Cần chuẩn hóa công tác giám định

Giám đốc Bệnh viện đa khoa quốc tế Hải Phòng Nguyễn Thanh Hồi cho biết: “Nỗi lo lớn nhất của bệnh viện hiện nay là việc bị cơ quan bảo hiểm xã hội xuất toán BHYT hằng tháng. Từ đầu năm đến nay, bệnh viện bị từ chối thanh toán khoản tiền lên tới hàng tỉ đồng. Tất cả số tiền cơ quan bảo hiểm xã hội từ chối thanh toán, xuất toán đã được bệnh viện thanh toán cho người bệnh, phần lớn là vay của các tổ chức tín dụng và phải trả lãi suất hằng tháng. Việc từ chối thanh toán, xuất toán khiến bệnh viện gặp nhiều khó khăn. Hiện nhiều văn bản của Bộ Y tế và BHXH Việt Nam đang chồng chéo khiến cơ sở khám, chữa bệnh khó thực hiện đúng. Chẳng hạn, Thông tư 37 có gần 1.900 kỹ thuật, nhưng chỉ có vài trăm kỹ thuật tương đương với danh mục kỹ thuật của Thông tư 43, mà BHYT chỉ thanh toán theo các danh mục trong Thông tư 43. Do vậy, các bác sĩ rất lúng túng trong chỉ định các kỹ thuật cho người bệnh BHYT”.

Nhiều bệnh viện lúng túng trong việc chỉ định kỹ thuật khám, chữa bệnh do lo không đúng thủ tục. Ảnh: Đỗ Hiền

Một bác sĩ đang công tác tại Bệnh viện đa khoa quốc tế Hải Phòng chia sẻ, hiện nhiều bác sĩ đang mất hơn 60% thời gian làm việc cho các thủ tục, giấy tờ hành chính, thay vì tập trung công việc chuyên môn. Nếu viết sai hoặc chỉ định thuốc khác với thuốc chỉ định trong phác đồ điều trị, BHYT sẽ xuất toán, bác sĩ phải đền tiền. Ví dụ, chỉ định đặt ống sonde tiểu mà ghi “thông đái” sẽ được bảo hiểm trả tiền, còn ghi “thông tiểu” thì không được trả tiền... Ghi trong bệnh án là sử dụng xi-lanh thì được, bơm tiêm thì lại bị bảo hiểm xuất toán. Người bệnh gầy cho làm xét nghiệm mỡ máu cũng bị xuất toán. Chụp cắt lớp vi tính là “kỹ thuật cao”, người bệnh vừa vào viện, chưa có thời gian theo dõi mà đã chỉ định chụp, cũng bị xuất toán…

Theo Phó giám đốc Bệnh viện Kiến An Tăng Xuân Khoa, các bệnh viện bây giờ quá quen với cảnh mỗi tháng bác sĩ và điều dưỡng phải dành vài buổi không làm công việc chuyên môn để lên phòng giám định BHYT giải thích việc chỉ định cận lâm sàng và thuốc điều trị, đối diện với nguy cơ đền tiền vì… không thuộc quy định kê đơn, xét nghiệm của cơ quan BHYT. Nhiều bác sĩ, điều dưỡng kêu ca các thủ tục BHYT gây lãng phí công sức, thời gian của nhân viên y tế vì phải chăm chăm ghi chép làm sao cho hợp lý để không bị xuất toán. Bên cạnh đó, không ít nhân viên giám định BHYT ở các bệnh viện hiện chưa hiểu sâu và rộng về y khoa, dù họ cũng tốt nghiệp ngành y. Ngành y không ngừng phát triển, kỹ thuật chữa trị cũng phát triển rất nhanh. Vì thế, nhà quản lý BHYT và người giám định phải kịp thời cập nhật kiến thức để không lạc hậu với sự phát triển của ngành và chia sẻ với các bác sĩ.

Bác sĩ Tô Văn Thái, Trưởng Khoa Hồi sức tích cực ngoại, Bệnh viện hữu nghị Việt-Tiệp cho rằng, nếu bác sĩ nào cũng sợ từ “xuất toán”, chắc chắn họ sẽ không dám theo đuổi đến cùng việc chẩn đoán và điều trị cho người bệnh, thậm chí không dám duyệt các kỹ thuật, biện pháp chẩn đoán và điều trị cho người bệnh. Người thiệt cuối cùng vẫn sẽ là người bệnh.

Minh bạch tạo sự thống nhất

Giám đốc Bệnh viện Việt-Tiệp Nguyễn Quang Tập khẳng định: Thời gian qua, có một số cơ sở khám, chữa bệnh lạm dụng kỹ thuật, chẩn đoán, điều trị nhưng chỉ là số ít. BHXH không nên vì một số trường hợp làm sai mà làm khó bác sĩ trong việc kê đơn chỉ định, khiến hai bên không thống nhất. Các bệnh viện sẵn sàng đồng hành để bảo vệ quỹ bảo hiểm, song có những việc áp đặt xuất toán bảo hiểm giải thích không thuyết phục. Bên cạnh đó, chế độ chính sách giữa các địa phương chưa có sự đồng bộ. Thay vì tăng cường đội ngũ giám định viên theo dõi, giám sát các cơ sở y tế như hiện nay, nên khoán mức chi bảo hiểm y tế cho các cơ sở y tế. Bởi khi khoán như vậy, tiền BHYT đã là tiền của chính các bệnh viện, phòng khám. Họ sẽ tự có biện pháp để không bị bội chi.

Nhiều bác sĩ nhận xét, Bộ Y tế tự soạn ra những phác đồ điều trị hoặc chỉ giao cho một số bệnh viện soạn thảo phác đồ điều trị cho từng loại bệnh là hoàn toàn chưa mang tính đại diện. Việc ngành bảo hiểm bắt buộc các bác sĩ phải áp dụng cứng nhắc những phác đồ điều trị này và sử dụng thuốc theo đó là điều không hợp lý. Để có phác đồ điều trị chung cho từng loại bệnh một cách hoàn chỉnh trên cả nước, ngành y tế cần lập hội đồng tư vấn y khoa, tập hợp các chuyên gia, giáo sư cũng như những nhà chuyên môn của nhiều bệnh viện để cùng nghiên cứu và đưa ra những phác đồ điều trị phù hợp, loại thuốc cần ưu tiên sử dụng cho người bệnh loại nào, trong trường hợp nào.

Để khắc phục tình trạng một số bệnh viện trên địa bàn thành phố bị xuất toán BHYT, Sở Y tế có văn bản đề nghị Bộ Y tế, Bảo hiểm xã hội Việt Nam cần sớm xây dựng, ban hành bộ công cụ giám định BHYT quốc gia, lấy đó làm căn cứ chính và duy nhất để cơ quan bảo hiểm và các cơ sở thực hiện, hạn chế tối đa việc từ chối thanh toán, xuất toán do những quy định chồng chéo từ các văn bản quy phạm pháp luật, góp phần chuẩn hóa công tác giám định BHYT.

Hoàng Yên