Kỳ 2: Không tránh né, không ngại động chạm

Mục tiêu cụ thể, định hướng rõ ràng

 NQ 19 của BCH Trung ương nhanh chóng được Ban Thường vụ Thành ủy Hải Phòng chỉ đạo đưa vào cuộc sống, gắn với thực hiện NQ 39 ngày 17-4- 2015 của Bộ Chính trị về tinh giản biên chế và cơ cấu lại đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức; Kết luận số 17 ngày 11-9- 2017 của Bộ Chính trị về tình hình thực hiện biên chế, tinh giản biên chế của các tổ chức trong hệ thống chính trị 2015- 2016; mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp giai đoạn 2017- 2021. Trên cơ sở đó, Ban Thường vụ Thành ủy ban hành Chương trình hành động số 49 ngày 9- 1- 2018 để chỉ đạo thực hiện. Trong đó định hướng rõ là nhằm đổi mới căn bản, toàn diện và đồng bộ hệ thống các đơn vị sự nghiệp công lập, bảo đảm tinh gọn, có cơ cấu hợp lý, có năng lực tự chủ, quản trị tiên tiến, hoạt động hiệu lực hiệu quả, giữ vai trò chủ đạo, then chốt trong thị trường dịch vụ sự nghiệp công; cung ứng dịch vụ sự nghiệp công cơ bản, thiết yếu có chất lượng ngày càng cao; giảm mạnh đầu mối, khắc phục tình trạng manh mún, dàn trải về số lượng và trùng lắp về chức năng, nhiệm nhiệm vụ; giảm mạnh tỷ trọng, nâng cao hiệu quả chi ngân sách Nhà nước cho đơn vị sự nghiệp công lập để cân đối lại ngân sách Nhà nước… Ban Thường vụ Thành ủy Hải Phòng cũng xác định mục tiêu cụ thể trong từng giai đoạn. Theo đó, từ nay đến năm 2021 sẽ giảm tối thiểu 10% đơn vị sự nghiệp công lập toàn thành phố; giảm tối thiểu 10% người làm việc hưởng lương từ ngân sách so với năm 2015; phấn đấu chuyển 10% đơn vị sự nghiệp công lập sang cơ chế tự chủ tài chính (tự chủ chi thường xuyên hoặc tự chủ cả chi thường xuyên và chi đầu tư); hoàn thành cơ bản việc chuyển đổi đơn vị sự nghiệp kinh tế và sự nghiệp khác nếu có đủ điều kiện sang mô hình công ty cổ phần; hợp nhất, sáp nhập các đơn vị sự nghiệp chồng chéo, trùng lắp về chức năng, nhiệm vụ để bảo đảm một đơn vị sự nghiệp công lập có thể cung ứng  nhiều dịch vụ sự nghiệp công cùng loại hình; giải thể các đơn vị sự nghiệp kinh tế hoạt động không hiệu quả… Đến năm 2025 sẽ giảm tiếp 10% đơn vị sự nghiệp công lập và 10% số lượng người làm việc hưởng lương từ ngân sách Nhà nước so với năm 2021; phấn đấu tối thiểu có 20% đơn vị tự chủ về tài chính… Đến năm 2030, sẽ giảm tiếp 10% số lượng người làm việc hưởng lương từ ngân sách Nhà nước so với năm 2025; giảm bình quân 15% chi trực tiếp từ ngân sách Nhà nước cho đơn vị sự nghiệp công lập so với giai đoạn 2021- 2025…

Bệnh viện Phụ sản Hải Phòng đầu tư mới thiết bị tầm soát ung thư vú để phục vụ nhu cầu người dân

Từ những mục tiêu cụ thể đó, UBND thành phố ban hành kế hoạch giao nhiệm vụ cụ thể cho từng sở, ngành, địa phương, đơn vị, gắn với thời gian hoàn thành cụ thể. Bắt đầu từ đây, từng ngành, từng địa phương có sự rà soát kỹ lưỡng  tất cả các đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc và đề xuất phương án sắp xếp. Sở Nội vụ được UBND thành phố giao chủ trì xây dựng đề án chuyển đổi cơ chế tài chính và sắp xếp lại các đơn vị sự nghiệp công lập trên địa bàn thành phố đã rất tích cực phối hợp với các ngành, các địa phương để thực hiện.

Lắng nghe, thực hiện thận trọng từng bước

Định hướng, mục tiêu, kế hoạch là vậy và Hải Phòng quyết tâm rất cao thực hiện thành công NQ 19 của BCH Trung ương Đảng nhưng đây là vấn đề rất nhạy cảm, liên quan tới hàng nghìn đơn vị sự nghiệp công lập và đặc biệt là hàng vạn CBCC, viên chức nên mỗi bước đi đều phải rất thận trọng, đủ điều kiện mới làm, bảo đảm sự ổn định và tính liên tục trong hoạt động của các đơn vị. Ngay sau khi có Chương trình hành động số 49 của Ban Thường vụ Thành ủy, UBND thành phố giao Sở Nội vụ xây dựng đề án sắp xếp đồng thời phân công các đồng chí Phó chủ tịch UBND thành phố trực tiếp làm việc với các nhóm ngành phụ trách để lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của lãnh đạo các ngành, các đơn vị sự nghiệp công lập. Sau đó tiếp thu các ý kiến, tiếp tục hoàn thiện đề án, chỉnh sửa phù hợp với tình hình thực tế và rõ lộ trình thực hiện. Theo Sở Nội vụ, tới tháng 10- 2018, đề án đã hoàn thành, trong đó đề xuất các phương án sắp xếp cụ thể tới từng đơn vị, từng ngành cũng như lộ trình tự chủ tài chính,  đang trình xin ý kiến của Ban cán sự UBND thành phố và Ban Thường vụ Thành ủy Hải Phòng.

