Mạng xã hội nhỏ: Mục tiêu mới của chủ nghĩa cực đoan

Mạng xã hội, từ lớn đến nhỏ, có thể bị lợi dụng trở thành công cụ tuyên truyền tư tưởng thánh chiến cho các tổ chức khủng bố. (Ảnh: Drexel.edu)

Năm 2014, Justpaste.it, trang web chia sẻ thông điệp quy mô nhỏ, được tổ chức khủng bố IS tự xưng “Nhà nước Hồi giáo” sử dụng làm công cụ tuyên truyền tư tưởng thánh chiến. Phát biểu tại sự kiện do Viện Nghiên cứu Hoàng gia Anh về các vấn đề quốc tế tổ chức, người sáng lập Justpaste.it Mariusz Zurawek chia sẻ: “Tôi rất sốc khi biết rằng những kẻ khủng bố bắt đầu sử dụng trang web của mình. Dịch vụ này hoạt động với 24 ngôn ngữ khác nhau và nhận được 5 đến 10 triệu lượt truy cập mỗi tháng. Do đó, khi phát hiện vấn đề, tôi không biết điều luật nào có thể áp dụng trong trường hợp này”.

Sau 3 năm, thử thách này không những không bị đẩy lùi, mà trầm trọng hơn do 4 công ty lớn là Facebook, Twitter, Microsoft và Google quyết liệt gỡ bỏ các video, hình ảnh, nội dung cực đoan trên trang mạng của họ. Trưởng bộ phận Chính sách công cộng của Twitter tại Anh Nick Pickles cho biết công ty phát hiện và đình chỉ 650.000 tài khoản. Trước nguy cơ mất “địa bàn” để tuyên truyền thánh chiến, những kẻ cực đoan chuyển mục tiêu sang các mạng xã hội nhỏ “non nớt”. Không như những “ông lớn”, các công ty công nghệ nhỏ không có đủ nguồn lực để rà soát thông tin cảnh báo từ cảnh sát và người dùng, chưa nói đến việc kiểm soát luồng đăng ký tài khoản từ những kẻ đáng nghi. Bên cạnh đó, công nghệ các trang mạng nhỏ sử dụng phổ biến ngày càng tụt hậu, không theo kịp tốc độ và cách thức truyền bá tư tưởng cực đoan ngày càng tinh vi của các thế lực khủng bố. Lỗ hổng lớn trong việc giám sát nội dung được đăng tải là điểm yếu để các cá nhân, tổ chức cực đoan lợi dụng.

Phối hợp nâng cao kiểm soát

Khắc phục điểm yếu về công nghệ, nâng cao khả năng kiểm soát nội dung là nhiệm vụ không dễ gì thực hiện với các mạng xã hội nhỏ do hạn chế về công nghệ, nhất là tài chính. Trong khi cách làm cũ không bảo đảm môi trường mạng “trong sạch”, sự trợ giúp từ các công ty lớn về mặt công nghệ là giải pháp quan trọng trước mắt. 5 phương pháp kiểm soát nội dung an toàn mạng được Facebook áp dụng thành công thời gian vừa qua được chia sẻ, có thể tạo nên “vòng vây” ngăn chặn hiệu quả cao những nội dung tuyên truyền cực đoan trên tài nguyên Internet.

Sự thành lập của Diễn đàn Internet toàn cầu chống khủng bố là bước đi đáng mừng để những trang mạng nhỏ như Justpaste.it có cơ sở để phát triển công nghệ. Tại diễn đàn, họ nhận được quyền truy cập vào cơ sở dữ liệu chung mà Facebook trao đổi cùng Microsoft, Google và Twitter về các nội dung cực đoan có nguy cơ được truyền bá trên mạng xã hội. Dựa vào các dữ liệu quý giá này, những công ty nhỏ có thể thực hiện đối chiếu tự động, kiểm soát nội dung hình ảnh, văn bản dễ dàng hơn. Bên cạnh đó, diễn đàn này cung cấp lời khuyên pháp lý về nguy cơ và trách nhiệm nảy sinh khi các trường hợp tuyên truyền cực đoan bị phát hiện trên trang mạng của các thành viên. Chịu áp lực từ nhiều chính quyền một số nước châu Âu và Mỹ sau hàng loạt vụ khủng bố do các tay súng thánh chiến thực hiện, trong thời gian tới, các công ty công nghệ lớn nhỏ khẩn trương tìm thêm nhiều giải pháp kiểm soát thông tin trên mạng xã hội. Không chỉ các công ty châu Âu, Mỹ những nền tảng mạng xã hội tại châu Á cũng cần chú ý hơn nữa trong vấn đề kiểm soát nội dung cực đoan trên mạng, nhất là trước nhiều bất ổn về an ninh trong khu vực.

Trần Ngọc