Ngành chức năng chủ động đến với doanh nghiệp

Việc xin giấy phép xả thải vào nguồn nước giúp các cơ sở xả thải kiện toàn hệ thống xử lý nước thải, từ đó giảm sức ép đối với khả năng chịu tải môi trường của các nguồn tiếp nhận. Ý nghĩa là thế, nhưng đến nay, trên địa bàn thành phố mới có 155 cơ sở sản xuất có giấy phép xả thải vào nguồn nước, chiếm tỷ lệ chưa tới 10% số cơ sở sản xuất phải có thủ tục cấp phép xả thải. Được biết, từ năm 2011, để bảo vệ nguồn nước, nhất là nguồn nước ngọt phục vụ sản xuất nước sạch và nông nghiệp trên địa bàn Hải Phòng, thành phố có văn bản chỉ đạo các ngành, địa phương tăng cường quản lý cấp phép xả nước thải của các cơ sở sản xuất kinh doanh, dịch vụ. Tuy vậy, để các DN, cơ sở sản xuất hiểu và chấp hành quy định trên không phải là chuyện ngày một, ngày hai. Đầu năm 2016, Sở TNMT đặt mục tiêu cấp 100 giấy phép xả thải cho DN. Tuy nhiên, kết thúc năm toàn thành phố mới cấp được 44 giấy phép xả thải. Trước đó, năm 2013 thành phố cấp được 20 giấy phép; năm 2014 cấp được 30 giấy phép.

Nhiều doanh nghiệp nằm ven kênh Bắc Nam Hùng chưa có giấy phép xả thải. Ảnh: Duy Thính

Kết quả chưa như mong muốn là do trên địa bàn thành phố có nhiều cơ quan chức năng cùng quản lý, cấp phép xả thải nguồn nước. Trong đó, Sở Nông nghiệp - PTNT có trách nhiệm cấp phép xả thải vào nguồn nước thuộc hệ thống thủy lợi; Sở TNMT cấp phép xả thải vào những nguồn nước còn lại… Sự phân tán và bất hợp lý trong cấp phép xả thải tạo “lỗ hổng” trong quản lý tài nguyên nước ở các địa phương tại Hải Phòng. Tình trạng nhiều đầu mối cấp phép và thu phí trong lĩnh vực tài nguyên nước khiến công tác quản lý thiếu chặt chẽ, chồng chéo trong quản lý. Được biết, số doanh nghiệp xả thải vào nguồn nước thuộc hệ thống thủy lợi do ngành Nông nghiệp quản lý là 1232 DN, trong đó 700 DN thuộc diện phải xin cấp phép xả thải. Nhưng, đến nay, mới có 20 DN được cấp giấy phép xả thải. Thực tế trên phản ánh sự thiếu thống nhất giữa hai đơn vị đầu mối cấp phép xả thải là Sở TNMT và Sở Nông nghiệp-PTNT khi thực thi các quy định và thủ tục cấp phép. Bên cạnh đó, các văn bản quy định cũng chưa đồng nhất, thậm chí vênh nhau. Chẳng hạn, Luật Tài Nguyên nước không đòi hỏi DN phải được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, trong khi Pháp lệnh Thủy lợi thì yêu cầu DN phải có.

Cấp phép xả thải nhanh và đơn giản hơn

Năm 2016, Sở TNMT hướng dẫn 325 cơ sở sản xuất thực hiện thủ tục cấp phép xả thải; đồng thời thành lập 2 tổ công tác hỗ trợ DN lập hồ sơ cấp phép xả thải, song cả năm 2016, toàn thành phố mới có 92 DN nộp hồ sơ. Rõ ràng chế tài xử lý các DN vi phạm xả thải nước vào môi trường còn thiếu hoặc hiệu quả chưa cao. Vì thế tình trạng DN xả trộm, xả nước thải chưa qua xử lý vào môi trường diễn ra khá phổ biến. Theo kết quả kiểm tra cuối năm 2016 của ngành chức năng cho thấy, có 12 DN xả thải ra kênh Bắc Nam Hùng thuộc địa bàn quận Hồng Bàng và xã Nam Sơn (huyện An Dương), trong đó, 10 DN xả nước thải không có giấy phép, 6 DN có nước thải chứa nhiều độc tố, xử lý không đạt yêu cầu xả thẳng ra môi trường.

Theo Giám đốc Sở Tài nguyên- Môi trường Phạm Quốc Ka: Để nâng cao hiệu quả công tác cấp phép xả nước thải vào nguồn nước, trong năm 2017, Sở TNMT thành lập đoàn công tác trực tiếp đến DN để hướng dẫn thực hiện việc cấp phép xả thải, thay vì ngồi chờ DN đến làm thủ tục cấp phép xả thải như thời gian qua. Bên cạnh đó, Sở TNMT tăng cường tổ chức tiếp xúc, đối thoại với các DN, qua đó, cung cấp thông tin cụ thể, các thủ tục về cấp phép xả thải. Đối với những DN gặp vướng mắc, khó khăn, hoặc chưa rõ về thủ tục cấp phép xả thải được cán bộ của Sở TNMT giải đáp, hưỡng dẫn cụ thể tại chỗ, hỗ trợ các bước làm thủ tục theo quy định pháp luật. Đặc biệt, UBND thành phố cũng vừa ban hành Quy định cấp giấy phép xả nước thải vào nguồn nước đối với các tổ chức, cá nhân trên địa bàn thành phố giai đoạn 2015-2020. Theo đó, mức thu phí đối với các trường hợp xin cấp phép xả thải, thành phần hồ sơ cấp phép xả thải được công khai, minh bạch, giúp các DN hiểu rõ trách nhiệm của mình, trên cơ sở đó thực hiện đúng quy định pháp luật về bảo vệ môi trường.

Tại Sở TNMT, hồ sơ của các DN được tiếp nhận tại bộ phận “một cửa”, nếu đầy đủ hồ sơ thì sau 35 ngày DN sẽ được cấp phép. Các tổ chức, doanh nghiệp khi đến làm thủ tục cấp phép xả thải vào nguồn nước được cơ quan chuyên môn tư vấn, hỗ trợ bảo đảm không phải qua nhiều khâu như trước. Bên cạnh đó, Sở TNMT phối hợp các quận, huyện tổ chức tuyên truyền, phổ biến Luật Tài nguyên nước, tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm xả thải không đúng quy định, nâng mức xử phạt để tăng sức răn đe những trường hợp vi phạm quy định về xả nước thải vào nguồn nước.

Hy vọng với sự chủ động, riết róng của ngành Sở TNMT và các cơ quan chức năng, việc cấp phép xả thải vào nguồn nước cho các DN trong năm 2017 được cải thiện, để DN thể hiện trách nhiệm của mình trước cộng đồng.

Nguyên Mai