Bệnh viện Phụ sản Hải Phòng từng bước đổi mới quy cách phục vụ chăm sóc, tư vấn người bệnh và gia đình

Thực tế, không phải đợi tới khi xong đề án Hải Phòng mới thực hiện chuyển đổi cơ chế tài chính và sắp xếp lại các đơn vị sự nghiệp công lập mà đã từng bước chuyển đổi ở những nơi có đủ điều kiện. Nhờ vậy, đến 1- 10- 2018, Hải Phòng đã có 101 đơn vị tự chủ toàn bộ kinh phí chi thường xuyên (chiếm 10,3%) số lượng đơn vị sự nghiệp toàn thành phố; 35 đơn vị tự chủ một phần chi thường xuyên; có 4 đơn vị tự chủ cả chi thường xuyên và chi đầu tư  là Bệnh viện hữu nghị Việt Tiệp; Đài Phát thanh và Truyền hình Hải Phòng; Trung tâm Kiểm dịch y tế quốc tế; Phòng Công chứng số 3. Kết quả này thể hiện sự nỗ lực, cố gắng của thành phố, đặc biệt là sự chuyển biến về tư duy, nhận thức của lãnh đạo và CBCC, viên chức các đơn vị. Quá trình thực hiện, thành phố  chỉ đạo các ngành liên quan phối hợp chặt chẽ với các đơn vị, xây dựng đề án công phu, rõ ràng, thẩm định, thẩm duyệt kỹ lưỡng, đáp ứng đầy đủ các yêu cầu đặt ra mới triển khai. Do đó, đến nay, hầu hết các đơn vị tự chủ tài chính đều phát huy tốt, có nhiều sáng kiến, sáng tạo, đặc biệt là tự huy động được các nguồn kinh phí thông qua các hoạt động dịch vụ, xã hội hóa để bảo đảm trang trải kinh phí chi thường xuyên mà không phụ thuộc vào nguồn ngân sách Nhà nước. Đồng thời, do cơ chế tự chủ tài chính, nhiều cơ quan, đơn vị đã có thể chủ động hơn trong quyết định cũng như thực hiện huy động vốn đầu tư  các trang thiết bị mới, hiện đại để nâng cao chất lượng hoạt động. Đơn cử như tại Bệnh viện hữu nghị Việt Tiệp,  nhờ cơ chế tự chủ tài chính mà bệnh viện có thể chủ động vay vốn của các ngân hàng thương mại gần 100 tỷ đồng đầu tư máy xạ trị gia tốc, ngoài ra còn huy động vốn đầu tư thêm nhiều thiết bị y tế hiện đại khác, mang lại nhiều ưu thế vượt trội, hơn hẳn cho bệnh viện. Các đơn vị khác cũng chủ động cắt giảm các khoản chi tiêu không cần thiết, tiết kiệm chi để có điều kiện bảo đảm thu nhập cho người lao động với mức cao hơn so với thời kỳ được ngân sách bảo đảm chi thường xuyên.

Mặc dù vậy, số lượng các đơn vị sự nghiệp công lập trên địa bàn thành phố Hải Phòng vẫn còn rất nhiều. Theo thống kê, đến ngày 1- 10- 2018, toàn thành phố còn 845 đơn vị được  ngân sách cấp kinh phí chi thường xuyên; 101 đơn vị vẫn phải bảo đảm chi đầu tư; 35 đơn vị ngân sách phải lo chi đầu tư và một phần chi thường xuyên; tổng số người làm việc do UBND thành phố phân bổ và ngân sách cấp kinh phí chi thường xuyên là 32.948 người. Trong đó, nhiều nhất là ngành giáo dục đào tạo với 711 đơn vị sự nghiệp, chiếm 72,2% tổng số đơn vị sự nghiệp của thành phố được ngân sách cấp kinh phí chi thường xuyên với 25.575 người làm việc, chiếm 77,6%. Tiếp đó là ngành Y tế; Văn hóa- Thể dục thể thao… Hầu hết các sở, ngành, địa phương đều có các đơn vị sự nghiệp công lập phải bố trí, sắp xếp, sáp nhập, giải thể, nơi ít 5-7 đơn vị, nơi nhiều hàng chục đơn vị. Đây sẽ tiếp tục là một công việc đầy khó khăn, nhiều trở ngại nhưng tinh thần chung của Hải Phòng là quyết liệt, không ngại động chạm, nhất là đối với những đơn vị tương đồng về chức năng, nhiệm vụ, có bộ máy biên chế phình quá  mức cần thiết  nhưng phải có lộ trình, bước đi phù hợp, có trọng tâm, trọng điểm, bảo đảm sự đồng thuận và an sinh xã hội, không gây xáo trộn lớn.

(còn tiếp)

Thanh Hiệp

----------------------------------

Kỳ 3: Quyết tâm tạo đột phá