Nguồn thu ngân sách từ phí và lệ phí - Cần sự tích cực, chủ động của các ngành

Dự kiến, khi HĐND thành phố thông qua và ban hành nghị quyết, sẽ có đủ cơ sở pháp lý tăng thu ngân sách thành phố. Cụ thể, với mức thu lệ phí trước bạ lần đầu đối với ô tô từ 9 chỗ ngồi trở xuống trên địa bàn thành phố là 12%, tổng số phí thu được khoảng 685 tỷ đồng/năm. Lệ phí trước bạ đối với ô tô hiện nay đang được thực hiện theo Nghị định số 140 ngày 10-10-2016 của Chính phủ có hiệu lực thi hành từ ngày 1-1-2017 quy định đối với ô tô từ 9 chỗ ngồi trở xuống phải nộp lệ phí trước bạ lần đầu với mức thu là 10%. Trường hợp cần áp dụng mức thu cao hơn cho phù hợp với điều kiện thực tế tại từng địa phương, HĐND tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương quyết định điều chỉnh tăng nhưng tối đa không quá 50% mức quy định chung. Như vậy, mức lệ phí tối đa mà Hải Phòng có thể áp dụng là khoảng 15%. Tuy nhiên, trên tương quan tổng thể mức thu chung của các thành phố lớn, Hải Phòng chọn mức  thu 12% là phù hợp và như vậy sẽ huy động được một khoản thu khá lớn vào ngân sách.

Hoạt động khai thác khoáng sản sẽ phải chịu phí bảo vệ môi trường. Ảnh: Duy lân

Khoản  thứ hai cũng mang lại nguồn thu đáng kể cho ngân sách là phí bảo vệ môi trường đối với khai thác khoáng sản. Với mức thu từ 2000- 30.000 đồng/m3 tùy theo từng loại khoáng sản, tổng số phí dự kiến thu được khoảng 50 tỷ đồng/năm.

Ngoài ra, một số khoản phí, lệ phí khác được thông qua tại kỳ họp này tuy số thu không lớn nhưng cũng góp phần quan trọng vào tổng thu chung và công tác quản lý của các ngành liên quan. Trong đó, phí đăng ký thế chấp bằng quyền sử dụng đất và tài sản khác gắn liền với đất có mức thu 20.000-80.000 đồng/trường hợp sẽ thu được 2,4 tỷ đồng/năm (nộp ngân sách 20%; 80% trích lại cho đơn vị thu phí). Lệ phí cấp giấy phép lao động cho người nước ngoài có mức thu từ 450.000- 600.000 đồng/1 giấy phép, số thu dự kiến 2 tỷ đồng/năm, 100% nộp ngân sách Nhà nước. Đối với lệ phí hộ tịch, tùy theo thẩm quyền, UBND cấp xã thực hiện thu  từ 8000- 30.000 đồng/lần; UBND cấp huyện thu 28.000- 1,5 triệu đồng/lần.

Còn nhiều khoản phí, lệ phí chưa hoàn tất thủ tục

Theo Sở Tài chính, còn một số loại phí, lệ phí lẽ ra phải trình HĐND thành phố thông qua tại kỳ họp thứ 7 vẫn chưa hoàn tất thủ tục và vì thế sẽ chậm tiến độ. Trong đó, Sở Văn hóa- Thể thao chịu trách nhiệm 3 nhóm loại phí gồm: phí tham quan danh lam thắng cảnh; phí tham quan di tích lịch sử; phí tham quan công trình văn hóa, bảo tàng; phí thẩm định cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh hoạt động cơ sở thể thao, câu lạc bộ thể thao chuyên nghiệp; phí thư viện.

Sở Tài nguyên và Môi trường có 5 nhóm loại phí và lệ phí. Cụ thể là phí thẩm định báo cáo đánh giá tác động môi trường, đề án bảo vệ môi trường chi tiết; phí thẩm định phương án cải tạo, phục hồi môi trường và phương án cải tạo, phục hồi môi trường bổ sung; phí thẩm định hồ sơ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; phí khai thác và sử dụng tài liệu đất đai; phí thẩm định đề án, báo cáo thăm dò đánh giá trữ lượng, khai thác, sử dụng nước dưới đất; phí thẩm định hồ sơ, điều kiện hành nghề khoan nước dưới đất; phí thẩm định đề án khai thác, sử dụng nước mặt, nước biển; phí thẩm định đề án xả nước thải vào nguồn nước, công trình thủy lợi; phí cung cấp thông tin về giao dịch bảo đảm bằng quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất; lệ phí cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà, tài sản sản gắn liền với đất… Ngoài ra còn có phí bình tuyển, công nhận cây mẹ, cây đầu dòng, vườn giống cây lâm nghiệp, rừng giống do Sở Nông nghiệp và PTNT chủ trì; lệ phí đăng ký cư trú do Công an thành phố thực hiện; lệ phí đăng ký kinh doanh do Sở Kế hoạch Đầu tư chủ trì; lệ phí cấp giấy phép xây dựng do Sở Xây dựng triển khai đề án…

Theo Sở Tài chính, phí và lệ phí là nguồn thu lớn của thành phố. Thực hiện Luật Phí và lệ phí, thành phố Hải Phòng đã kịp thời ban hành nhiều lệ phí, phí theo thẩm quyền. Trong đó đáng kể nhất là phí hạ tầng cảng biển đã mang lại nguồn thu 1200- 1500 tỷ đồng cho ngân sách. Tuy nhiên, còn nhiều loại phí và lệ phí theo quy định phải được HĐND thành phố thông qua. Nếu tốc độ xây dựng, thẩm định đề án chậm sẽ ảnh hưởng tới việc triển khai thực hiện luật đồng thời tác động trực tiếp tới số thu ngân sách. Do đó, cần nâng cao hơn nữa trách nhiệm của các ngành để các khoản phí, lệ phí được tập trung vào ngân sách.

Hồng Thanh