Xây dựng văn hoá giao thông trong học sinh, sinh viên: Khó cũng phải làm

Nhiều học sinh tham gia giao thông không đội mũ bảo hiểm, vi phạm Luật An toàn giao thông. Ảnh: Trung Kiên

17 giờ ngày giữa tháng 3-2017, tại ngã tư Tô Hiệu – Tôn Đức Thắng, 4 học sinh nam trong đồng phục Trường THCS T, đi trên 2 chiếc xe đạp điện không đội mũ bảo hiểm, thản nhiên vượt đèn đỏ. Dù vào giờ tan tầm đường rất đông phương tiện lưu thông, nhưng những học sinh này vẫn vô tư lạng lách, tạt đầu ô tô, xe máy đi cùng chiều mặc những ánh mắt khó chịu của người đi đường. Vào buổi trưa khác, không thấy bóng dáng cảnh sát giao thông, học sinh nữ mặc đồng phục Trường THPT A. chạy xe đạp điện từ phố Lê Lợi rẽ sang Cầu Đất. Dù biết là đường một chiều, nhưng em vẫn phóng rất nhanh. Đúng lúc đó, chiếc xe máy từ ngõ lao ra, không kịp phanh đã va chạm với xe của học sinh này. Cả hai cùng ngã ra đường, nhưng rất may cả hai chỉ bị xây xước, còn chiếc xe đạp điện thì vỡ đèn, đứt phanh.

Những hình ảnh trên không còn xa lạ với nhiều người dân thành phố khi chứng kiến nhiều học sinh, sinh viên vi phạm Luật Giao thông đường bộ, nhất là vào giờ cao điểm. Anh Trần Minh Tiến (ở đường Lê Thánh Tông, quận Ngô Quyền) bức xúc: “Đi đường sợ nhất là gặp học sinh, sinh viên. Nhiều cháu thích thể hiện, đua đòi với bạn bè, phóng rất nhanh, rồi đi dàn hàng ngang, chở 3, chở 4, lại không đội mũ bảo hiểm. Nhiều khi tôi nhắc nhở nhưng không ít cháu cự cãi rồi cười đùa phóng vọt đi”.

Theo một cán bộ Phòng Cảnh sát giao thông đường bộ - đường sắt, lỗi vi phạm nhiều nhất là học sinh, sinh viên không đội mũ bảo hiểm khi tham gia giao thông, nhất là đi xe máy điện, đạp điện. Tại nhiều tuyến phố trung tâm, nơi tập trung nhiều trường học, mặc dù có lực lượng cảnh sát giao thông đứng chốt kiểm tra, nhưng không ít học sinh, sinh viên vẫn cố tình “đầu trần” đi xe, thấy cảnh sát thì tăng ga, vượt đèn đỏ bỏ chạy. Có em dù mang theo mũ nhưng treo ở xe để đối phó với cảnh sát giao thông.

Theo ghi nhận của phóng viên, chỉ trong sáng 13-3, tại ngã tư Thành đội (quận Ngô Quyền), lực lượng cảnh sát giao thông lập biên bản xử phạt 26 trường hợp học sinh, sinh viên vi phạm giao thông và nhiều trường hợp khác bị nhắc nhở, cảnh cáo. Khi hỏi vì sao không đội mũ, có em hồn nhiên trả lời sợ nóng, làm hỏng tóc…

Trách nhiệm của gia đình và nhà trường

Tại lễ phát động hưởng ứng Năm An toàn giao thông quốc gia diễn ra vào đầu tháng 3, Phó chủ tịch chuyên trách Uỷ ban ATGT quốc gia Khuất Việt Hùng nêu thực trạng đáng suy ngẫm, tình trạng vượt đèn đỏ, say rượu bia, chở quá tải, dàn hàng ba, hàng bốn trên đường… khi tham gia giao thông của học sinh, sinh viên thời gian qua luôn ở mức báo động và khó kiểm soát. Những vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng do lứa tuổi này gây ra thời gian gần đây đã và đang ngày một gia tăng, nhất là thanh niên vùng nông thôn.

Theo Bí thư Thành Đoàn Trần Quang Tường, có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng này, trong đó chủ yếu là do ý thức chấp hành Luật Giao thông đường bộ của thanh, thiếu niên chưa cao hoặc xuất phát từ tâm lý của lứa tuổi mới lớn, thích thể hiện bản thân, dễ nhiễm tính xấu từ bạn bè, xã hội. Do đó, việc tuyên truyền, giáo dục thanh, thiếu niên chấp hành Luật Giao thông là trách nhiệm của nhà trường và phụ huynh. Hiện nay, nhiều trường học áp dụng biện pháp hạn chế tình trạng vi phạm giao thông trong học sinh, sinh viên. Tiêu biểu như Trường THPT Thăng Long (quận Ngô Quyền) phát đồng phục mũ bảo hiểm và buộc học sinh đội khi tham gia giao thông. Trường đại học Dân lập Hải Phòng đưa việc không vi phạm giao thông là một trong những tiêu chí xét tặng học bổng cho sinh viên hằng năm. Nhiều trường thành lập đội Sao đỏ nhắc nhở trực tiếp hoặc qua loa đến học sinh toàn trường về ý thức khi tham gia giao thông; yêu cầu phụ huynh và học sinh ký cam kết không vi phạm giao thông hoặc phối hợp lực lượng cảnh sát giao thông lập biên bản xử lý, hạ hạnh kiểm, nêu tên học sinh vi phạm tại bảng tin hoặc lễ chào cờ đầu tuần…

Cũng tại lễ phát động, đồng chí Nguyễn Phi Long, Bí thư Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, Chủ tịch Trung ương Hội LHTN Việt Nam nhấn mạnh vai trò của gia đình trong việc xây dựng văn hóa giao thông trong thanh, thiếu niên. Rất nhiều trường hợp phụ huynh chở con nhưng không nhắc con đội mũ bảo hiểm, các cháu học tập, bắt chước làm theo. Vì vậy, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa gia đình và nhà trường trong giáo dục, nhắc nhở con em tuân thủ luật giao thông, nhất là vai trò nêu gương, tạo thói quen tốt cho các em.

Hiện, trên địa bàn thành phố nhiều công trình giao thông đang thi công xây mới, mở rộng nên việc ùn ứ giao thông là khó tránh khỏi. Hơn hết, đoàn viên, thanh niên không chỉ là lực lượng xung kích bảo đảm trật tự an toàn giao thông, mà cần gương mẫu trong tham gia giao thông bằng những hành động cụ thể như không uống rượu bia, đội mũ bảo hiểm khi tham gia giao thông… Từ đó tạo sức lan tỏa, làm cho văn hóa giao thông “thấm” sâu vào nhận thức của giới trẻ, tôn trọng pháp luật khi tham gia giao thông, góp phần xây dựng thành phố Cảng văn minh, hiện đại.

Nguyên Nguyên