Điều trị bệnh loạn thần ở người nghiện ma túy đá: Cần kịp thời, đúng cách

Sau Tết Đinh Dậu 2017, anh Nguyễn Văn Khoa ở quận Lê Chân phải nhập viện vào Khoa điều trị rượu và ma túy do bị loạn thần vì sử dụng ma túy đá. Theo chị Đỗ Thị Hường (vợ anh Khoa), trước đây, anh từng sử dụng ma túy phải điều trị bằng Methadol. Do nghĩ sử dụng ma túy đá có thể giúp cai nghiện heroin và không gây nghiện nên anh Khoa chuyển sang dùng ma túy đá. Khi thấy chồng có biểu hiện lầm lì, ít nói, ít ngủ, đôi khi bị động kinh, gây gổ với người nhà, vợ anh tìm đến thầy bói tên T. ở phố Cầu Đất để nhờ thầy “bắt ma”. Sau khi “đốt” hàng chục triệu đồng cho thầy cúng, bệnh tình anh Khoa không hề thuyên giảm mà ngày càng lầm lì, chẳng nói chẳng rằng, mất ngủ triền miên. Cho tới lúc này, chị Hường mới đưa anh Khoa đến Bệnh viện tâm thần Hải Phòng điều trị.

Điều trị tại khoa có người bệnh Lê Văn Trung, 18 tuổi, ở phường Nghĩa Xá, quận Lê Chân. Trong cuộc chia tay bạn bè trước khi làm thủ tục đi xuất khẩu lao động, Trung thử dùng, dần dần bị lệ thuộc vào ma túy đá. Sau một thời gian hưng phấn cao độ doma túy đá mang lại, Trung rơi vào trạng thái trầm cảm, thường xuyên cáu gắt, dễ bị kích động và giảm khả năng kiềm chế; đồng thời người mệt mỏi, thích nằm lì trong phòng, ít giao tiếp, ăn uống kém, cơ thể bệ rạc, bơ phờ.

Theo PGS.TS Phạm Văn Mạnh, Trưởng Khoa Điều trị rượu và ma túy, Bệnh viện Tâm thần Hải Phòng, khoa đang khám và điều trị hơn 40 người bệnh bị loạn thần nặng do rượu và ma túy “đá”, tăng gấp 1,5 lần so với năm 2015. Trong đó, có gần 40% số người bệnh bị loạn thần do sử dụng ma túy đá. Phần lớn số người bệnh bị loạn thần do ma túy “đá” dưới 30 tuổi. Nhiều người bệnh đến khoa cho biết, do lầm tưởng ma túy đá không gây nghiện như các loại ma túy khác, tác dụng chỉ thoáng qua, tác hại không đáng kể… nên lạm dụng ma túy đá như một trò giải khuây mà không lường hết hậu quả. Thậm chí, có những người sử dụng ma túy đá để cai nghiện heroin. Họ nghĩ rằng, dùng ma túy đá không hại, không bị nghiện và có thể dừng sử dụng lúc nào cũng được; nếu có cai ma túy đá cũng không bị vật vã, đau đớn như cai heroin. Đây là những quan niệm cực kỳ sai lầm. Người nghiện ma túy đá sớm muộn cũng trở thành người bị bệnh tâm thần.

Cần chữa trị tại các cơ sở y tế chuyên khoa

Theo PGS, TS Phạm Văn Mạnh, biểu hiện ban đầu của người sử dụng ma túy đá là không muốn giao lưu, hay quên. Sau đó, họ thường xuyên nghĩ mình là người tài giỏi, bị người khác đe dọa. Theo nghiên cứu, triệu chứng chủ yếu của người sử dụng ma túy đá là hoang tưởng bị ai đó mưu hại hoặc theo dõi. Khi căng thẳng, họ có thể dùng có hành vi bạo lực, giết người và tự sát. Việc điều trị người bị loạn thần do sử dụng ma túy đá cần một thời gian dài và rất khó khăn. Một số tổn thương não có thể không hồi phục hoàn toàn. Quá trình điều trị đối với người bệnh tâm thần do ma túy đá có thể kéo dài tới hàng tháng, nhiều tháng, hoặc nhiều năm.

Việc điều trị rối loạn tâm thần cho những đối tượng nghiện ma túy đá đang là vấn đề nan giải, vì đến nay vẫn chưa có phác đồ điều trị riêng. Để điều trị hội chứng loạn thần do sử dụng ma túy đá, người bệnh cần được cách ly môi trường và dùng các loại thuốc đặc trị. Loạn thần do ma túy đá thường rất hay tái phát vì người bệnh rất dễ tái nghiện. Có nhiều trường hợp xuất viện, rồi lại tái nghiện. Vì vậy, khi phát hiện người nhà mình có biểu hiện loạn thần do sử dụng ma túy đá, người nhà không nên để người nghiện tự cai nghiện tại nhà hoặc cai nghiện tại cộng đồng. Bởi không điều trị đúng cách, bệnh có thể nặng hơn; khi người bệnh không làm chủ được chính mình, dễ gây hậu quả nghiêm trọng. Đặc biệt, sau khi điều trị cai nghiện ma túy đá và ổn định sau điều trị loạn thần, gia đình cần quan tâm để con em mình không tái nghiện.

Bác sĩ Phạm Văn Mạnh khuyến cáo, để công tác điều trị cho những người sử dụng ma túy đá đạt kết quả cao, khi phát hiện người nhà có những biểu hiện khác thường cần nhanh chóng đưa đến cơ sở y tế chuyên khoa càng sớm càng tốt. Cùng với đó, người bệnh và gia đình cần phối hợp tốt với bác sĩ, tuân thủ quy trình điều trị và điều quan trọng hơn là tuyệt đối không đưa người nghiện tới đi chữa bệnh bằng phương pháp mê tín dị đoan như vậy sẽ làm bệnh nặng hơn.

Hoàng Yên