Thảo luận 2 dự án luật
Đại biểu Nguyễn Thanh Hồng (Bình Dương) không đồng tình ý kiến trên, cho rằng đất nước ta có 54 dân tộc với nhiều tập quán khác nhau, trong đó có nhiều phong tục, tập quán tốt đẹp cần được bảo tồn, phát huy, phát triển. Tuy nhiên, trong điều kiện thực tế hiện nay, cũng có một số tập quán cần được thay đổi cho phù hợp, dẫn chứng là việc cấm đốt pháo nổ từ nhiều năm nay đã đi vào cuộc sống, được người dân chấp nhận, góp phần bảo đảm an ninh trật tự, an toàn xã hội. Đại biểu đề xuất, cần tính toán chấp nhận hy sinh lợi ích bé hơn để có được lợi ích lớn hơn. Tuy nhiên, Quốc hội và Chính phủ cần quan tâm vận động bà con chấp hành quy định mới của Luật, đồng thời có những cách thức hoạt động phù hợp với đồng bào dân tộc.
(HPĐT)- Ngày 2- 6, Quốc hội thảo luận tại hội trường về dự án Luật Chuyển giao công nghệ (sửa đổi) và dự án Luật Quản lý, sử dụng, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ.
![]() |
| Đại biểu Nghiêm Vũ Khải (Hải Phòng) phát biểu tại hội trường về dự án Luật Chuyển giao công nghệ. |
Không dễ dãi trong chuyển giao công nghệ
Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học Công nghệ và Môi trường của Quốc hội Phan Xuân Dũng cho biết,hoạt động chuyển giao công nghệ (CGCN) là vấn đề rất quan trọng vì vị thế của một quốc gia gắn chặt với trình độ công nghệ của quốc gia đó. Tuy nhiên, nhiều ngành, lĩnh vực vẫn sử dụng công nghệ lạc hậu; vẫn CGCN thông qua mua máy móc, thiết bị phần lớn đã lạc hậu 2-3 thế hệ, ít đi kèm với giải pháp, quy trình, bí quyết kỹ thuật. Do đó, rất cần có các giải pháp thẩm định, kiểm soát luồng công nghệ nhập khẩu vào nước ta để ngăn chặn công nghệ cũ, công nghệ lạc hậu, công nghệ gây ô nhiễm môi trường, công nghệ gây ảnh hưởng xấu đến sức khỏe con người, đồng thời không làm ảnh hưởng đến môi trường đầu tư, kinh doanh của Việt Nam và yêu cầu của cải cách hành chính. Theo đó, để kiểm soát hiệu quả công nghệ của các dự án đầu tư, luật quy định dự án đầu tư sử dụng công nghệ hạn chế chuyển giao và dự án đầu tư có nguy cơ tác động xấu đến môi trường là những dự án phải thẩm định công nghệ hoặc có ý kiến về công nghệ. Ý kiến của cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền về công nghệ là nội dung bắt buộc trong báo cáo thẩm định dự án đầu tư trước khi trình cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định chủ trương đầu tư hoặc quyết định đầu tư.
Thảo luận về luật, các đại biểu Quốc hội đều chung quan điểm, phải tạo thuận lợi tối đa cho doanh nghiệp CGCN tiên tiến, nhưng cũng phải kiên quyết hạn chế CGCN lạc hậu, nhất là sự cố Formosa vừa qua khiến chúng ta không thể dễ dãi trong việc CGNC. Đại biểu Lê Quang Trí (Tiền Giang) đánh giá dự thảo luật tiếp thu nhiều ý kiến để hạn chế nguy cơ nhập khẩu các công nghệ lạc hậu, tác động xấu đến môi trường cũng như khuyến khích CGCN trong nước. Trong giai đoạn hiện nay, nên ưu tiên chuyển giao công nghệ thích ứng với biến đổi khí hậu. Theo đại biểu Tạ Văn Hạ (Bạc Liêu), việc chấp thuận cấp phép đăng ký chuyển giao công nghệ trong một số trường hợp nhất định là cần thiết, tránh chuyển giao công nghệ gây hại an ninh quốc gia, ảnh hưởng môi trường, sức khỏe cộng đồng. Tuy nhiên việc “chấp thuận” dễ nảy sinh xin –cho, tiêu cực, nên cần quy định rõ thủ tục chuyển giao công nghệ để bảo đảm tính công khai, minh bạch trong cơ quan Nhà nước, đồng thời là căn cứ từ chối chuyển giao công nghệ đối với công nghệ nguy hại.
Đại biểu Nguyễn Thị Ngọc Lan (Bắc Ninh) đề nghị bổ sung khái niệm công nghệ lạc hậu để luật hóa việc này.
