Hải Phòng thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng bộ thành phố lần thứ 15: Lập kỳ tích thu ngân sách

Hải Phòng là thành phố cảng lâu đời, nằm ở vị trí trung tâm vùng Duyên hải Bắc bộ, là đầu mối giao thông quan trọng và cửa chính ra biển của các tỉnh phía Bắc, một cực tăng trưởng của vùng kinh tế động lực phía Bắc. Tiềm năng, lợi thế của thành phố rất to lớn, nhưng lại chưa được khai thác, phát huy đúng mức. Số thu ngân sách nội địa có thời điểm chỉ đáp ứng được 80% số chi ngân sách. Những năm sau này, tuy số thu có tăng lên nhưng thu- chi vẫn luôn bị “băn bó”. Đây chính là điểm nghẽn đầu tiên được Đại hội Đảng bộ thành phố lần thứ 15 đặt ra với yêu cầu phải giải quyết và khắc phục bằng được.

Ảnh minh họa

Nhiệm vụ trọng tâm của cả hệ thống chính trị

Nội dung NQ Đại hội 15 của Đảng bộ Hải Phòng có 9 chữ “phát huy hiệu quả các tiềm năng, lợi thế”, rất ngắn gọn, khúc triết nhưng để triển khai được, làm được là cả một quá trình lâu dài, gian khổ, vượt qua rất nhiều rào cản, thách thức, thậm chí phải vượt qua chính mình.

Là thành phố cảng biển lớn nhất phía Bắc, trung tâm công nghiệp, thương mại, dịch vụ của cả vùng, một đô thị lớn, có tiềm năng, lợi thế không nhỏ, nhưng một thời gian dài kinh tế- xã hội thành phố phát triển “bình bình”. Ngay sau Đại hội Đảng, tại rất nhiều diễn đàn, các đồng chí lãnh đạo thành phố vẫn luôn trăn trở: tại sao Hải Phòng có hơn 20.000 doanh nghiệp, đất đai vô cùng giá trị, cảng biển luôn sôi động, sầm uất nhưng thu nội địa mỗi năm chưa tới 10.000 tỷ đồng, còn thua kém một số tỉnh bạn ít có điều kiện hơn? Số thu đó hàng năm cũng chỉ đủ chi thường xuyên, còn lại dành cho chi đầu tư phát triển chỉ có 1000- 1500 tỷ đồng/năm, không đủ để làm việc gì cho “ra tấm ra miếng”. Tại sao số thu từ dịch vụ cảng biển vẫn lèo tèo? Rồi nguồn thu tài nguyên khoáng sản; nguồn thu từ đất vì sao vẫn chưa xứng tầm...?

Những câu hỏi ấy, sự trăn trở ấy cũng chính là sự quyết tâm của toàn Đảng bộ, phải tìm ra, xác định rõ nguyên nhân của điểm nghẽn lớn nhất này, phải thay đổi tư duy, nhận thức của cả hệ thống chính trị cùng tập trung cao cho công tác thu ngân sách, tạo thành sức mạnh tổng hợp biến tiềm năng, lợi thế thành nguồn lực thực tế. Bởi thế, ngay trong năm đầu đưa Nghị quyết Đại hội 15 Đảng bộ thành phố vào cuộc sống, Hải Phòng chọn chủ đề hành động là “Tăng cường kỷ cương thu, chi ngân sách- Cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh”, rồi 3 năm tiếp theo cũng chọn chủ đề này với mục tiêu số thu phải tương xứng với tiềm năng, phải cao hơn; chi phải đổi mới mạnh mẽ hơn, hiệu quả hơn, nhất là chi đầu tư công và tập trung xây dựng chính quyền kiến tạo, phục vụ, cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư kinh doanh, tạo thuận lợi tối đa cho doanh nghiệp và người dân. Trong đó, công tác thu ngân sách nội địa được xác định, chỉ rõ không còn là của riêng ngành Tài chính, ngành Thuế như nhiều năm trước nữa mà là nhiệm vụ hàng đầu của các cấp ủy Đảng, chính quyền, các ngành, các cấp. Trong tất cả các cuộc họp kiểm điểm tình hình thực hiện nhiệm vụ hằng tháng, hằng quý, 6 tháng, 1 năm, thu ngân sách bao giờ cũng là vấn đề đầu tiên được đưa ra bàn bạc, mổ xẻ nguyên nhân vì sao thu tốt, vì sao thu chưa tốt, khoản thu nào cần tập trung lãnh đạo, chỉ đạo; quận, huyện nào số thu còn thấp... Từ đó, thu ngân sách là nhiệm vụ thường trực của các ngành, các địa phương, phải suy nghĩ, tìm mọi giải pháp để hoàn thành nhiệm vụ được giao, cũng là để bảo đảm nguồn chi cho đầu tư và chi thường xuyên của chính các ngành, các cấp.

