạch và bền vững.