Đại biểu Lê Minh Thông (Thanh Hóa) đề nghị, trong giai đoạn quyết định chủ trương đầu tư nhất định phải thẩm định nhằm hạn chế chuyển giao công nghệ có nguy cơ gây ô nhiễm môi trường. Tuy nhiên, ông Thông cho rằng, công nghệ cấm chuyển giao không cần thẩm định mà nên tập trung thẩm định các công nghệ bị hạn chế chuyển giao. Do đó Bộ KH-CN nên ban hành danh mục các nhóm công nghệ bị hạn chế để có thể dễ áp dụng và giám sát.
| Góp ý về Điều 4: Chính sách của nhà nước về hoạt động chuyển giao công nghệ, đại biểu Nghiêm Vũ Khải ( Hải Phòng) cho rằng, mặc dù đã sửa đổi, bổ sung nhiều lần nhưng vẫn chưa bao quát được, chưa quán triệt được 4 định hướng chính sách rất cơ bản trong chuyển giao công nghệ. Thứ nhất, phải coi doanh nghiệp là trung tâm của đổi mới sáng tạo. Thứ hai, cần quy định trong Điều 4 về chính sách là phát triển nguồn nhân lực, nhất là đội ngũ kỹ sư chuyên nghiệp, kỹ thuật viên lành nghề, đây là lực lượng nòng cốt trong đổi mới sáng tạo, trong ươm tạo công nghệ thương mại hóa kết quả nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ. Thứ ba, cần quy định về chủ động và tích cực hội nhập quốc tế về khoa học công nghệ cũng như về chuyển giao công nghệ, đặc biệt trong giai đoạn toàn cầu hóa và cách mạng công nghiệp 4.0. Thứ tư, phải khuyến khích phong trào thi đua đổi mới sáng tạo cải tiến kỹ thuật trong cộng đồng và trong xã hội. Đại biểu Nghiêm Vũ Khải nhấn mạnh, một quốc gia muốn khởi nghiệp thì không chỉ dựa vào các viện nghiên cứu hoặc các nhà công nghệ chuyên nghiệp mà phải được xây dựng trên nền tảng của một xã hội hiểu biết, tôn vinh ứng dụng khoa học công nghệ thông qua các hoạt động phổ biến kiến thức, thông qua các phong trào thi đua sáng tạo cải tiến kỹ thuật sâu rộng. |
Nhiều ý kiến tranh luận về sử dụng vật liệu nổ vào mục đích văn hóa
Thảo luận về dự thảo Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ, các đại biểu Quốc hội cơ bản đồng tình với nội dung tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật cũng như sự cần thiết ban hành Luật nhằm tăng cường công tác quản lý nhà nước về vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ và nhất trí cho rằng, quy định chặt chẽ việc sử dụng vũ khí thô sơ, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ như dự thảo Luật là rất cần thiết.
Tuy nhiên, các đại biểu Giàng A Chu (Yên Bái), Nguyễn Tiến Sinh (Hòa Bình)… cũng lưu ý, khi quy định về sử dụng vũ khí thô sơ, vật liệu nổ cơ quan soạn thảo chưa nghiên cứu khía cạnh văn hóa của việc sử dụng vũ khí thô sơ, vật liệu nổ. Đại biểu Giang A Chu đề nghị cần nghiên cứu quy định về việc vũ khíthô sơ và vật liệu nổ được người dân sử dụng vào mục đích văn hoá. Bởi thực tế trong đời sống, đồng bào dân tộc ít người ở miền núi còn sử dụng “tiếng nổ” trong phong tục tập quán.Đại biểu lấy ví dụ trong đám hiếu của người có uy tín cao hay khi có việc lớn trong gia đình, người dân miền núi hay dùng tiếng súng để báo hiệu. “Nếu không quy định trong luật, sau này thi hành luật anh em sử dụng vũ khí thô sơ và vật liệu nổ vào mục đích văn hoá đều vi phạm pháp luật” – đại biểu đặt vấn đề và đề nghị quy định theo hướng cho phép sử dụng nhưng cụ thể đối tượng được sử dụng như công an viên, dân quân tự vệ... và chịu trách nhiệm về sự an toàn, thực hiện xong phải báo cáo cơ quan có thẩm quyền.
Trong báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự án luật, Uỷ ban Thường vụ Quốc hội nhấn mạnh, công tác bảo đảm an ninh, trật tự hiện nay đang gặp nhiều khó khăn, tình hình tội phạm và các vi phạm pháp luật vẫn diễn biến phức tạp, nổi lên là việc tội phạm sử dụng vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ gây án, chống người thi hành công vụ, tình hình diễn biến phức tạp và có chiều hướng gia tăng. Do đó, Nhà nước không nên khuyến khích cá nhân sở hữu những loại phương tiện, công cụ mà thuộc tính của nó luôn luôn nguy hiểm đối với sức khỏe và tính mạng con người, gây ảnh hưởng đến an ninh quốc gia và trật tự an toàn xã hội.
Còn đối với vũ khí thô sơ là hiện vật để trưng bày, triển lãm, đồ gia bảo, do tính chất đặc thù văn hóa, phong tục tập quán vùng miền của đồng bào dân tộc ít người, hay một số loại vũ khí thô sơ là tài sản văn hóa, tâm linh của đồng bào, theo Chủ nhiệm Uỷ ban Quốc phòng- An ninh của Quốc hội Võ Trọng Việt, quy định cấm sở hữu đối với loại vũ khí này sẽ không bảo đảm tính khả thi và không được sự đồng thuận của nhân dân.Vì vậy, dự thảo Luật không cấm cá nhân sở hữu đối với vũ khí thô sơ là hiện vật để trưng bày, triển lãm, đồ gia bảo, nhưng phải thực hiện việc khai báo để quản lý theo quy định tại Điều 31 dự thảo Luật.
Hồng Thanh
