Tuyên truyền về phòng, chống xâm hại tình dục trẻ em: Chỉ rõ nguy cơ, hướng dẫn cách phòng, tránh
Đa dạng hình thức, phù hợp đối tượng tuyên truyền
Học sinh tìm hiểu về phòng, chống xâm hại tình dục trẻ em thông qua những bức tranh do chính trẻ em vẽ trong dự án “Con thuyền bình yên”.
Buổi tuyên truyền về phòng chống XHTD trẻ em tổ chức tại Trường tiểu học Quán Toan (quận Hồng Bàng) sáng 17-5 thu hút hơn 400 học sinh khối lớp 4 và 5 cùng một số thầy, cô giáo tham gia. Chương trình do Sở Lao động-Thương binh và Xã hội phối hợp với Sở Giáo dục-Đào tạo tổ chức trong chiến dịch truyền thông phòng chống XHTD, bạo lực, tai nạn thương tích … ở trẻ em năm 2019. Theo báo cáo viên của Sở Lao động-Thương binh và Xã hội, lựa chọn Trường tiểu học Quán Toan để tổ chức tuyên truyền về chủ đề phòng chống XHTD trẻ em bởi Quán Toan là “điểm nóng” xảy ra XHTD trẻ em. Năm 2018, toàn thành phố xảy ra 12 vụ XHTD trẻ em thì quận Hồng Bàng có 4 vụ, trong đó phường Quán Toan xảy ra 2 vụ. Buổi tuyên truyền sôi nổi báo cáo viên đưa ra những tình huống để các học sinh cùng suy nghĩ cách giải quyết. Nhiều học sinh nhiệt tình trả lời câu hỏi báo cáo viên đưa ra.
Sáng 19-5, tại xã Lâm Động (huyện Thủy Nguyên) tổ chức hội thi “Rung chuông vàng” về đề tài chống XHTD trẻ em. Hội thi trong dự án “Con thuyền bình yên” do Tập đoàn Damen triển khai, hỗ trợ từ năm 2018 với mục đích xây dựng môi trường sống an toàn, bảo vệ trẻ em khỏi XHTD. Ngoài 64 trẻ em trực tiếp tham gia hội thi còn có hơn 500 thầy, cô giáo, học sinh trường tiểu học, THCS xã và cha mẹ, người thân của trẻ cùng cổ vũ. Hội thi là dịp các em củng cố những kiến thức đã được trang bị tại nhà trường, địa phương thông qua các hoạt động của dự án để thêm hiểu biết về việc phòng, chống XHTD trẻ em. Các câu hỏi của hội thi khá cụ thể, rõ ràng khi nội dung nhấn mạnh đến cách nhận diện đối tượng XHTD; thủ đoạn dụ dỗ trẻ; cần làm gì nếu bị xâm hại?. Ngoài các hình thức tuyên truyền trên, nhiều trường học, địa phương tổ chức tuyên truyền về phòng, chống XHTD trẻ em thông qua các tiểu phẩm, tình huống cụ thể, hướng dẫn các em một cách sinh động, dễ nhớ, dễ hiểu. Tùy từng độ tuổi với học sinh tiểu học, THCS, THPT để có cách tuyên truyền hiệu quả nhất
Hướng dẫn cụ thể các tình huống, kỹ năng
Trưởng Phòng Bảo vệ, chăm sóc trẻ em và Bình đẳng giới, Sở Lao động-Thương binh và Xã hội Nguyễn Thị Tuấn Anh cho biết: “Việc tuyên truyền để cha, mẹ trẻ em hiểu và bảo vệ con mình là cần thiết, song quan trọng hơn, bản thân trẻ cũng cần phải biết được nguy cơ có thể bị XHTD đến từ đâu, các dấu hiệu nhận biết và cách phòng tránh”. Qua một số buổi tuyên truyền, hội thi, tọa đàm ở một số trường học và địa phương cho thấy, việc tuyên truyền hiện nay có nhiều đổi mới. Thay vì cung cấp kiến thức chung chung, nói “suông”, các báo cáo viên đều hướng dẫn cụ thể trẻ những dấu hiệu nhận biết nguy cơ xảy ra XHTD, kỹ năng phòng tránh, thoát khỏi các hành vi bị ôm, kéo đi; quy tắc 5 ngón tay xác định mức độ thân thiết của mọi người đối với trẻ; những hành động trẻ nên và không nên làm.
Khi tuyên truyền, báo cáo viên đưa ra các tình huống, mời trẻ em cùng tham gia thực hành. Như việc khi đối diện với người có hành vi xâm hại mình như ôm hôn, trẻ chú ý một số điểm yếu trên cơ thể đối tượng xấu như hai mắt, cổ, hai bên sườn, mu bàn chân. Trong trường hợp chống trả, trẻ có thể dùng tay chọc vào mắt đối tượng, dẫm thật mạnh lên mu bàn chân, cắn mạnh vào tay để đối tượng bị bất ngờ và đau bỏ trẻ ra. Lúc đó, trẻ nhanh chóng chạy và tri hô người ứng cứu. Hay như trường hợp khi vào thang máy chỉ có người khác giới và cảm thấy không an toàn, trẻ nên đứng dựa lưng vào tường, tạo thành góc 90 độ so với cửa thang máy thay vì đứng quay mặt hoàn toàn ra cửa. Tư thế đứng như vậy sẽ giúp trẻ quan sát được hành động của người xấu, kịp thời ra ngoài ngay khi cửa thang máy mở… Các em cũng cần nhớ các nguyên tắc: không nhận quà từ người lạ không có lý do chính đáng; không mở cửa cho người lạ vào nhà khi ở nhà một mình; chạy thật nhanh khi thấy mình không an toàn; nói với người thân mà mình tin tưởng về tình trạng không an toàn, nguy cơ xảy ra XHTD để được giúp đỡ./.
5 loại báo động XHTD trẻ em: Báo động nhìn: Ai đó nhìn vào bộ phận riêng tư/khu vực đồ bơi của trẻ. Báo động sờ/chạm: Nếu ai đó sở vào bộ phận riêng tư/khu vực đồ bơi của em. Báo động nói: Nếu ai đó nói với em về tình dục, phim khiêu dâm, bộ phận riêng tư của em, của ai đó… Báo động ôm: Nếu ai đó ôm em. Báo động một mình: Nếu ai đó tạo tình huống chỉ có em và họ.
Khi cảm nhận 1 trong 5 báo động, các em hãy lập tức tránh càng xa càng tốt kẻ có hành động báo động; lập tức nhìn thẳng, hét lên hoặc nói to kiên quyết: “Không”; “Dừng lại”; “Tôi không cho phép”; “Nếu không dừng lại tôi sẽ nói cho mọi người biết”; lập tức bỏ đi càng nhanh càng tốt khỏi nơi đó; lập tức kể lại với người mình tin cậy nhất là cha mẹ.