Không "khoán trắng" cho công đoàn cơ sở

Nhân viên nhà ăn Công ty may quốc tế WooJin chuẩn bị bữa ăn ca cho người lao động. Ảnh: Đỗ Hiền

Theo thống kê của Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm Hải Phòng, hiện, trên địa bàn thành phố có khoảng 180 bếp ăn tập thể, tập trung chủ yếu tại các khu công nghiệp. Trong đó, một số bếp ăn tập thể quy mô lên tới 5-8 nghìn suất ăn/ngày, tổng số suất ăn tập thể trong các khu công nghiệp phục vụ người lao động khoảng 50 nghìn suất/ngày. Theo giám sát của Liên đoàn Lao động thành phố và các công đoàn cơ sở, chất lượng bữa ăn ở nhiều doanh nghiệp chưa bảo đảm an toàn trong khâu chế biến thực phẩm và giá trị dinh dưỡng. Một số doanh nghiệp phó mặc cho cơ sở dịch vụ dẫn đến việc bớt xén khẩu phần, sử dụng nguyên liệu kém chất lượng... Tình trạng này dẫn đến 4 vụ ngộ độc liên tục xảy ra trong vài năm trở lại đây khiến gần một nghìn lao động phải nhập viện. Trong đó, có vụ ngộ độc tập thể xảy ra vào cuối năm 2015 tại Công ty TNHH Reginal Miracle International Việt Nam (khu công nghiệp VSIP) khiến 538 công nhân lao động bị ngộ độc thực phẩm.

Trong số 18 vụ đình công xảy ra trên địa bàn thành phố từ năm 2016 đến hết tháng 6-2017, có nhiều vụ liên quan đến chất lượng bữa ăn ca. Vì vậy, chất lượng bữa ăn của người lao động là vấn đề cần quan tâm.

Công đoàn Khu kinh tế Hải Phòng cho biết, người lao động ở 135/138 công đoàn cơ sở trực thuộc được doanh nghiệp hỗ trợ 15 nghìn đồng trở lên/suất ăn. Nếu căn cứ theo quy định của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam, mức hỗ trợ nói trên đã vượt khung. Ở nhiều địa phương khác cũng vậy, phần lớn doanh nghiệp hỗ trợ người lao động từ 15-20 nghìn đồng/suất ăn. Tuy nhiên, việc kiểm soát chất lượng an toàn thực phẩm rất khó. Chủ tịch Liên đoàn Lao động quận Dương Kinh Lê Trần Tùng Cương lo lắng, mặc dù từ đầu năm đến nay trên địa bàn quận chưa xảy ra vụ việc ngộ độc thực phẩm tập thể, song cán bộ công đoàn lúc nào cũng trong tình trạng “thót tim”. Thực tế, việc giám sát chất lượng bữa ăn ca không dễ, bởi chỉ bằng mắt thường cán bộ công đoàn khó có thể biết chính xác…

Cần sự phối hợp chặt chẽ của các cấp, ngành

Trước thực trạng đáng lo về chất lượng bữa ăn ca của người lao động, tháng 2-2016, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam ban hành Nghị quyết 07c về chất lượng ăn ca của người lao động. Theo đó, chất lượng bữa ăn được đưa vào thỏa ước lao động tập thể. Công đoàn cơ sở hoặc công đoàn cấp trên cơ sở có quyền khởi kiện chủ doanh nghiệp nếu để xảy ra ngộ độc tập thể nghiêm trọng. Công đoàn cơ sở giữ vai trò quan trọng trong giám sát chất lượng bữa ăn ca, bảo đảm giá thành bữa ăn với mức chi phí thấp nhất là 0,6% mức lương tối thiểu vùng do Chính phủ quy định, tương đương 15 nghìn đồng (không bao gồm chi phí khác như ga, vận chuyển, phục vụ)…

Thực hiện nghị quyết này, các cấp công đoàn kiến nghị chủ doanh nghiệp nâng mức ăn ca, đồng thời, tăng cường giám sát quy trình chế biến, cung cấp suất ăn cho người lao động. Theo Chủ tịch công đoàn Công ty TNHH Daito Rubber Việt Nam Nguyễn Thị Huyền, công đoàn đề xuất doanh nghiệp tăng bữa ăn ca cho người lao động từ 10 nghìn đồng lên 18 nghìn đồng/suất. Bên cạnh đó, cán bộ công đoàn, đại diện doanh nghiệp và nhân viên y tế công ty phối hợp giám sát chặt chẽ từ khâu kiểm tra thực phẩm mua vào đến bảo quản mẫu cơm theo quy định, không "khoán trắng" cho dịch vụ.

Cũng với cách làm như trên, các công đoạn chế biến thức ăn phục vụ công nhân Công ty TNHH LG Electronics Hải Phòng-Việt Nam được thực hiện dưới sự giám sát chặt của nhân viên hành chính, cán bộ y tế và công đoàn cơ sở. Được biết, để bảo đảm bữa ăn ca an toàn, đủ chất dinh dưỡng cho gần 2000 lao động (mỗi suất 25 nghìn đồng), công đoàn công ty giám sát từ khâu nhập nguyên liệu, yêu cầu thực phẩm phải rõ nguồn gốc, không sử dụng thức ăn chế biến sẵn, để lâu ngày.

Việc các công đoàn cơ sở tăng cường giám sát góp phần giảm số vụ ngộ độc thực phẩm ở các doanh nghiệp. Tuy nhiên, để duy trì bền vững, tránh tình trạng ngộ độc thực phẩm có thể xảy ra tại các bếp ăn tập thể, bên cạnh việc tăng cường vai trò giám sát của công đoàn cơ sở, các cấp, ngành chức năng tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến kiến thức, quy định của pháp luật về vệ sinh an toàn thực phẩm. Các doanh nghiệp thực hiện tốt các chế độ, chính sách, quan tâm chăm lo đến đời sống, cải thiện bữa ăn để người lao động có sức khỏe, bảo đảm năng suất lao động, ổn định sản xuất kinh doanh.

Thanh Thủy