Chủ động khai thác nguồn vốn cải tạo công trình
Gần 100 công trình được đầu tư, nâng cấp năm 2017

Một tuyến kênh tưới sau trạm bơm vừa được Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi An Hải đầu tư.
Theo Chi cục Thủy lợi và Phòng, chống thiên tai thành phố, năm 2017, toàn thành phố có gần 100 công trình thủy lợi được đầu tư, nâng cấp cải tạo với tổng nguồn vốn ngân sách cấp hơn 100 tỷ đồng. Ngoài số vốn thành phố bố trí cho các công trình, thời gian qua các doanh nghiệp quản lý, khai thác trực tiếp các công trình thủy lợi ở địa phương cũng chủ động huy động thêm nhiều nguồn vốn khác đầu tư các công trình thủy lợi, góp phần từng bước khắc phục tình trạng xuống cấp các công trình, bảo đảm vận hành hiệu quả.
Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi An Hải là đơn vị đi đầu trong huy động các nguồn lực đầu tư các công trình thủy lợi. Từ nguồn vốn ngân sách cấp hơn 20 tỷ đồng, công ty nâng cấp, cải tạo gần 20 công trình, hạng mục công trình. Ngoài ra, công ty, hoàn thành cứng hóa 3 tuyến kênh tưới sau trạm bơm điện tại các xã Lê Lợi, An Hòa, Tân Tiến bằng nguồn vốn bảo vệ đất lúa và nguồn vốn đối ứng của công ty, nguồn vốn chống hạn, chống mặn của thành phố. Bên cạnh đó, công ty cũng tự đầu tư cải tạo, sửa chữa nhiều tuyến kênh tưới sau trạm bơm điện tại các xã: Quốc Tuấn, Đặng Cương, Đại Bản, Hồng Thái; hoàn thành xây mới trạm bơm điện Do Nha (Tân Tiến), Rộc Quang (Đại Bản). Bằng nguồn ngân sách địa phương, thủy lợi phí và nguồn vốn bổ sung vốn điều lệ, công ty đầu tư một số tuyến kè bảo vệ nguồn nước sông Rế; nạo vét, cải tạo kênh Hòa Bình, xã Hồng Thái, mở rộng kênh tưới trạm bơm Bạch Mai, kênh Bắc Nam Hùng. Việc đầu tư, cải tạo trên góp phần nâng cao hiệu quả khai thác, vận hành công trình, phục vụ tốt việc điều tiết phục vụ sản xuất, cung ứng nguồn nước sinh hoạt cho nhân dân thành phố. Trong năm 2018, công ty dự kiến đầu tư, nâng cấp cải tạo gần 20 công trình. Để thực hiện các công trình này, công ty rất cần được sớm cấp kinh phí đầu tư năm 2018, đồng thời tiếp tục huy động các nguồn khác để thực hiện.
Các công ty khai thác công trình thủy lợi ở các huyện Tiên Lãng, Vĩnh Bảo, An Lão, Thủy Nguyên cũng tập trung đầu tư cải tạo, nâng cấp nhiều công trình cấp bách phục vụ sản xuất. Phó giám đốc Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thuỷ lợi Đa Độ Đỗ Văn Trãi cho biết: năm 2017, công ty có 23 công trình được đầu tư, nâng cấp với tổng mức đầu tư hơn 20 tỷ đồng từ các nguồn vốn. Việc đầu tư trên phần nào khắc phục những bất cập trong công tác điểu tiết nước, giúp công ty vận hành tốt hơn hệ thống công trình thủy lợi đơn vị quản lý. Chủ tịch HĐQT kiêm Giám đốc Công ty TNHH MTV Khai thác Công trình thủy lợi Tiên Lãng Nguyễn Thanh Hải cho biết, năm 2017, ngoài nguồn vốn ngân sách, công ty chủ động khai thác thêm các nguồn vốn đầu tư, nâng cấp được gần 20 công trình, trong đó ưu tiên nạo vét, nâng cấp một số tuyến kênh cứng sau trạm bơm điện, kênh đất tại những xã còn gặp nhiều khó khăn.
Huy động đa dạng nguồn vốn đầu tư cải tạo
Tuy nhiên, so với yêu cầu, số công trình được đầu tư còn thấp, việc cải tạo còn chắp vá. Các doanh nghiệp đều mong muốn thành phố quan tâm đầu tư lớn hơn để bảo đảm khai thác, sử dụng hiệu quả các công trình thủy lợi, góp phần phát triển kinh tế- xã hội nông thôn.
Theo lãnh đạo Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi Đa Độ, hiện hàng trăm công trình do công ty quản lý xuống cấp, thiếu nguồn lực đầu tư. Trong khi đó việc vận hành, điều tiết nước không thể dừng nên trong quá trình hoạt động lại càng khó khăn. Do nguồn kinh phí hạn chế nên công ty chủ yếu sử dụng vào duy tu, sửa chữa nhỏ, chưa có nhiều công trình được đầu tư xây mới bài bản.
Trước thực tế trên, năm 2018 và các năm tiếp theo thành phố xem xét tháo gỡ vướng mắc, tập trung các giải pháp tăng mức đầu tư cho các công trình thủy lợi. Ông Nguyễn Bá Tiến, Chi cục trưởng Chi cục Thủy lợi và Phòng, chống thiên tai thành phố cho biết, chi cục yêu cầu các đơn vị rà soát, báo cáo chi tiết từng công trình xuống cấp để đề xuất thành phố bố trí, đưa vào danh mục nguồn ngân sách đầu tư, cải tạo. Chi cục tham mưu với thành phố ưu tiên đầu tư nâng cấp các công trình đầu mối, các công trình trạm bơm điện, kênh sau trạm bơm, các đập điều tiết nước kết hợp với giao thông phục vụ dân sinh. Ngoài ra, các địa phương cần dành sự quan tâm, hỗ trợ nhiều hơn, bố trí nguồn vốn thuộc danh mục dự án đặc thù trong chương trình xây dựng nông thôn mới để duy tu, sửa chữa các công trình thủy lợi. Quá trình đầu tư sẽ áp dụng công nghệ mới, vật liệu mới như sử dụng vật liệu không nung, bê tông để tăng tuổi thọ công trình và giảm chi phí. Đối với các công trình sử dụng nguồn kinh phí hỗ trợ thủy lợi nội đồng, các địa phương tăng cường công khai, minh bạch trong quản lý nguồn thu, chi thủy lợi nội đồng và có giải pháp huy động thêm sức dân ở những địa phương có điều kiện. Sở Tài chính hướng dẫn các công ty, các địa phương sử dụng kinh phí đầu tư các công trình thủy lợi.
Để phát huy hiệu quả công năng khai thác, vận hành các công trình thủy lợi, ngoài nguồn vốn ngân sách và vốn của các công ty, năm 2018, Chi cục Thủy lợi và phòng, chống thiên tai thành phố tiếp tục hỗ trợ các đơn vị, địa phương khai thác thêm nguồn đầu tư từ các chương trình, dự án của Bộ NN- PTNT, để các đơn vị có thêm điều kiện nâng cấp, cải tạo công trình phục vụ sản xuất.
Bài và ảnh: Tiến Đạt