Từ cuộc sống bước vào trang văn
Nhà văn, nhà báo Hoàng Thiềng.
1. “Bá nổ” là tiểu thuyết thứ 11 của nhà văn Hoàng Thiềng vừa được xuất bản và đến với công chúng yêu văn học tháng 5-2018. Trước đó, ông giới thiệu tới bạn đọc nhiều tiểu thuyết mà cuốn đầu xuất bản năm 1994 có tựa đề “Người trong cuộc” do Nhà xuất bản (NXB) Hải Phòng ấn hành. Từ đó đến nay, Hoàng Thiềng sáng tác bền bỉ, miệt mài. Những tập sách liên tục ra mắt bạn đọc, trong đó có những cuốn tiểu thuyết và tập truyện ngắn với nhiều nhân vật mà nhà văn tâm huyết dành công sức xây dựng.
Điều dễ nhận thấy ở những nhân vật trong sáng tác của Hoàng Thiềng, tất cả đều có bóng dáng người thân quen với nhà văn. Có thể là bạn bè, đồng chí từng cùng nhà văn vào sinh ra tử trong những ngày chiến đấu ở Đoàn Sao vàng (Sư đoàn 3). Cũng có thể là bạn bè ông, hàng xóm làng giềng, anh chị em thân thiết đang công tác tại nhiều cơ quan, ban, ngành trên nhiều lĩnh vực. Nhưng nổi bật hơn cả là những người lính, cựu chiến binh giữa đời thường hoặc trong hồi ức, đưa người đọc trở lại với bối cảnh chiến tranh trong không gian hiện tại có, quá khứ có. Thời gian đan cài trong những sáng tác của Hoàng Thiềng tựa như những thước phim được xếp đặt có chủ đích. Mạch văn của những tiểu thuyết đôi lúc xuôi, đôi lúc ngược, đôi lúc lại đan xen gây sự chú ý với người đọc. Vì thế, dù là tiểu thuyết hay truyện ngắn, những nhân vật của Hoàng Thiềng luôn được người yêu văn chương đón nhận. Đặc biệt là những người bạn của ông. Có thể vì một phần, ai đó đều thấy bóng hình của mình và bạn bè trong đó.
2. Tiểu thuyết “Bá nổ” cũng được sắp đặt tuyến nhân vật như vậy. Ngoài nhân vật chính tên Bá được đặt biệt danh “nổ”, chung quanh Bá còn có các nhân vật khác đều được lấy nguyên mẫu từ những người có thật trong cuộc sống. Từ các nhà báo lâu năm của thành phố tới những nhà quản lý, ngay cả nhiều chi tiết của tiểu thuyết cũng được nhà văn tích lũy từ đời sống thật. Có điều, đôi lúc các chi tiết thật quá khiến tiểu thuyết bị sượng. Có những trường đoạn nhà văn gần như bê nguyên xi thực tế vào khiến mạch văn bị đứt gãy. Tuy nhiên, cách kết cấu “Bá nổ” của nhà văn Hoàng Thiềng lại phù hợp nhu cầu đọc hiện nay của công chúng. Tiểu thuyết không quá dài, gọn gàng mà không đánh đố người đọc vì những chi tiết hay diễn biến thời gian. Tuyến nhân vật và nội dung của “Bá nổ” hiền lành, gần gũi, có lúc thật thà. Đây cũng là nét chung trong nhiều sáng tác khác của Hoàng Thiềng.
Như tiểu thuyết “Không thể sống khác” xuất bản năm 2014. Khác với những cuốn tiểu thuyết xuất bản trước đó như “Người trong cuộc”, “Chuyện làng Tiên Hội”, “Nguyện ơi”, “Khúc biến tấu”, “Bi ca gốc Găng”, “Nó”, “Đối mặt”, “Không thể sống khác” thể hiện Hoàng Thiềng khác với bút pháp và văn phong khá hiện đại của những cây bút thế hệ hiện nay. Tiểu thuyết 142 trang được kết cấu gồm 27 chương ngắn, với những tình tiết gọn gàng, chặt chẽ… Có những chương chỉ dài 2 trang giấy. Chương nào dài hơn được 6-7 trang. Gói gọn trong đó là tình tiết, diễn biến, bối cảnh, như lát cắt của bộ phim ngắn mà Hoàng Thiềng là đạo diễn kiêm biên tập và tác giả kịch bản. Văn phong này tiếp tục được giữ ở “Bá nổ”. Các phần tiểu thuyết thậm chí còn ngắn gọn hơn và không có phân chia chương, hồi như những tiểu thuyết thông thường.
Tiểu thuyết “Bá nổ”
3. Các chi tiết sống động, chân thực chỉ những người lính trải qua năm tháng đạn bom, khói lửa, hành quân trong rừng mới có để đưa vào trang viết của mình, cách hành văn và bố cục nhiều tiểu thuyết, truyện ngắn đưa bạn đọc tới thế giới nhân vật mang nét riêng của Hoàng Thiềng. Rồi những chi tiết đời thường nhà văn khai thác trong từng câu chuyện mà ông ghi lại từ cuộc sống hằng ngày. Để bạn đọc dễ dàng nhận thấy, nhân vật của Hoàng Thiềng có mặt ở bất cứ đâu. Góc chợ, ngõ phố, trong một xóm nghèo, ở một giai đoạn bần hàn, vất vả nhất định. Nhân vật trong những sáng tác của Hoàng bước ra từ đời thường trong những câu chuyện và tâm sự rất bình thường. Mộc mạc, đơn sơ, giản đơn mà không kém phần day dứt, những câu chuyện và nhân vật của Hoàng Thiềng đưa tâm sự của mình đến với người đọc một cách tự nhiên. Khiến cho người đọc cũng như thấy mình đang đi cùng nhân vật trong câu chuyện ấy. Cùng nhân vật buồn, vui, băn khoăn, trăn trở. Cùng nhân vật trải qua những cung bậc cảm xúc, hồi hộp, lo lắng, bâng khuâng.
| Nhà văn, nhà báo Hoàng Thiềng sinh năm 1952 tại Nam Định. Ông là hội viên Hội Văn học nghệ thuật Bắc Thái từ năm 1987. Từ năm 1992, chuyển về sinh hoạt tại Hội Nhà văn thuộc Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật Hải Phòng. Tác phẩm đã xuất bản: “Người trong cuộc” (tiểu thuyết, NXB Hải Phòng – 1994); “Nước mắt đàn ông” (tập truyện ngắn, NXB Hải Phòng – 1998); “Chuyện làng Tiên Hội” (tiểu thuyết, NXB Hải Phòng – 2002); “Nguyện ơi” (tiểu thuyết, NXB Quân đội – 2004); “Khúc biến tấu” (tiểu thuyết, NXB Quân đội - 2005); “Cõi mê” (tập truyện ngắn, NXB Quân đội – 2006); “Bi ca gốc Găng” (tiểu thuyết, NXB Quân đội – 2007); “Nó” (tiểu thuyết, NXB Quân đội – 2008); “Phước” (tập truyện ngắn, NXB Quân đội – 2010); “Đối mặt” (tiểu thuyết, NXB Hội Nhà văn – 2014); “Không thể sống khác” (tiểu thuyết, NXB Hội Nhà văn – 2014); “Cầu tự” (tiểu thuyết, NXB Thế giới – 2015); “Định mệnh” (tập truyện ngắn, NXB Hội Nhà văn – 2016); “Bá nổ” (tiểu thuyết) – NXB Hội Nhà văn 2018. |