Đấu tranh trực diện với thất thu, thất thoát

Một trong những nguyên nhân khiến số thu ngân sách nội địa của Hải Phòng mãi loanh quanh ở con số 8000- 10.000 tỷ đồng được đồng chí Lê Văn Thành, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố chỉ ra là thất thu, thất thoát còn quá lớn.

Chỉ nhìn qua cũng thấy có tới vài chục dự án đã giao đất, nhưng hàng chục năm liền không thu được tiền sử dụng đất với tổng số tiền lên tới hàng nghìn tỷ đồng. Ở thời điểm đầu năm 2016, một vài con số thống kê cho thấy Công ty TNHH Apage Việt Nam còn nợ 297 tỷ đồng; Công ty CP thương mại và du lịch Ngân Anh nợ 67 tỷ đồng; Công ty CP đầu tư và phát triển du lịch Vinaconex ITC nợ 135,8 tỷ đồng; Công ty CP phát triển TN nợ 21,8 tỷ đồng; Công ty Phúc Lộc nợ 31,3 tỷ đồng; Công ty CP Đầu tư Xây dựng PG nợ 24 tỷ đồng… Ngoài ra, còn nhiều khoản từ tiền thuê đất nợ đọng nhiều năm với số tiền hơn 300 tỷ đồng.

Việc thất thu thuế tài nguyên khoáng sản cũng lên tới hàng nghìn tỷ đồng chủ yếu là chưa nộp tiền cấp quyền khai thác khoáng sản, thuế tài nguyên, phí bảo vệ môi trường; khai thác lậu, khai thác vượt sản lượng cho phép… Với các doanh nghiệp FDI là tình trạng đã hết thời hạn ưu đãi thuế nhưng chưa kịp đưa vào danh sách thu thuế hoặc chưa kiểm soát được hiện tượng chuyển giá của doanh nghiệp. Còn đối với các doanh nghiệp nói chung là tình trạng sử dụng hóa đơn bất hợp pháp. Qua rà soát của Công an thành phố, doanh thu từ hoạt động mua bán sử dụng hóa đơn bất hợp pháp lên tới hàng chục nghìn tỷ đồng, kéo theo đó là hàng nghìn tỷ đồng thuế còn bị thất thoát. Số doanh nghiệp trốn lậu thuế, nợ đọng thuế cũng lên tới con số hàng trăm. Không những vậy, tính hiệu lực, hiệu quả trong lĩnh vực thu ngân sách còn chưa cao. Có doanh nghiệp, ngành Thuế phải ra thông báo thu tới 8 lần nhưng vẫn chưa nộp vào ngân sách. Bệnh “ nhờn” pháp luật, chây ỳ trong lĩnh vực thuế còn khá trầm trọng...

Nhận diện rõ các “mặt trái” của công tác thu ngân sách nội địa diễn ra trong nhiều năm liền, thành phố nhanh chóng thành lập Ban chỉ đạo (BCĐ) chống thất thu, thất thoát ngân sách và các tổ công tác do các đồng chí Chủ tịch, Phó chủ tịch UBND thành phố làm tổ trưởng, với sự tham gia của lãnh đạo các ngành, các địa phương, thường xuyên đôn đốc, rà soát các khoản còn thất thu, thất thoát và tìm mọi giải pháp để thu bằng được. 4 năm nay, các BCĐ chống thất thu, thất thoát ngân sách của thành phố và các quận, huyện hoạt động rất thường xuyên, hiệu quả cao và đây chính là điểm đột phá đầu tiên mang lại những nguồn thu lớn cho ngân sách của Hải Phòng; kỷ cương, kỷ luật thu, nộp ngân sách được xác lập.

Hồng Thanh