Bỏng gạo
Quyền Văn
Nguyên liệu để nổ bỏng chính là gạo và đường. Nhưng để có những ống bỏng gạo ngon, tạo ra nhiều mùi vị hấp dẫn thì trộn hỗn hợp nhiều thứ lại với nhau. Ngoài gạo còn có thêm chút ngô, đường, lạc, đậu xanh, mì gói. Hay thậm chí bỏ thêm một vài lá chanh thái nhỏ. Ăn rất thơm, mùi vị khá cuốn hút.
Người nổ bỏng đổ hết nguyên liệu vào một đầu của máy, cái máy tự xay đều nguyên liệu thành bột trộn với nước, rồi đầu kia tự khắc có bỏng gạo đẩy ra. Nếu chỉ nguyên là gạo thôi thì bỏng gạo sẽ cho ra hình ống dài, trông to hơn và ăn xôm xốp. Bỏng gạo màu trắng tinh nõn nà, giòn khầng khậc, ăn vào thơm ngon, thấy cả mùi của gạo, lạc, đỗ xanh bùi bùi ngậy ngậy.
Điều thú vị nhất là khi đi mỗi người mang có chút nguyên liệu mà khi về lại được cả một túi to. Nên lòng ai cũng hân hoan lắm! Vì thứ quà này lồng khồng, nhẹ bẫng. Bỏng gạo nổ ra, còn ấm, được bọc kín trong túi bóng để giữ độ giòn. Có người, trên đường đi nổ bỏng về không chịu được cơn thèm, dừng xe, mở túi, nhón lấy một đoạn cho vào miệng nhai giòn rụm, sướng rơn. Mang bao bỏng về tới nhà, trẻ con tưng bừng cầm đoạn bỏng gạo nâng niu, hít hà, rồi ngồi ngay hiên mà nhai rau rảu.
Cuộc sống thiếu thốn, trước những ngày rằm tháng tám cả tháng, bố mẹ đi nổ bỏng về dành sẵn để đợi ngày mang ra góp chung với cỗ Trung thu. Sở dĩ phải đi nổ bỏng trước cả tháng là bởi Trung thu về cũng là dịp ngày ba tháng tám đói kém, gạo trong lu hết. Tiền không có để mua bánh trái ngoài tiệm. Mâm cỗ Trung thu giản đơn, toàn quà quê, mía, bưởi, chuối, hồng. Ít bỏng gạo được trẻ con sung sướng đón nhận. Giờ Trung thu khác xưa. Chẳng còn cảnh trẻ con ríu rít rủ nhau đi nổ bỏng gạo. Mâm cỗ đủ đầy các loại bánh nội, ngoại khác nhau. Thậm chí nhắc đến bỏng gạo cũng chẳng mấy trẻ biết tới thức quà dân dã đó.
Trẻ con mê bỏng gạo là thế! Người lớn cũng nghiền bỏng gạo không kém. Ngày mưa, hay những ngày nông nhàn, một chòm cùng nhau góp gạo đi nổ bỏng về ăn. Tình làng nghĩa xóm giản dị bởi những câu chuyện thường nhật bên bao bỏng gạo thân thương như thế. Là sự sẻ chia khó khăn trong cuộc sống, niềm vui khi lứa lợn trong chuồng nhanh lớn, con cái đỗ trường nọ trường kia. Những ân tình, kỷ niệm đẹp dễ mấy ai quên!
Xa quê, không còn được thưởng thức món bỏng gạo. Có những đêm dài quay quắt nhớ quê, trong giấc mơ hoang hoải thấy mình đạp xe đi nổ bỏng. Những âm vang xình xịch từ những chiếc máy quay ống gạo, rồi cả mùi quê, vị quê dân dã trong từng ống bỏng thuôn dài cứ cuốn theo. Thi thoảng bắt gặp trên phố một gánh bỏng của cô hàng xén từ nông thôn lên. Có đủ bỏng gạo, nẻ, bỏng ngô, đậu tương rang, lạc rang. Những gói bỏng gạo đúc thành ống tròn trịa, đẹp mắt, gói trong túi nylon lịch sự. Nhưng không thơm giòn và đặc biệt như khi tự tay mang gạo đi nổ bỏng.
Ống gạo bé xíu chất chứa cả hồn quê trong đó, là tinh hoa từ gạo, đỗ, từ những sản vật bình dị đã lớn lên trên đất quê hương. Thế nên, ống gạo và ký ức những ngày đi nổ bỏng sẽ còn mãi trong tuổi thơ của bao đứa trẻ quê nghèo!